Song giữa những khó khăn ấy, tinh thần vượt khó, đoàn kết và quyết tâm xây dựng nông thôn “phồn vinh-hiện đại-nghĩa tình” vẫn được thắp sáng mạnh mẽ ở từng địa phương, đặc biệt là khu vực phía Tây tỉnh, nơi có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống.
Nỗ lực từ những xã mới sáp nhập
Xã Ia Băng được thành lập trên cơ sở sáp nhập 3 xã: Ia Dơk, Ia Pết và Ia Băng cũ. Trong đó, xã Ia Băng cũ từng đạt chuẩn NTM, hai xã còn lại đều chưa đạt, thậm chí có xã thuộc diện đặc biệt khó khăn.
Sau khi rà soát, xã Ia Băng mới chỉ đạt 9/19 tiêu chí, còn 10 tiêu chí chưa đạt. Đây là thử thách không nhỏ, song cũng là cơ hội để địa phương đánh giá đúng thực trạng, xây dựng lộ trình phát triển phù hợp với điều kiện mới.
Ông Nguyễn Trường Sinh-Chủ tịch UBND xã Ia Băng, cho biết: “Xã đặt mục tiêu đến cuối nhiệm kỳ đạt chuẩn NTM, tập trung thực hiện tiêu chí giảm nghèo theo chỉ đạo của Tỉnh ủy và UBND tỉnh. Trước mắt, ưu tiên đầu tư vào hạ tầng thiết yếu, nâng cao đời sống người dân, hoàn thiện dần các tiêu chí còn lại”.
Theo ông Sinh, điểm thuận lợi là người dân đã quen với chương trình NTM, ý thức được vai trò chủ thể của mình trong quá trình xây dựng quê hương. Chính quyền xã chú trọng tuyên truyền, huy động sức dân cùng Nhà nước làm đường, cải tạo cảnh quan, phát triển sản xuất gắn với các mô hình kinh tế hiệu quả.
Không riêng Ia Băng, nhiều xã mới sáp nhập khác ở khu vực phía Tây tỉnh như: Ia Hrú, Chư Pưh, Ia Phí… cũng đang nỗ lực từng ngày để khắc phục khó khăn, duy trì phong trào thi đua xây dựng NTM. Hầu hết các xã đều phải bắt đầu lại công tác rà soát, điều chỉnh tiêu chí, nhưng không vì thế mà chậm bước.
Tiếp thêm nguồn lực, quyết tâm không lùi
Nhằm hỗ trợ các địa phương sớm ổn định sau sáp nhập, UBND tỉnh đã phân bổ 25,4 tỷ đồng vốn sự nghiệp cho chương trình NTM tại các xã khu vực phía Tây. Nguồn vốn này ưu tiên cho các công trình trọng điểm đang triển khai dở dang, các hạng mục hạ tầng thương mại nông thôn, phát triển vùng nguyên liệu tập trung và đẩy mạnh cơ giới hóa trong sản xuất nông nghiệp.
Tại xã Chư Pưh-đơn vị mới sáp nhập hiện đã đạt 14/19 tiêu chí NTM. Ông Trần Đức Hậu-Phó Chủ tịch UBND xã, chia sẻ: “Xã có lợi thế là khu vực thị trấn Nhơn Hòa cũ với hạ tầng tương đối hoàn thiện. Tuy nhiên, hai xã còn lại là Ia Phang và Chư Don cũ thì hạ tầng yếu, tỷ lệ đồng bào dân tộc thiểu số chiếm hơn 58%, nên huy động nguồn lực gặp nhiều khó khăn. Chúng tôi tập trung bố trí vốn hợp lý, đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền, vận động để người dân thay đổi nếp nghĩ, cách làm, quyết tâm hoàn thành 5 tiêu chí còn lại vào năm 2027”.
Câu chuyện tại xã Ia Hrú cũng là minh chứng cho tinh thần “không lùi bước”. Được sáp nhập từ 4 xã, trong đó có xã HBông thuộc diện đặc biệt khó khăn, Ia Hrú hiện có tỷ lệ hộ nghèo chiếm 14%, đồng bào dân tộc thiểu số chiếm hơn 64%.
Theo bà Nguyễn Thị Hoan-Phó Chủ tịch UBND xã Ia Hrú, đây vừa là thách thức, vừa là động lực để xã đổi mới phương thức thực hiện chương trình NTM. “Chúng tôi đang tập trung nguồn lực cho các tiêu chí còn thiếu, đồng thời đẩy mạnh ứng dụng khoa học-công nghệ và chuyển đổi số trong quản lý, sản xuất. Mục tiêu không chỉ đạt chuẩn, mà còn phải bền vững, nơi người dân thực sự hưởng lợi từ chương trình NTM”-bà Hoan kỳ vọng.
Bên cạnh sự hỗ trợ của tỉnh, nhiều địa phương còn tích cực huy động nguồn vốn xã hội hóa, lồng ghép các chương trình mục tiêu khác như giảm nghèo, phát triển hạ tầng, bảo vệ môi trường, xây dựng đời sống văn hóa để tạo hiệu quả tổng hợp.
Hướng tới nông thôn mới bền vững
Thực tế cho thấy, sau khi sáp nhập, quá trình triển khai chương trình NTM ở các xã gặp không ít khó khăn. Việc điều chỉnh địa giới hành chính khiến công tác thống kê, đánh giá lại tiêu chí phải làm lại từ đầu. Nhiều xã có quy mô lớn, địa bàn rộng, dân cư phân tán, cơ sở hạ tầng chưa đồng bộ, tỷ lệ hộ nghèo cao, trong khi đó nguồn vốn đầu tư còn hạn chế.
Tuy vậy, chính trong giai đoạn gian khó ấy, tinh thần đoàn kết, đồng lòng giữa chính quyền và người dân càng được phát huy. Ông Nguyễn Công Sơn-Chủ tịch UBND xã Ia Phí, nhấn mạnh: “Việc sáp nhập là bước đi cần thiết nhằm tinh gọn bộ máy, tạo điều kiện phát triển đồng bộ. Quan trọng là không để đứt gãy chương trình NTM, mà phải coi đây là cơ hội tái cấu trúc mô hình phát triển nông thôn theo hướng hiện đại, xanh và bền vững”.
Trên thực tế, nhiều địa phương đã chứng minh được điều đó. Các công trình giao thông, điện, nước, trường học, trạm y tế đang dần hoàn thiện, mang lại diện mạo mới cho nông thôn vùng Tây Gia Lai. Bên cạnh đó, các mô hình sản xuất nông nghiệp sạch, trồng trọt hữu cơ, phát triển kinh tế tập thể và du lịch cộng đồng đang mở ra hướng đi mới cho người dân.
Không khí thi đua xây dựng NTM lan tỏa về từng thôn, làng. Nhiều nơi, bà con dân tộc thiểu số tự nguyện hiến đất, góp công xây dựng đường giao thông, tham gia vệ sinh môi trường, chỉnh trang nhà ở, trồng hoa ven đường. Những thay đổi nhỏ trong nhận thức, nếp sống đã tạo nên chuyển biến lớn trong diện mạo nông thôn.
“Sau sáp nhập, hành trình đến đích nông thôn mới của chúng tôi có thể dài hơn, nhưng hướng đi đã rõ ràng. Quan trọng nhất là người dân tin tưởng, đồng hành và cùng tham gia”-ông Nguyễn Trường Sinh, Chủ tịch UBND xã Ia Băng, chia sẻ thêm.
Với sự quan tâm chỉ đạo sát sao của tỉnh, cùng quyết tâm của chính quyền cơ sở và sự đồng lòng của nhân dân, chương trình xây dựng NTM tại Gia Lai chắc chắn sẽ đạt được mục tiêu đề ra. Không chỉ “về đích”, mà còn hướng tới giá trị cao hơn: một nông thôn phồn vinh, hiện đại, nghĩa tình, nơi người dân thực sự là chủ thể của sự phát triển.
