Xung quanh nội dung này, phóng viên Báo và phát thanh, truyền hình Gia Lai có cuộc trao đổi với bà Nguyễn Thị Thế Vy-Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường-Chánh Văn phòng Điều phối xây dựng nông thôn mới (NTM) tỉnh.
* Thưa bà, sau khi sáp nhập các đơn vị hành chính, việc triển khai xây dựng NTM tại các địa phương hiện nay gặp phải những thay đổi gì đáng chú ý?
- Chương trình xây dựng NTM giai đoạn 2021-2025 tiếp tục mang lại những thay đổi rõ nét cho bộ mặt nông thôn toàn tỉnh, góp phần nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho người dân. Sau khi sáp nhập, toàn tỉnh có 110 xã thực hiện chương trình NTM. Trong đó, qua rà soát, có 47 xã đáp ứng theo Bộ tiêu chí đạt chuẩn NTM và 3 xã đáp ứng theo Bộ tiêu chí đạt chuẩn NTM nâng cao.
Do có sự thay đổi về địa giới hành chính, theo hướng dẫn của Bộ Nông nghiệp và Môi trường tại Công văn số 5485/BNNMT-VPĐP ngày 13-8 và chỉ đạo của UBND tỉnh tại Công văn số 2213/UBND-NNMT ngày 20-8, các xã sau sáp nhập cần rà soát, đánh giá lại hiện trạng theo Bộ tiêu chí NTM giai đoạn 2021-2025 để từ đó xác định các mục tiêu, nhiệm vụ, xây dựng kế hoạch duy trì và nâng cao chất lượng các tiêu chí NTM.
* Vậy, quá trình triển khai chương trình trong bối cảnh tổ chức lại chính quyền địa phương theo mô hình 2 cấp gặp phải những khó khăn cụ thể gì?
- Khi chuyển sang mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, dù UBND tỉnh đã kịp thời chỉ đạo, ban hành văn bản hướng dẫn, nhưng quá trình thực hiện vẫn gặp không ít khó khăn.
Trước hết là công tác kiện toàn Ban Chỉ đạo chương trình, Ban Quản lý xã và Ban phát triển thôn tại các xã sau sáp nhập diễn ra chậm, ảnh hưởng đến việc chỉ đạo, điều hành chương trình NTM.
Bên cạnh đó, đội ngũ cán bộ từng phụ trách chương trình tại các xã trước đây phần lớn đã chuyển vị trí công tác hoặc nghỉ chế độ sau khi sáp nhập. Cán bộ mới được phân công phụ trách phải mất thời gian để làm quen, nghiên cứu, tiếp cận nội dung triển khai chương trình NTM, dẫn đến sự lúng túng ban đầu.
Ngoài ra, việc tiếp nhận công trình, dự án, nguồn vốn đầu tư từ các xã cũ về xã mới cũng cần thời gian theo đúng thủ tục pháp lý. Việc này tạo ra độ trễ nhất định trong triển khai thực hiện, đồng thời các xã mới phải rà soát lại toàn bộ tiêu chí NTM để xác định rõ những nội dung còn thiếu, từ đó đề ra kế hoạch đầu tư phù hợp.
* Để chương trình xây dựng NTM không bị gián đoạn sau sáp nhập, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã có những giải pháp gì cụ thể, thưa bà?
- Ngay sau khi sáp nhập, ngày 17-7, Sở Nông nghiệp và Môi trường-cơ quan thường trực của chương trình đã ban hành Công văn số 376/SNNMT-NTM hướng dẫn các địa phương kiện toàn kịp thời Ban Chỉ đạo và Ban Quản lý các chương trình mục tiêu quốc gia tại cấp xã, đảm bảo để chương trình không bị gián đoạn.
Chúng tôi đã chỉ đạo các xã tổ chức rà soát, đánh giá lại hiện trạng và tập trung triển khai các nội dung nhằm duy trì, nâng cao chất lượng tiêu chí trong giai đoạn 2021-2025.
Bên cạnh đó, Sở cũng thành lập các đoàn công tác liên ngành để kiểm tra, hướng dẫn, tháo gỡ vướng mắc ngay tại cơ sở, giúp địa phương đẩy nhanh tiến độ giải ngân vốn, triển khai kế hoạch và duy trì kết quả NTM. Nhờ đó, phong trào xây dựng NTM tại các xã vẫn tiếp tục được giữ vững và lan tỏa.
* Theo bà, cần có những giải pháp gì để việc xây dựng NTM phù hợp với mô hình tổ chức hành chính mới?
- Để chương trình NTM phù hợp và hiệu quả trong tình hình hiện nay, tôi cho rằng cần tiếp tục rà soát, hoàn thiện và ban hành đầy đủ các văn bản hướng dẫn triển khai chương trình theo hướng thống nhất, đồng bộ với tổ chức bộ máy chính quyền hiện tại.
Đồng thời, tăng cường phân cấp, phân quyền cho cấp xã, đi đôi với việc nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ, công chức trực tiếp tham gia quản lý, triển khai chương trình. Xã phải có quyền tự quyết và tự chịu trách nhiệm về tiến độ, nội dung thực hiện; còn tỉnh sẽ định hướng, hỗ trợ chính sách, đồng thời kiểm tra, giám sát.
Bên cạnh đó, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong công tác điều hành, giám sát chương trình ở cả cấp tỉnh và cấp xã. Cuối cùng, cần đa dạng hóa nguồn vốn thực hiện chương trình, tăng cường huy động các nguồn lực tại chỗ theo phương châm “Nhà nước và nhân dân cùng làm”, đồng thời có chính sách khuyến khích, khen thưởng kịp thời đối với các địa phương có mô hình hiệu quả, sáng tạo.
* Xin cảm ơn bà!
