Công trình thủy lợi phát huy hiệu quả
Ông Lê Hà An - Chủ tịch UBND xã Bình Hiệp - cho biết: Trước đây, cánh đồng Chà Rang hoàn toàn phụ thuộc vào nước trời nên người dân chỉ canh tác lúa 1 vụ, năng suất chỉ đạt khoảng 1,5 - 1,8 tạ/sào.
Từ năm 2021, khi trạm bơm Chà Rang được đầu tư xây dựng, nguồn nước tưới ổn định đã giúp người dân chuyển sang sản xuất lúa 2 vụ, năng suất tăng lên 2,8- 3 tạ/sào/vụ. Nhờ đó, nhiều hộ không chỉ đảm bảo lương thực mà còn có thêm thu nhập.
Cẩn thận đắp lại bờ bao để chuẩn bị gieo sạ gần 5 sào lúa nước tại cánh đồng Chà Rang, ông Bùi Bá Tạo (thôn Thuận Hạnh) chia sẻ: “Từ khi có trạm bơm Chà Rang, việc sản xuất lúa nước thuận lợi hơn, năng suất bình quân đạt 3,5 tạ/sào. Từ chỗ sản xuất 1 vụ, gia đình tôi đã chuyển sang 2 vụ, mỗi năm thu 3,5 tấn, không chỉ đủ ăn mà còn có dư để bán”.
Còn ông Võ Bòng (cùng thôn) thì chia sẻ: “Gia đình tôi có hơn 3 sào đất lúa tại cánh đồng Chà Rang. Trước đây, mỗi năm chỉ canh tác 1 vụ, sản lượng đạt gần 5 tạ. Từ khi có nguồn nước tưới ổn định từ trạm bơm, gia đình chuyển sang gieo sạ 2 vụ, mỗi vụ thu được 1 - 1,2 tấn lúa. Tính cả năm, sản lượng cao gấp 4 lần so với trước”.
Ở khu vực phía Tây, công trình đại thủy nông Ayun Hạ được đầu tư nâng cấp, mở rộng hệ thống kênh tưới đã góp phần làm thay đổi căn bản sản xuất nông nghiệp tại các xã vùng thung lũng Cheo Reo. Đến nay, các địa phương đã kiên cố hóa gần 100 km kênh mương nội đồng, đáp ứng nhu cầu nước tưới cho hơn 8.000 ha lúa, giúp nông dân yên tâm đầu tư thâm canh tăng năng suất.
Đầu tư thủy lợi gắn với mục tiêu phát triển nông nghiệp bền vững
Theo ông Mai Ngọc Quý - Trưởng Phòng Kinh tế xã Phú Thiện, kiên cố hóa kênh mương nội đồng không chỉ là đầu tư hạ tầng mà còn là nền tảng để thúc đẩy phát triển nông nghiệp bền vững và đảm bảo an ninh lương thực tại địa phương.
Với 5.133 ha lúa, giai đoạn 2025-2030, xã Phú Thiện dự kiến tiếp tục đầu tư khoảng 20 tỷ đồng kiên cố hóa khoảng 10 km kênh mương nhằm phát huy hiệu quả công trình thủy lợi Ayun Hạ.
Ông Tống Văn Hiền - Giám đốc HTX Nông nghiệp Thắng Lợi (xã Phú Thiện) cho biết: HTX trực tiếp đảm nhận việc sửa chữa, nạo vét kênh mương nội đồng, vận hành và điều tiết nguồn nước phục vụ tưới cho hơn 1.600 ha lúa của người dân. Hằng năm, HTX liên kết với hơn 200 hộ triển khai mô hình cánh đồng lúa giống chất lượng cao trên diện tích 150 ha.
Nhờ nguồn nước ổn định từ công trình thủy lợi Ayun Hạ, năng suất lúa đạt 8 - 10 tấn/ha. Riêng gia đình tôi canh tác 7 sào lúa Đài Thơm 8, năng suất đạt 8,5 tạ/sào. Sau khi trừ chi phí, gia đình lãi hơn 3 triệu đồng/sào.
Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Thị Tố Trân cho hay: Để nâng cao hiệu quả sản xuất nông nghiệp, nhất là lúa nước, tỉnh đã huy động, bố trí nhiều nguồn vốn đầu tư nâng cấp, xây dựng hệ thống công trình thủy lợi trên địa bàn.
Riêng giai đoạn 2021 - 2025, khu vực Đông Gia Lai đã đầu tư xây dựng, sửa chữa 27 hồ chứa, 24 đập dâng, 73 công trình đê, kè, 18 trạm bơm và 28 kênh mương. TRong khi đó, khu vực Tây Gia Lai xây dựng, sửa chữa, nâng cấp 6 hồ chứa và 1 dự án kè chống sạt lở.
Đồng thời, tỉnh tiếp tục triển khai các dự án theo kế hoạch trung hạn, trong đó có hồ Cà Tung, hồ Ia Prat, hồ Phú Hòa và dự án hiện đại hóa hệ thống thủy lợi thích ứng với biến đổi khí hậu sử dụng nguồn vốn vay từ Ngân hàng Phát triển châu Á.
“Hệ thống thủy lợi không chỉ phục vụ hiệu quả cho sản xuất lúa nước, tạo điều kiện đẩy mạnh thâm canh tăng năng suất, chuyển dịch cơ cấu cây trồng mà còn góp phần nâng cao năng lực ứng phó thiên tai, xây dựng nông thôn mới và thúc đẩy phát triển KT-XH bền vững.
Nhờ chủ động nguồn nước tưới, diện tích lúa nước được mở rộng, nhiều vùng chuyển sang sản xuất 2 vụ, năng suất tăng rõ rệt. Riêng năm 2025, tổng diện tích canh tác đạt 169.572 ha, năng suất bình quân 6,92 tấn/ha, sản lượng đạt hơn 1 triệu tấn. So với năm 2020, diện tích tăng 378 ha, năng suất tăng 1 tấn/ha, sản lượng tăng 66.986 tấn” - bà Trân cho hay.
