(GLO)- Các công trình hồ, đập giữ vai trò then chốt trong cung cấp nước tưới, sinh hoạt và phát điện. Tuy nhiên, hạ tầng thủy lợi ở nhiều nơi, nhất là khu vực phía Tây tỉnh Gia Lai, vẫn thiếu đồng bộ, chưa đáp ứng nhu cầu.
Xung quanh vấn đề này, phóng viên Báo và phát thanh, truyền hình Gia Lai có cuộc trao đổi với ông Vũ Ngọc An-Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường.
* Thực trạng hạ tầng thủy lợi và quản lý hồ, đập ở Gia Lai hiện nay ra sao, thưa ông?
Ông Vũ Ngọc An-Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường. Ảnh: NVCC
- Tỉnh Gia Lai hiện có 283 hồ chứa với tổng dung tích khoảng 1.275 triệu m³, cùng 486 đập dâng và 53 hồ thủy điện với tổng công suất gần 2.700 MW. Đây là hệ thống hạ tầng thủy lợi quan trọng, đóng vai trò thiết yếu trong việc cung cấp nước tưới cho hơn 270 nghìn ha đất nông nghiệp mỗi năm. Bên cạnh đó, các công trình này còn phục vụ nhiều mục đích khác như cấp nước sinh hoạt, phát điện, nuôi trồng thủy sản và đáp ứng nhu cầu sản xuất công nghiệp.
Đặc biệt, nhờ các hồ đập lớn như Ayun Hạ, Ia Mơr, Định Bình, Đồng Mít, Núi Một…, tỉnh đã chủ động được nguồn nước tưới cho cây trồng, qua đó giữ vững diện tích gieo trồng lúa, hoa màu và cây công nghiệp hằng năm. Nhiều công trình còn đảm nhận vai trò điều tiết lũ cục bộ, cấp nước cho chăn nuôi, thủy sản và hỗ trợ đời sống dân sinh, góp phần quan trọng vào phát triển KT-XH địa phương.
Tuy nhiên, không ít công trình đã được xây dựng từ lâu nên hiện trong tình trạng xuống cấp nghiêm trọng. Một số hạng mục như mái đập bị sạt lở, tràn xả lũ và cống lấy nước hư hỏng, gây nhiều khó khăn cho công tác vận hành, đặc biệt vào mùa mưa lũ. Bên cạnh đó, nhiều hồ đập nhỏ do địa phương quản lý lại không có hồ sơ thiết kế, gây trở ngại cho việc bảo trì, sửa chữa và xây dựng cơ sở dữ liệu. Ngoài ra, năng lực quản lý, vận hành ở cấp cơ sở còn hạn chế, dẫn đến việc khai thác chưa đúng quy trình kỹ thuật, tiềm ẩn rủi ro mất an toàn.
Hồ thủy lợi Ayun Hạ phục vụ tưới cho hơn 13.500 ha đất nông nghiệp, sản xuất 2 vụ lúa nước ở Phú Thiện, Ia Pa, Ayun Pa, phát điện và phục vụ một số cơ sở sản xuất công nghiệp. Ảnh: Phạm Quý
* Đâu là nguyên nhân khiến năng lực cấp nước ở phía Tây còn hạn chế?
- Do yếu tố địa lý và lịch sử, hạ tầng thủy lợi giữa khu vực phía Đông và phía Tây tỉnh vẫn còn nhiều chênh lệch. Vùng phía Đông (trước đây thuộc tỉnh Bình Định) được quy hoạch và đầu tư hệ thống hồ đập từ khá sớm, với mạng lưới kênh mương đồng bộ, phù hợp với địa hình bằng phẳng, dân cư tập trung nên rất thuận lợi cho việc phát triển thủy lợi.
Ngược lại, khu vực phía Tây (thuộc Gia Lai cũ) lại gặp nhiều khó khăn do địa hình đồi núi phức tạp, độ dốc lớn, dân cư phân bố thưa, mùa khô kéo dài và nguồn nước mặt phân tán, không ổn định. Bên cạnh đó, nguồn lực đầu tư cho thủy lợi tại đây còn hạn chế. Do vậy, năng lực cấp nước ở phía Tây hiện vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu sản xuất, đặc biệt là trong mùa khô - thời điểm mà tình trạng thiếu nước thường xuyên xảy ra.
* Vậy tỉnh có định hướng nào để cải thiện hệ thống thủy lợi tại khu vực phía Tây?
- Tỉnh xác định đây là vùng trọng điểm cần ưu tiên đầu tư trong giai đoạn 2026 - 2030. Một số dự án thủy lợi lớn đã được quy hoạch, như: Công trình Ea Thul, hệ thống chuyển nước Ayun Thượng - Đăk Pờ Tó, cùng nhiều hạng mục sửa chữa, chống sạt lở, hiện đại hóa hệ thống tưới. Bên cạnh đó, tỉnh cũng thúc đẩy ứng dụng công nghệ tưới tiết kiệm, tăng cường liên kết hồ chứa, đầu tư kênh mương phù hợp địa hình. Mục tiêu là từng bước thu hẹp khoảng cách giữa các vùng, bảo đảm cấp nước ổn định phục vụ sản xuất và sinh hoạt.
* Tỉnh sẽ triển khai những giải pháp gì để khắc phục tình trạng xuống cấp của các hồ, đập?
- Trước mắt, tỉnh sẽ rà soát, đánh giá hiện trạng toàn bộ công trình để lập danh mục ưu tiên sửa chữa theo mức độ khẩn cấp và khả năng huy động vốn. Nguồn lực thực hiện được kết hợp từ ngân sách địa phương, Trung ương, chương trình mục tiêu quốc gia, vốn ứng phó biến đổi khí hậu và xã hội hóa. Bên cạnh đó, tỉnh đẩy mạnh ứng dụng công nghệ quan trắc, dự báo khí tượng thủy văn, điều tiết hồ chứa; tăng cường đào tạo đội ngũ vận hành, bảo trì định kỳ và tuyên truyền cộng đồng nhằm đảm bảo an toàn trong mùa mưa bão.
Ngành Nông nghiệp và tỉnh cũng chủ động tiếp cận đa dạng nguồn vốn cho các dự án hồ chứa, tưới tiết kiệm, kênh mương; khuyến khích xã hội hóa đầu tư thủy lợi. Tỉnh kiến nghị Trung ương hoàn thiện cơ chế phân cấp quản lý, bổ sung ngân sách thường xuyên cho bảo trì, duy tu hồ đập trọng điểm, nhất là công trình bảo vệ vùng hạ du.
Tỉnh cũng đề xuất Trung ương có cơ chế riêng cho các dự án thủy lợi, cấp nước quy mô lớn ở vùng khô hạn; đầu tư hệ thống cấp nước sạch tập trung nông thôn; đồng thời hỗ trợ kỹ thuật, đào tạo nhân lực trong ứng dụng công nghệ giám sát, vận hành, điều tiết, dự báo khí tượng… hướng đến quản lý thủy lợi hiện đại, hiệu quả, an toàn.
(GLO)- Với hàng trăm mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói được cấp, cùng sự phát triển của các chuỗi liên kết sản xuất - tiêu thụ, Gia Lai đang đẩy mạnh xây dựng và phát triển vùng nguyên liệu đạt chuẩn, tạo động lực nâng cao giá trị nông sản và phát triển xuất khẩu bền vững.
(GLO)- Ngày 16-6, ông Tô Tấn Thi - Giám đốc Ban Quản lý Dự án Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Gia Lai - cho biết: Đến nay, dự án đập dâng Cây Dừa tại xã Tuy Phước đã thi công đạt khoảng 43% giá trị hợp đồng.
(GLO)- Vụ Mùa 2026, Phòng Kinh tế xã Đak Sơmei (tỉnh Gia Lai) phối hợp với Ủy ban MTTQ Việt Nam xã và Trung tâm Dịch vụ sự nghiệp công xã Mang Yang hỗ trợ lúa giống, phân bón cho 92 hộ đồng bào dân tộc thiểu số.
(GLO)- Nhiều hạng mục xuống cấp tại hồ chứa nước Ia Ring (xã Bờ Ngoong) đang được khẩn trương sửa chữa, góp phần nâng cao năng lực vận hành, bảo đảm an toàn công trình và phát huy hiệu quả phục vụ dân sinh, sản xuất.
(GLO)- Chiều 11-6, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Gia Lai tổ chức hội nghị trực tiếp kết hợp trực tuyến triển khai Kế hoạch phát triển chăn nuôi đến năm 2030, định hướng đến năm 2045 và phổ biến các chính sách, quy định liên quan đến lĩnh vực chăn nuôi, thú y.
(GLO)- Ngày 11-6, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Dương Mah Tiệp ký ban hành Công văn số 7802/UBND-NNMT về việc chính thức áp dụng hệ thống nhật ký khai thác thủy sản điện tử đối với các tàu cá thuộc diện phải thực hiện nhật ký khai thác theo quy định.
(GLO)- Gia tăng sử dụng thuốc bảo vệ thực vật sinh học cho thấy sự thay đổi rõ nét trong tư duy sản xuất của nông dân Gia Lai. Từ các mô hình cà phê, chanh dây đến hợp tác xã, tổ liên kết, nông nghiệp xanh dần hình thành trên nền tảng giảm hóa chất, cải tạo đất và nâng cao chất lượng nông sản.
(GLO)- Sáng 9-6, tại phường Pleiku, Trung tâm Phát triển Cộng đồng (CDC) phối hợp với Công ty TNHH Chế biến Gia vị Nedspice Việt Nam tổ chức Hội thảo nâng cao năng lực định hướng và phát triển chuỗi liên kết sản xuất hồ tiêu bền vững ở tỉnh Gia Lai, giai đoạn 2026-2030.
(GLO)- Theo Nghị quyết số 55/2026/NQ-HĐND ngày 29-5-2026 về kiện toàn mạng lưới thú y cấp xã trên địa bàn tỉnh Gia Lai, thú y cấp xã sẽ được hưởng phụ cấp hằng tháng bằng 1,5 lần mức lương tối thiểu vùng theo quy định tại Điều 3 Nghị định số 293/2025/NĐ-CP của Chính phủ.
(GLO)- Được thiên nhiên ưu đãi với diện tích rừng tự nhiên rộng lớn, khí hậu mát mẻ quanh năm cùng hệ sinh thái đa dạng, xã An Toàn (tỉnh Gia Lai) đang từng bước khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế sẵn có để phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao đời sống người dân và hướng đến giảm nghèo bền vững.
(GLO)- Theo kế hoạch đến năm 2030, tỉnh Gia Lai phấn đấu phát triển diện tích dừa lên 9.500 ha, đồng thời đẩy mạnh canh tác theo hướng hữu cơ nhằm nâng cao giá trị sản phẩm gắn với chế biến và tiêu thụ.
(GLO)- Phó Chủ tịch UBND tỉnh Dương Mah Tiệp vừa ký ban hành Công văn số 7255/UBND-NNMT yêu cầu các sở, ngành, địa phương và đơn vị liên quan tăng cường quản lý mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất, chế biến và xuất khẩu nông sản trên địa bàn tỉnh.
(GLO)- UBND tỉnh Gia Lai vừa có Quyết định ban hành Quy chế phối hợp trong công tác phòng ngừa, xử lý vi phạm pháp luật về thủy lợi, đê điều trên địa bàn tỉnh, có hiệu lực thi hành từ ngày 15-6-2026.
(GLO)- Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh vừa ban hành Công văn số 5732/SNNMT-TS hướng dẫn việc thanh lý, xử lý tàu cá sau khi được chủ tàu bàn giao cho cơ quan nhà nước để thực hiện chính sách hỗ trợ giải bản theo Nghị quyết số 27/2025/NQ-HĐND của HĐND tỉnh.
(GLO)- Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, 5 tháng đầu năm 2026, xuất khẩu nông - lâm - thủy sản tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực, tổng kim ngạch xuất khẩu ước đạt 30,69 tỷ USD, tăng 9,2% so với cùng kỳ năm ngoái.
(GLO)- Theo thông tin từ Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh Gia Lai, toàn tỉnh hiện có 217 chuỗi liên kết sản xuất gắn với tiêu thụ nông sản giữa doanh nghiệp, hợp tác xã với nông dân.
(GLO)- Ủy ban nhân dân tỉnh Gia Lai vừa ban hành quyết định phê duyệt kế hoạch kiểm tra việc chấp hành pháp luật về bảo vệ môi trường tại các cơ sở chăn nuôi.
(GLO)- Sở hữu hơn 1,9 triệu ha đất nông nghiệp, khí hậu thuận lợi và nguồn lao động dồi dào, với nhiều dư địa, tiềm năng lợi thế, tỉnh Gia Lai đang đẩy mạnh chăn nuôi ứng dụng công nghệ cao, hướng tới trở thành “thủ phủ chăn nuôi” vào năm 2030.
(GLO)- Nhằm đáp ứng yêu cầu của thị trường, Gia Lai đang đẩy mạnh chuẩn hóa vùng trồng, phát triển nông nghiệp theo hướng xanh, an toàn. Đồng thời, tỉnh tăng cường xúc tiến thương mại nhằm đưa nông sản tham gia sâu hơn vào các chuỗi cung ứng hiện đại và mở rộng thị trường tiêu thụ.
(GLO)- Những năm gần đây, ngành trồng trọt của tỉnh Gia Lai chuyển dần từ sản xuất nhỏ lẻ sang phát triển theo hướng hàng hóa tập trung, chuyên canh gắn với chế biến và xuất khẩu.
(GLO)- Theo thông tin từ Chi cục Chăn nuôi và Thú y tỉnh Gia Lai (thuộc Sở Nông nghiệp và Môi trường), toàn tỉnh hiện có 6 chuỗi liên kết tiêu thụ sản phẩm giữa các doanh nghiệp và người chăn nuôi, với 208 trại và 25 cơ sở chăn nuôi đạt chứng nhận VietGAP, GlobalGAP… tham gia.
(GLO)- Sau các đợt mưa bão cuối năm 2025, nhờ sự hỗ trợ của chính quyền, ngành chức năng và các tổ chức tín dụng, nhiều hộ nuôi thủy sản trên địa bàn tỉnh đã khắc phục khó khăn để tái sản xuất và bắt đầu có thu hoạch.
(GLO)- Chuẩn bị cho vụ trồng mới và tái canh cà phê năm 2026, nhiều hợp tác xã, cơ sở sản xuất giống trên địa bàn tỉnh Gia Lai đã chủ động ươm cây, bảo đảm nguồn giống chất lượng phục vụ nhu cầu người dân.
