Chuyện gùi hàng về căn cứ

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News

(GLO)- Dốc An Toàn, dốc Ông Hương, đường Ông Dũng, dốc Thò Lò... là những địa danh mà ai đã từng tham gia gùi hàng từ Bình Định, Quảng Ngãi về căn cứ tỉnh Gia Lai trong kháng chiến đều không thể nào quên.

Với cán bộ, nhân viên Tiểu ban Mậu dịch (Ban Tài mậu tỉnh) thì những địa danh đó càng in sâu trong ký ức.

Những năm cuối của cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, ở Gia Lai, địch kiểm soát gắt gao nên hầu hết hàng hóa thiết yếu cung cấp cho vùng căn cứ đều phải mua từ các tỉnh đồng bằng. Những năm 1971-1972, khi hàng hóa chi viện của hậu phương miền Bắc (chủ yếu là quần áo, thuốc men, võng...) cho miền Nam ngày càng nhiều, mà địa điểm nhận hàng của Gia Lai ở tận các cửa khẩu Bình Định, Quảng Ngãi nên anh chị em của Tiểu ban Mậu dịch có nhiệm vụ quan trọng là mua hàng về phục vụ căn cứ và vận chuyển hàng chi viện từ các cửa khẩu về kho vô vùng vất vả.

Hướng từ Bình Định lên, tuyến đường chính đi từ Hoài Ân, Hoài Nhơn, qua An Lão (Bình Định) rồi men theo sông Kôn, lên Kon Jrang (Kon Chư Răng) để về khu 1, khu 10.

Mỗi chuyến lấy hàng, nếu không bị địch phục kích, không gặp mưa lũ… thì xuống đồng bằng mất khoảng 3-4 ngày. Khi về, do gùi cõng hàng nặng, leo dốc, ngược núi… nên phải mất 7-8 ngày.

Những khó khăn, vất vả, ác liệt… trên tuyến đường này được anh chị em gùi hàng đúc kết thành những câu nói vần vè: “Gái chưa chồng lội sông An Lão/Trai chưa vợ lên dốc An Toàn”. Câu này được những người trong cuộc như các anh: Trương Minh Tâm, Đỗ Ngọc Thạch (quê Quảng Ngãi) giải thích: “Sông An Lão” có nhiều khúc quanh co, đi lại rất khó khăn. Khi cõng được hàng qua đây, ngoài sự nhiệt tình, còn cần phải có sức khỏe như “gái chưa chồng”.

Còn “dốc An Toàn” là bởi, cung đường từ Hoài Ân, Hoài Nhơn lên Gia Lai phải vượt qua một chặng dài địa hình trống trải. Trên đường chỉ có những lùm cây nhỏ. Để đảm bảo an toàn, phải ngụy trang bao hàng như một bụi cây, thấy máy bay địch là ngồi thụp xuống, bất động để không bị phát hiện.

Xuất phát từ 4 giờ sáng, phải đi thật nhanh thì trưa mới tới được khu vực dốc núi có rừng cây, tức là đến nơi an toàn hơn. Nhưng “An Toàn” cũng là tên một con dốc cao nên phải khỏe như “trai chưa vợ” mới đủ sức gùi hàng lên.

Hướng Quảng Ngãi lên cũng có nhiều địa danh nghe như thơ, nhưng không dễ vượt: “dốc Ông Hương, đường Ông Dũng, dốc Thò Lò, qua Ba Tơ”.

Trong đó, dốc Ông Hương phải đi từ sáng đến tối mới hết. Từ Quảng Ngãi lên, nếu xuất phát từ 4 giờ sáng thì đến trưa mới tới con dốc mà anh em gọi là dốc Bình Minh (nơi có thể nhìn thấy mặt trời)…

Chuyến về, mỗi người thường phải mang trên lưng trọng lượng 70-80 kg, có khi lên đến gần 1 tạ gồm cả hàng hóa và tư trang, vũ khí cá nhân.

Gói hàng thường được đóng cao gấp rưỡi người mang. Nhưng phải đóng thật khéo để khi cúi xuống có thể đứng lên được thì mới đi được. Với những gói hàng như vậy, khi leo dốc cao, người mang hàng phải chúi đầu về phía trước, chỉ khoảng trên dưới 10 phút là phải nghỉ 1 lần. Muốn nghỉ, cũng phải chọn được vị trí thuận lợi để chống gùi hàng, dựa vào nghỉ, vừa đỡ mệt là tiếp tục lên đường.

Việc xuống đồng bằng mua hàng cũng không hề dễ dàng. Năm 1972, Ban Lương thực cử 5 người gồm các anh, chị: Thạch, Sơn, Nghi, Minh, Sương đi lấy hàng tại xã Hoài Châu, huyện Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định. Vì trời mưa nên đi xuống mất 4 ngày. Cuối ngày thứ 3, đoàn qua sông An Lão để đến hang đá Ông Quởn (tên của một cơ sở cách mạng, đồng thời cũng là khu vực có hang đá để trú chân).

Khoảng 12 giờ đêm thì có tin phía dưới đang bị địch càn, không xuống được. Đoàn nhờ ông Quởn dẫn đi lánh địch. Nhưng vì lúc này, các đoàn xuống lấy hàng rất đông nên anh em Ban Lương thực bị lạc. Mọi người đi cả đêm, đến khi trời sáng vẫn thấy đang loanh quanh ở chỗ cũ. Anh em đi tiếp 1 ngày nữa thì đến 1 con suối và dừng chân chờ khoảng 2 giờ sáng mới tới hang Đá Chồng (ở Hoài Châu). Đến đây thì nghe tin: Đoàn vận chuyển của đơn vị Bình Hải (một đại đội toàn nữ) bị địch phục kích tối hôm trước, chị em hy sinh rất nhiều.

Tham gia gùi cõng hàng không chỉ có anh em cơ quan Tài mậu, Lương thực mà cứ đến cuối năm, các cơ quan của tỉnh cũng thường cử cán bộ về đồng bằng mua hàng. Năm 1971, một số anh em Ban Sản xuất, trong đó có kỹ sư Bùi Kế Nghiệp được cơ quan cử xuống cửa khẩu Hoài Châu (Bình Định) mua hàng. Đến nơi, nghe tin địch sắp càn, ngay trong đêm, mọi người vội gom hàng và lương thực cho đủ chuyến rồi rút về hang Đá Chồng.

Sáng hôm sau, nghe tiếng máy bay, nhìn xuống thì thấy Mỹ đang đổ quân dưới chân núi. Anh em khẩn trương tìm đường chạy ngược lên. Trời mưa to, nước lũ đổ về, nhiều đoạn trên đường đi nước ngập quá đầu gối, trong khi địch đuổi sát từng giờ. Nguy hiểm cận kề, tay không vũ khí, nhưng anh em vẫn kiên quyết không bỏ hàng.

Có thể bạn quan tâm

800 phụ nữ dân tộc thiểu số được truyền thông phòng chống nạn tảo hôn, hôn nhân cận huyết

800 phụ nữ dân tộc thiểu số được truyền thông phòng chống nạn tảo hôn, hôn nhân cận huyết

(GLO)- Ngày 15 và 16-4, Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Gia Lai tổ chức 8 điểm truyền thông thay đổi nếp nghĩ, cách làm trong phòng chống tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống cho 800 hội viên phụ nữ dân tộc thiểu số các xã: Phú Thiện, Chư A Thai, Ia Hiao, Ia Rbol, Ia Sao, Chư Pưh, Ia Hrú, Ia Ko.

Hàng chục hecta mía bị cháy, nông dân Tây Gia Lai điêu đứng.

Hàng chục hecta mía bị cháy, nông dân Tây Gia Lai điêu đứng

(GLO)- Giữa lúc nắng nóng kéo dài trong nhiều ngày qua, hàng chục hecta mía tại khu vực giáp ranh xã Phú Túc và Ia Rsai (tỉnh Gia Lai) bị cháy. Vụ cháy gây thiệt hại nặng nề, đẩy nhiều hộ nông dân vào cảnh khó khăn khi công sức cả vụ đứng trước nguy cơ mất trắng.

Gia Lai hỗ trợ thẻ BHYT cho người dân tộc thiểu số cận nghèo cư trú tại xã, thôn vùng đặc biệt khó khăn

Gia Lai hỗ trợ thẻ BHYT cho người dân tộc thiểu số cận nghèo cư trú tại xã, thôn vùng đặc biệt khó khăn

(GLO)- UBND tỉnh vừa có công văn số 3881/UBND-KGVX về việc thực hiện chính sách hỗ trợ thẻ bảo hiểm y tế (BHYT) cho người DTTS thuộc hộ gia đình cận nghèo đang cư trú tại xã, thôn thuộc vùng đồng bào DTTS và miền núi; người đang cư trú tại vùng có điều kiện kinh tế-xã hội đặc biệt khó khăn.

Lần đầu tiên tại Gia Lai, các cơ quan chức năng tổ chức đăng ký và trao giấy chứng nhận đăng ký kết hôn cho bị can tại nơi giam giữ.

Tờ giấy kết hôn sau song sắt

(GLO)- Lần đầu tiên tại Gia Lai, việc đăng ký kết hôn được tổ chức ngay tại nơi tạm giam. Khoảnh khắc đặc biệt này không chỉ giúp hợp thức hóa quan hệ hôn nhân, bảo đảm đứa trẻ được sinh ra có đầy đủ quyền lợi về hộ tịch, y tế, giáo dục mà còn thấm đẫm tính nhân văn trong thực thi pháp luật.

Khảo sát tu sửa giọt nước làng Bi

Khảo sát tu sửa giọt nước làng Bi

(GLO)- Sáng 7-4, chính quyền xã Ia Dom (tỉnh Gia Lai) tiến hành khảo sát khu vực giọt nước làng Bi nhằm xây dựng phương án tu sửa, tôn tạo, đồng thời gìn giữ một nét văn hóa đặc sắc của đồng bào Jrai ở khu vực biên giới.

Tuyên truyền phòng, chống tảo hôn cho 100 phụ nữ dân tộc thiểu số xã Ia Krêl

Tuyên truyền phòng, chống tảo hôn cho 100 phụ nữ dân tộc thiểu số xã Ia Krêl

(GLO)- Chiều 6-4, Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Gia Lai phối hợp với Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Ia Krêl tổ chức buổi truyền thông về thay đổi “nếp nghĩ, cách làm” trong phòng, chống tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống, thu hút 100 hội viên, phụ nữ dân tộc thiểu số tại địa phương tham gia.

Đề xuất bổ sung 5 khoản thu nhập được miễn thuế TNCN

Đề xuất bổ sung 5 khoản thu nhập được miễn thuế TNCN

(GLO)- Bộ Tài chính đang lấy ý kiến dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân (TNCN), có hiệu lực từ ngày 1-7-2026, quy định cụ thể về 21 khoản thu nhập được miễn thuế, đồng thời bổ sung 5 khoản thu nhập được miễn thuế so với trước đây.

null