Theo Reuters, Thượng viện đã thông qua nghị quyết yêu cầu Tổng thống Donald Trump chấm dứt các hoạt động quân sự của Mỹ nhằm vào Iran. Trước đó, văn bản này cũng đã nhận được sự chấp thuận từ Hạ viện, đánh dấu lần hiếm hoi cả hai viện Quốc hội cùng lên tiếng phản đối việc Mỹ tiếp tục can dự quân sự vào cuộc xung đột với Tehran.
Dù nghị quyết không mang tính ràng buộc pháp lý và không buộc Nhà Trắng phải thay đổi chính sách, giới quan sát cho rằng kết quả bỏ phiếu phản ánh sự lo ngại ngày càng lớn trong Quốc hội về nguy cơ Mỹ bị cuốn sâu hơn vào một cuộc đối đầu mới ở Trung Đông.
Điều đáng chú ý là sự phản đối không chỉ đến từ phe Dân chủ. Bốn thượng nghị sĩ Cộng hòa gồm Susan Collins, Lisa Murkowski, Bill Cassidy và Rand Paul đã bỏ phiếu cùng phe đối lập để ủng hộ nghị quyết. Reuters cho rằng, điều này cho thấy những băn khoăn về việc mở rộng quyền lực quân sự của tổng thống đang vượt ra ngoài ranh giới đảng phái.
Trong nhiều năm qua, các đời tổng thống Mỹ thuộc cả hai đảng đều bị chỉ trích vì ngày càng mở rộng quyền hành pháp trong các vấn đề liên quan đến chiến tranh và sử dụng lực lượng quân sự ở nước ngoài. Những người ủng hộ nghị quyết cho rằng Hiến pháp Mỹ trao cho Quốc hội quyền quyết định việc đất nước tham gia các cuộc chiến kéo dài, thay vì để Nhà Trắng tự đưa ra các quyết định có thể dẫn tới xung đột quy mô lớn.
Ở chiều ngược lại, chính quyền Tổng thống Trump cho rằng nghị quyết là không cần thiết. Nhà Trắng lập luận rằng các hoạt động thù địch với Iran về cơ bản đã chấm dứt sau thỏa thuận ngừng bắn đạt được hồi tháng 4. Chính quyền cũng khẳng định nghị quyết không có hiệu lực bắt buộc và không làm thay đổi thẩm quyền hiến định của tổng thống.
Tuy nhiên, nhiều nghị sĩ vẫn tỏ ra thận trọng. Không ít ý kiến tại Quốc hội lo ngại căng thẳng giữa Washington và Tehran có thể bùng phát trở lại bất cứ lúc nào, kéo theo nguy cơ Mỹ tiếp tục bị lôi kéo vào một cuộc xung đột mới ở Trung Đông mà chưa có sự đồng thuận đầy đủ từ cơ quan lập pháp.
Kết quả bỏ phiếu cũng cho thấy những rạn nứt hiếm thấy trong nội bộ hai đảng. Trong khi đa số đảng Cộng hòa đứng về phía Nhà Trắng, một số nghị sĩ bảo thủ lại bày tỏ quan điểm rằng Quốc hội cần đóng vai trò lớn hơn trong các quyết định liên quan đến chiến tranh. Ngược lại, Thượng nghị sĩ Dân chủ John Fetterman là một trong số ít thành viên đảng mình bỏ phiếu phản đối nghị quyết.
Các chuyên gia nhận định cuộc bỏ phiếu lần này khó tạo ra thay đổi tức thời đối với chính sách của Mỹ đối với Iran. Tuy nhiên, về mặt chính trị, đây là thông điệp rõ ràng cho thấy Quốc hội đang muốn gia tăng giám sát đối với các quyết định quân sự của Nhà Trắng.
Theo Reuters, nhiều nghị sĩ đã phát tín hiệu rằng họ sẽ tiếp tục thúc đẩy các biện pháp nhằm hạn chế quyền phát động hoặc mở rộng chiến dịch quân sự của tổng thống mà không có sự phê chuẩn từ Quốc hội.
Có thể nói, cuộc bỏ phiếu về Iran lần này không chỉ xoay quanh một điểm nóng ở Trung Đông, mà còn phản ánh cuộc giằng co lâu nay giữa Quốc hội và Nhà Trắng về câu hỏi ai mới là người có tiếng nói quyết định khi nước Mỹ đứng trước nguy cơ bước vào một cuộc chiến mới.
