Tuy nhiên, trong thời gian dài, tiềm năng này chưa được khai thác tương xứng do hạ tầng kết nối còn hạn chế, công tác giải phóng mặt bằng gặp nhiều khó khăn và tư duy khai thác quỹ đất còn thiếu tính liên kết.
Đô thị Pleiku còn nhiều tiềm năng, dư địa để mở rộng không gian phát triển. Ảnh: H.D
Việc nhận diện đúng những điểm nghẽn cùng hàng loạt giải pháp đồng bộ đang giúp Gia Lai từng bước hình thành không gian phát triển mới, tạo nền tảng cho cực tăng trưởng phía Tây của tỉnh.
Khai mở dư địa tăng trưởng
Những vướng mắc cốt lõi cần tháo gỡ ở khu vực phía Tây của tỉnh được xác định là hạ tầng giao thông chưa đồng bộ, kết nối liên vùng còn hạn chế, làm tăng chi phí vận tải, logistics và giảm sức hút đầu tư. Việc khai thác quỹ đất còn thiếu liên kết, chưa hình thành rõ không gian phát triển gắn với đô thị, công nghiệp, dịch vụ.
Cùng với đó, công tác giải phóng mặt bằng còn chậm, thủ tục đầu tư ở một số lĩnh vực chưa được rút gọn, ảnh hưởng đến khả năng thu hút các dòng vốn chiến lược.
Nhận diện đúng những hạn chế là cơ sở để Gia Lai tái cấu trúc không gian phát triển theo hướng bài bản, bền vững. Giai đoạn 2025-2030, tỉnh xác định đất đai là nguồn lực chiến lược, không khai thác manh mún theo từng dự án mà gắn với hình thành các hành lang tăng trưởng, các cực phát triển mới.
Ông Lê Đăng Tuấn - Phó Giám đốc Sở Xây dựng - cho biết: “Quy hoạch chung không chỉ phục vụ quản lý xây dựng mà còn là nền tảng tái cấu trúc không gian phát triển, tăng cường liên kết vùng. Phát triển đô thị phía Tây hướng tới hình thành các cực tăng trưởng mới trên cơ sở khai thác lợi thế hạ tầng, sân bay và cửa khẩu”.
Theo định hướng này, nhiều dự án động lực đã được triển khai. Tiêu biểu là Khu đô thị CK54 (phường Pleiku) và tuyến đường kết nối CK54 - Khu công nghiệp Trà Đa - trung tâm phường Pleiku - xã Biển Hồ (tổng vốn khoảng 640 tỷ đồng), góp phần mở rộng không gian đô thị về phía Tây, Tây Bắc, tạo dư địa khai thác quỹ đất và thu hút đầu tư.
Khu đô thị sinh thái Trà Đa (53 ha) được định hướng phát triển thành khu đô thị xanh gắn với Khu công nghiệp Trà Đa, đáp ứng nhu cầu nhà ở cho chuyên gia và người lao động.
Trong khi đó, quần thể FLC Pleiku Golf Club & Luxury City Resort (517 ha, tổng vốn gần 20.000 tỷ đồng) ở xã Đak Đoa được kỳ vọng tạo động lực phát triển du lịch, dịch vụ và bất động sản khu vực.
Ở khu vực biên giới, Quy hoạch chung xây dựng Khu kinh tế Cửa khẩu quốc tế Lệ Thanh đến năm 2045 định hướng hình thành đô thị cửa khẩu với hệ thống hạ tầng đồng bộ, gồm khu dân cư, hành chính, thương mại, dịch vụ, logistics và khu phi thuế quan. Đây sẽ là đầu mối giao thương với Đông Bắc Campuchia và Tây Nguyên, trở thành vùng kinh tế động lực phía Tây Gia Lai.
Khi kết nối đồng bộ với các tuyến giao thông chiến lược và hạ tầng logistics, khu vực này sẽ hình thành chuỗi đô thị liên kết, mở rộng không gian phát triển của Pleiku về phía Tây, Tây Bắc và Đông Bắc, tạo động lực tăng trưởng, thu hút đầu tư và nâng cao vị thế khu vực phía Tây trong giai đoạn 2026-2030.
Cấp ủy, chính quyền đồng hành khơi thông nguồn lực
Để tháo gỡ điểm nghẽn về hạ tầng, Gia Lai đang tập trung nguồn lực đẩy nhanh các dự án giao thông trọng điểm như mở rộng cao tốc Quy Nhơn - Pleiku, xúc tiến đầu tư tuyến Pleiku - Buôn Ma Thuột, đề xuất cao tốc Pleiku - Cửa khẩu quốc tế Lệ Thanh.
Đồng thời, tỉnh triển khai đề án nâng cấp Cảng hàng không Pleiku với tổng mức đầu tư khoảng 12.660 tỷ đồng, trên diện tích 383,68 ha, tạo động lực kết nối và phát triển khu vực.
Về công tác giải phóng mặt bằng, ông Vũ Mạnh Định - Chủ tịch UBND phường Hội Phú - cho biết: Địa phương tập trung phối hợp đẩy nhanh tiến độ các dự án trọng điểm như đường Nguyễn Văn Linh, khu dân cư đường Nguyễn Văn Linh, cao tốc Quy Nhơn - Pleiku; đồng thời, hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật, tạo quỹ đất sạch thu hút đầu tư, hình thành các khu đô thị văn minh, nâng cao hiệu quả sử dụng đất.
Tại khu vực biên giới, ông Trần Ngọc Phận - Bí thư Đảng ủy xã Ia Dom - khẳng định, địa phương có lợi thế nổi bật là Cửa khẩu quốc tế Lệ Thanh, định hướng khai thác quỹ đất gắn với phát triển logistics, thương mại cửa khẩu và nông nghiệp hàng hóa, từng bước trở thành cực tăng trưởng kinh tế biên giới quan trọng.
Bên cạnh đầu tư hạ tầng, Gia Lai xác định cải cách hành chính, nâng cao tính minh bạch là giải pháp quan trọng để thu hút và giữ chân nhà đầu tư.
Tỉnh đã đưa vào vận hành Cổng tiếp nhận phản ánh, kiến nghị của doanh nghiệp, cam kết xử lý vướng mắc trong thời gian không quá 2 ngày làm việc; đồng thời duy trì Tổ công tác hỗ trợ doanh nghiệp tháo gỡ khó khăn về đất đai, thủ tục đầu tư.
Ông Nguyễn Bay - Giám đốc Trung tâm Xúc tiến đầu tư (Sở Tài chính) nhận định: “Dòng vốn đầu tư vào khu vực phía Tây đang có xu hướng gia tăng rõ rệt. Quy trình “tiếp nhận nhanh - xử lý ngay” đã góp phần củng cố niềm tin của các nhà đầu tư đối với môi trường đầu tư của tỉnh”.
Đại diện cộng đồng doanh nghiệp, bà Nguyễn Thị Sen - Chủ tịch Hiệp hội doanh nghiệp tỉnh Gia Lai - cho rằng, việc địa phương chủ động chuẩn bị quỹ đất sạch, hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật kết nối đến hàng rào dự án đã giúp doanh nghiệp tiết kiệm đáng kể thời gian, chi phí đầu tư.
Quy hoạch, hạ tầng và cải cách hành chính đang tạo nền tảng để khu vực phía Tây phát huy hiệu quả nguồn lực đất đai, hình thành không gian đô thị - công nghiệp - logistics hiện đại, tạo động lực tăng trưởng mới cho Gia Lai và Tây Nguyên.
