Chợ mới vắng vẻ, chợ tạm đông đúc
Chợ xã Ia Tô (nay là xã Ia Krái) được đầu tư theo hình thức xã hội hóa với tổng vốn khoảng 15 tỷ đồng, do Công ty TNHH một thành viên bất động sản hạ tầng Tây Nguyên làm chủ đầu tư. Công trình được đưa vào hoạt động từ cuối tháng 12-2024.
Khu chợ mới được xây dựng hiện đại, gồm 92 ki ốt, lô và sạp cho thuê; riêng khu nhà lồng bố trí 32 sạp bán hàng tươi sống, hàng ăn sạch sẽ, ngăn nắp.
Dù nằm ngay bên tỉnh lộ 664, chợ Ia Krái vẫn vắng vẻ, chỉ họp vào buổi sáng với vài chục tiểu thương. Ông Trần Văn Hải-Trưởng ban Quản lý chợ-cho biết: “Tỷ lệ lấp đầy chợ chỉ khoảng 30% ngày thường và 40% vào dịp lễ, Tết”.
Theo ông Hải, nguyên nhân chính là do tiểu thương và người dân vẫn giữ thói quen họp chợ tự phát dọc tỉnh lộ 664-nơi không phải thuê sạp, không đóng thuế, lại dễ tiếp cận người mua.
Trong khi đó, việc giải tỏa chợ tạm, chợ cóc gần khu vực này chưa được chính quyền địa phương thực hiện quyết liệt, khiến nhiều hộ e ngại không dám vào chợ mới vì sợ vắng khách.
Trong khi đó, chợ Chi Lăng (phường Hội Phú) dù được đầu tư hàng tỷ đồng, cơ sở vật chất khang trang, tiện nghi đầy đủ, song vẫn bị tiểu thương “quay lưng”, bỏ hoang gần chục năm qua.
Trong khi cách đó chỉ vài trăm mét, người dân và tiểu thương lại họp chợ tạm tại khu vực làng Nhao 1. Nhiều hộ dân buôn bán tự phát còn tràn ra vỉa hè quốc lộ 14, vừa gây mất an toàn giao thông, vừa tạo hình ảnh nhếch nhác đô thị.
Ông Hoàng Văn Trượng-Giám đốc Doanh nghiệp tư nhân Hoàng Minh Phú Gia Lai, chủ đầu tư chợ Chi Lăng-cho biết: Năm 2014, doanh nghiệp được UBND tỉnh cấp giấy chứng nhận đầu tư dự án chợ Chi Lăng với tổng vốn hơn 6 tỷ đồng, diện tích 7.665 m², mô hình chợ hạng 3.
Dự án hoàn thành và đưa vào hoạt động đầu năm 2016 gồm: 22 ki ốt, nhà lồng, nhà vệ sinh, nhà để xe, hệ thống cứu hỏa, cấp nước, chiếu sáng, tường rào…
![cho-chi-lang-phuong-hoi-phu-duoc-dau-tu-khang-trang-bai-ban-hon-6-ty-dong-nhung-bi-tieu-thuong-quay-lung-do-ton-tai-cho-tam-gan-do-chi-vai-tram-met-anh-minh-phuong.jpg](https://cdn.baogialai.com.vn/images/9c62864522072794c7ac20ac0eceed1888c6f02bb3755d1daac45cc026b0c495ce9d4048e2c9144afeda4b8b6c1a9db5afc50638a8313a05ecef1c78ca923c59f7ec68a8a0da8ccad36e23e2063a8fc45a62051ab5fadf7c64550c53137807b4019de234b922a969f9169f9418740bff73c0b86950cf0fa6950fd5b1cf3b63560477755d62a2b6e18b6410c4f06e03cbe2b65993fede30e246fbbc12915e30a3b5676f9f23eee7e5d4fa0711a6a704d5df6b9d6e3f9c97a2127afb48e615afbac27535f1782803afd66bd6ff1aa7e798/cho-chi-lang-phuong-hoi-phu-duoc-dau-tu-khang-trang-bai-ban-hon-6-ty-dong-nhung-bi-tieu-thuong-quay-lung-do-ton-tai-cho-tam-gan-do-chi-vai-tram-met-anh-minh-phuong.jpg "Chợ Chi Lăng (phường Hội Phú) được đầu tư xây dựng khang trang nhưng bị tiểu thương "quay lưng". Ảnh: Minh Phương")
Thời gian đầu, chính quyền phường còn phối hợp lực lượng trật tự đô thị, Công an tuần tra dẹp chợ tạm nên hoạt động mua bán tại chợ khá sôi động. Tuy nhiên, chỉ sau một thời gian ngắn, tình trạng họp chợ tự phát lại tái diễn.
Điều đáng nói là chính quyền địa phương vận động doanh nghiệp đầu tư chợ nhưng khi tiểu thương không vào thì lại công nhận khu vực làng Nhao 1 là “chợ tạm”, khiến tiểu thương bỏ chợ Chi Lăng quay ra buôn bán ở đây. Điều này khiến khu chợ tiền tỷ đìu hiu, doanh nghiệp lâm cảnh nợ nần.
“Doanh nghiệp vay mượn vốn đầu tư xây chợ, nay không có nguồn thu trả nợ ngân hàng. Nhiều năm qua, doanh nghiệp chưa thu được đồng nào từ chợ nhưng vẫn phải trả tiền điện, nước và đang gồng mình trả lãi ngân hàng. Chúng tôi kiến nghị tỉnh và chính quyền địa phương tăng cường kiểm tra, giải tỏa dứt điểm chợ tạm để tiểu thương trở lại buôn bán trong chợ chính thức”-ông Trượng bày tỏ.
Cần đồng bộ quản lý để chợ phát huy hiệu quả
Ông Vũ Mạnh Định-Chủ tịch UBND phường Hội Phú-cho hay: Phường đã nhận đơn kêu cứu của doanh nghiệp chủ đầu tư chợ Chi Lăng và nắm bắt được thực trạng trên.
“Thời gian tới, phường sẽ tổ chức lực lượng tuần tra, xử lý việc tổ chức họp chợ tạm, chợ cóc dọc quốc lộ 14 nhằm đảm bảo mỹ quan đô thị, an ninh trật tự và đưa hoạt động mua bán ở khu vực này vào nề nếp”-ông Định cho hay.
Trong khi đó, ông Nguyễn Thanh Phương-Chủ tịch UBND xã Ia Krái-cho biết: Địa phương đã thành lập tổ tuyên truyền, vận động người dân dẹp bỏ các điểm chợ tạm, chợ cóc dọc tuyến tỉnh lộ 664 do tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông.
Xã đồng thời vận động các tiểu thương và người dân nhóm họp tự phát di chuyển vào kinh doanh ổn định trong chợ mới, vừa bảo đảm trật tự, an toàn giao thông, vừa tránh lãng phí nguồn lực đầu tư.
“Thời gian tới, xã sẽ tiếp tục tuyên truyền, vận động người dân vào chợ buôn bán. Nếu không dẹp được các điểm chợ tạm, tiểu thương trong chợ sẽ chịu thiệt thòi. Người dân có thói quen bạ đâu mua đó khiến chợ mới khó hoạt động hiệu quả. Do đó, nếu không dẹp được chợ tạm, các tiểu thương đã đăng ký lô, sạp bên trong cũng có nguy cơ bỏ chợ ra ngoài”-ông Phương nhấn mạnh.
Ảnh: Minh Phương
Thực tế cho thấy, nhiều khu chợ được đầu tư bằng nguồn vốn xã hội hóa nhưng không phát huy hiệu quả, thậm chí rơi vào cảnh bỏ hoang, gây lãng phí lớn.
Việc đầu tư chợ không chỉ dừng lại ở khâu xây dựng hạ tầng mà quan trọng hơn là sự vào cuộc đồng bộ, quyết liệt của chính quyền địa phương trong việc sắp xếp, quản lý, duy trì hoạt động buôn bán đúng nơi quy định.
Thời gian qua, tỉnh Gia Lai đã ban hành nhiều cơ chế, chính sách thu hút đầu tư, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp tham gia phát triển hạ tầng thương mại.
Tuy nhiên, việc một số dự án xã hội hóa như chợ Ia Krái, chợ Chi Lăng hoạt động kém hiệu quả cho thấy công tác tổ chức, quản lý còn bất cập, ít nhiều ảnh hưởng đến niềm tin của doanh nghiệp vào môi trường đầu tư của tỉnh.
Việc sớm có giải pháp xử lý tình trạng chợ tạm, chợ cóc, đồng thời khôi phục hoạt động tại các chợ đã được đầu tư bài bản ở Tây Gia Lai là yêu cầu cấp thiết nhằm bảo đảm mỹ quan đô thị, an toàn giao thông và khai thác hiệu quả nguồn lực xã hội hóa, góp phần phát triển thương mại theo hướng văn minh, bền vững.
