Theo các khuyến cáo về kiểm soát trào ngược dạ dày thực quản, thời điểm ăn uống và tư thế nằm có vai trò quan trọng trong việc hạn chế triệu chứng vào ban đêm.
Khi nằm xuống, axit dạ dày có thể dễ trào ngược lên thực quản hơn, gây nóng rát, ho, ợ chua hoặc làm người bệnh tỉnh giấc. Vì vậy, thay đổi một số thói quen trước khi ngủ là biện pháp hỗ trợ cần được chú ý.
Một trong những cách đơn giản là duy trì khoảng cách giữa bữa tối và giờ đi ngủ. Người có triệu chứng trào ngược nên tránh nằm ngay sau khi ăn, đồng thời cố gắng hoàn thành bữa tối ít nhất 2-3 giờ trước khi lên giường.
Việc giữ tư thế ngồi thẳng hoặc đi bộ nhẹ nhàng sau ăn có thể hỗ trợ quá trình tiêu hóa. Bữa tối cũng nên được điều chỉnh phù hợp, tránh ăn quá nhiều hoặc quá no.
Tư thế ngủ là yếu tố tiếp theo cần quan tâm. Nằm nghiêng bên trái có thể giúp giảm tình trạng axit tiếp xúc với thực quản ở một số người bệnh.
Ngược lại, nằm nghiêng bên phải có thể làm triệu chứng trào ngược trở nên rõ rệt hơn ở một số trường hợp. Người bệnh có thể thử thay đổi tư thế để tìm cách nằm phù hợp, đồng thời kết hợp nâng cao phần đầu và thân trên khi ngủ.
Nâng đầu giường khoảng 15-20 cm là một biện pháp thường được khuyến nghị đối với người bị trào ngược về đêm. Cách này giúp nâng phần thân trên, hạn chế axit trào lên thực quản khi nằm.
Việc sử dụng nệm dốc hoặc kê cao phần đầu giường thường phù hợp hơn so với chỉ chồng nhiều gối dưới đầu, bởi tư thế gập người có thể làm tăng áp lực lên vùng bụng.
Chế độ ăn uống cũng cần được điều chỉnh dựa trên phản ứng của từng người. Các thực phẩm nhiều chất béo, món chiên rán, đồ cay, cà phê, socola, đồ uống có gas hoặc rượu, bia có thể làm triệu chứng trào ngược nặng hơn ở một số người.
Ngoài ra, người bị trào ngược nên duy trì cân nặng phù hợp, tránh mặc quần áo quá chật quanh vùng bụng và hạn chế hút thuốc. Đối với người thừa cân hoặc béo phì, giảm cân có thể góp phần cải thiện triệu chứng.
Các hoạt động thư giãn như hít thở sâu, thiền hoặc vận động nhẹ cũng có thể hỗ trợ giảm căng thẳng, yếu tố có thể ảnh hưởng đến chất lượng giấc ngủ và cảm nhận triệu chứng.
Khi xuất hiện trào ngược lúc đang ngủ, người bệnh nên ngồi dậy hoặc nâng phần thân trên thay vì tiếp tục nằm phẳng. Nếu triệu chứng xảy ra thường xuyên, ảnh hưởng đến giấc ngủ hoặc không cải thiện sau khi thay đổi lối sống, cần đi khám để được đánh giá và hướng dẫn điều trị phù hợp.
Trào ngược dạ dày thực quản kéo dài có thể gây tổn thương thực quản. Người bệnh cần chú ý các dấu hiệu cảnh báo như nuốt nghẹn, nuốt đau, sụt cân không rõ nguyên nhân, nôn ra máu hoặc đi ngoài phân đen. Đau ngực dữ dội, đặc biệt kèm khó thở hoặc đau lan lên tay, hàm, cần được đánh giá cấp cứu để loại trừ nguyên nhân tim mạch.
