Mục tiêu là chuyển từ hỗ trợ tiêu thụ theo mùa vụ sang hình thành các chuỗi sản xuất - chế biến - tiêu thụ ổn định, bền vững.
Mở thêm kênh, rộng đầu ra
Từ đầu năm 2026 đến nay, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã hỗ trợ xây dựng 14 chuỗi liên kết sản xuất và tiêu thụ nông sản với diện tích trên 1.491 ha. Toàn tỉnh hiện có 226 chuỗi liên kết với diện tích hơn 253,1 nghìn ha, thu hút 77 DN, 101 HTX, 72 tổ hợp tác và 48 tổ hội/nông hội nghề nghiệp tham gia.
Tại xã Chư Prông, Công ty CP VCU duy trì liên kết với 10 đại lý thu mua cà phê nhân. Ông Nguyễn Tiến Định - Giám đốc điều hành công ty - cho biết: Mỗi năm, DN thu mua hơn 1.000 tấn, ưu tiên cà phê có tỷ lệ chín từ 75% trở lên, với giá cao hơn thị trường 500 - 1.000 đồng/kg. Sản phẩm được tiêu thụ ổn định, xuất khẩu sang Mỹ, một số nước thuộc Liên minh châu Âu và châu Á. Ngành chức năng hỗ trợ DN thuê đất mở rộng cơ sở rang xay, tăng sản lượng chế biến, tiêu thụ.
Tương tự, Công ty TNHH một thành viên Nguyễn Thiêm (xã Ia Chia) liên kết sản xuất hơn 10 ha cà phê, điều, hồ tiêu, măng tre với nông dân. Từ năm 2023 đến nay, DN đã thu mua hơn 40 tấn sản phẩm; đồng thời chế biến, xây dựng chứng nhận OCOP cho 7 sản phẩm. “Đầu ra thuận lợi, DN bao tiêu nông sản cho các hộ liên kết với giá cao hơn thị trường 3 - 5%” - Phó Giám đốc công ty Nguyễn Vương Vân Trường cho hay.
Cùng với liên kết, địa phương mở rộng điểm bán, kết nối cung - cầu, thử nghiệm thương mại điện tử. Ông Tô Thanh Dũng - Cửa hàng trưởng Cửa hàng giới thiệu và bán sản phẩm OCOP Bình Định - Gia Lai (phường Quy Nhơn) thông tin: Cửa hàng đang trưng bày gần 100 sản phẩm của 12 chủ thể, doanh thu gần 100 triệu đồng/tháng. Cửa hàng vừa mở thêm điểm bán trên đường Nguyễn Huệ để tiếp cận khách du lịch.
Bà Trương Thị Thúy Nga - Trưởng Phòng Kinh tế phường Hoài Nhơn Tây - cho hay: Từ đầu năm 2026 đến nay, địa phương tổ chức 3 đợt livestream quảng bá nông sản, chốt hơn 100 đơn hàng, trong đó nhiều khách hàng ngoài tỉnh. Còn tại xã Chư A Thai, ngày 15-8, Hội Nông dân xã livestream bán nông sản, chốt 432 đơn hàng, doanh thu hơn 70 triệu đồng...
Từ tiêu thụ mùa vụ đến liên kết bền vững
Nông sản vươn ra hơn 70 thị trường
8 tháng năm 2026, kim ngạch xuất khẩu nông sản của tỉnh đạt hơn 1,2 tỷ USD, chiếm hơn 45,2% tổng kim ngạch xuất khẩu toàn tỉnh. Nông sản Gia Lai đã xuất khẩu đến hơn 70 quốc gia và vùng lãnh thổ, với các mặt hàng chủ lực như cà phê, hạt điều, chuối, xoài, sầu riêng, chanh dây cô đặc…
Theo Kế hoạch số 104/KH-UBND ngày 18-3-2026 của UBND tỉnh về hỗ trợ tiêu thụ nông sản năm 2026, tỉnh đặt mục tiêu hỗ trợ tiêu thụ cho hơn 123 nghìn ha cây trồng chủ lực chưa tham gia chuỗi liên kết, gồm cà phê, hồ tiêu, điều, chuối, sầu riêng, ớt, dừa, chanh dây, dưa hấu; hỗ trợ tiêu thụ mùa vụ đối với cây trồng ngắn ngày và 3 sản phẩm chăn nuôi gồm thịt bò, heo, gia cầm.…
Trọng tâm là chuyển từ hỗ trợ tiêu thụ mang tính thời điểm sang xây dựng chuỗi sản xuất - chế biến - tiêu thụ ổn định, gắn với xúc tiến thương mại, kết nối cung - cầu, livestream, sàn thương mại điện tử và các đơn vị thu mua lớn.
Theo Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Thị Thế Vy, bên cạnh xây dựng 14 chuỗi liên kết, từ đầu năm đến nay, Sở phối hợp tổ chức 5 lớp tập huấn, hội thảo giới thiệu chính sách, hướng dẫn xây dựng chuỗi liên kết và khảo sát thực tế để hỗ trợ mở rộng vùng nguyên liệu.
Với mục tiêu “mỗi xã, phường ít nhất một mô hình liên kết”, thời gian tới, Sở sẽ hỗ trợ xây dựng chuỗi theo hướng “thị trường đặt hàng - chuỗi tổ chức sản xuất - người nông dân thực hiện”; từng bước hình thành vùng sản xuất tập trung gắn với cơ sở chế biến, hệ thống phân phối; xây dựng vùng nguyên liệu theo tiêu chuẩn, cấp mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói và kêu gọi DN ký hợp đồng liên kết ổn định theo chu kỳ sản xuất, hướng tới các cam kết trung và dài hạn…
Từ đầu năm 2026 đến nay, ngành công thương tổ chức 14 chương trình kết nối cung - cầu, hội chợ, triển lãm; giới thiệu nông sản đặc trưng, sản phẩm OCOP; hỗ trợ phát triển thương hiệu, xúc tiến thương mại điện tử, chuyển đổi số trong kinh doanh và xuất nhập khẩu. Tại Hội nghị kết nối cung cầu nông sản Gia Lai năm 2026, 4 tập đoàn, DN sản xuất kinh doanh quy mô lớn đã ký kết hợp tác với 23 DN, HTX và hộ sản xuất.
Phó Giám đốc Sở Công Thương Nguyễn Đình Kha cho biết, ngành đang tăng cường kết nối giao thương, xúc tiến xuất khẩu, đưa các đoàn DN của tỉnh tham gia hội chợ, triển lãm ngoài nước để nông sản tiếp cận hệ thống phân phối hiện đại.
Tuy nhiên, tiêu thụ nông sản vẫn còn những điểm nghẽn: Một số sản phẩm phụ thuộc nhiều vào thị trường; liên kết sản xuất - tiêu thụ chưa đồng đều; một số vùng sản xuất lớn chưa có hợp đồng tiêu thụ ổn định; khả năng chế biến sâu, xây dựng thương hiệu và tham gia thương mại điện tử của một bộ phận DN, HTX, hộ sản xuất còn hạn chế.
“Thời gian tới, ngành công thương sẽ phối hợp hướng dẫn DN, HTX, người dân sản xuất theo tiêu chuẩn, xây dựng mã số vùng trồng, truy xuất nguồn gốc, minh bạch chuỗi cung ứng, ứng dụng công nghệ chế biến; đồng thời kết nối với hệ thống phân phối, DN chế biến, xuất khẩu, hỗ trợ tiếp cận thị trường qua thương mại điện tử và xúc tiến thương mại, từng bước hình thành các mối liên kết tiêu thụ ổn định” - ông Kha nhấn mạnh.