Theo số liệu được công bố, 8 tháng đầu năm 2026, xuất khẩu sầu riêng của Việt Nam đạt khoảng 1,97 tỷ USD, tăng 28,3% so với cùng kỳ năm 2025. Riêng thị trường Trung Quốc đạt khoảng 1,85 tỷ USD, chiếm gần 95% tổng kim ngạch xuất khẩu mặt hàng này.
Sầu riêng đang trở thành một trong những ngành hàng tăng trưởng nhanh của nông nghiệp Việt Nam. Diện tích trồng hiện khoảng 200.000 ha, sản lượng khoảng 2,08 triệu tấn. Từ mức xuất khẩu chỉ khoảng 177 triệu USD năm 2021, kim ngạch đã tăng mạnh trong những năm gần đây, chủ yếu nhờ thị trường Trung Quốc.
Tuy nhiên, sự phụ thuộc lớn vào một thị trường cũng khiến ngành hàng này đối mặt với không ít rủi ro. Khi Trung Quốc tiếp tục nâng yêu cầu về kiểm dịch, chất lượng và truy xuất nguồn gốc, những thay đổi về tiêu chuẩn kỹ thuật có thể tác động trực tiếp đến hoạt động xuất khẩu của Việt Nam.
Bên cạnh đó, sầu riêng Việt Nam đang phải cạnh tranh ngày càng quyết liệt tại thị trường Trung Quốc. Thái Lan có lợi thế lâu năm và các giống được người tiêu dùng Trung Quốc quen thuộc. Malaysia nổi bật với Musang King. Trong khi đó, Campuchia đang tăng tốc mạnh; 7 tháng đầu năm 2026, nước này xuất khẩu 5.738 tấn sầu riêng sang Trung Quốc, gần gấp 40 lần lượng xuất khẩu của cả năm 2025. Philippines cũng đang tìm cách mở rộng thị phần.
Trong bối cảnh đó, chất lượng trở thành “cửa ải” quan trọng đối với sầu riêng Việt Nam. Các vùng trồng xuất khẩu phải được quản lý, giám sát; hoạt động sử dụng thuốc bảo vệ thực vật phải tuân thủ quy định; nhật ký canh tác cần được ghi chép đầy đủ.
Việt Nam cũng phải kiểm soát các chỉ tiêu như Cadimi (Cd) và Auramine O (Vàng O). Đến tháng 8-2026, có 50 phòng kiểm nghiệm được Tổng cục Hải quan Trung Quốc (GACC) chấp thuận, trong đó 47 phòng kiểm Cadimi và 39 phòng kiểm Vàng O.
Bên cạnh đó, hơn 1.100 mã số vùng trồng vẫn đang chờ phía Trung Quốc phê duyệt. Việc kiểm soát chặt từ vùng trồng đến cơ sở đóng gói được xem là điều kiện quan trọng để duy trì thị trường.
Trước sức ép cạnh tranh, định hướng của ngành nông nghiệp là không chạy theo mở rộng diện tích bằng mọi giá mà tập trung tổ chức lại vùng nguyên liệu, nâng chất lượng, tăng liên kết giữa nông dân và doanh nghiệp, phát triển bảo quản, chế biến và logistics.
Việc mở thêm thị trường cũng được chú trọng khi tháng 7-2026, Ấn Độ đã bổ sung Việt Nam vào danh sách các quốc gia được phép xuất khẩu sầu riêng tươi vào thị trường này.