Nhận diện từ những biểu hiện ban đầu
Bắt đầu từ năm 2023, người dân làng Kon Brung (xã Ayun) được người trong làng tên Rôh (SN 1963, dân tộc Bahnar) tổ chức nhóm họp cầu nguyện tại nhà và tuyên truyền, lôi kéo tham gia tổ chức có tên gọi là “Bahnar Đêga Kon Kông”. Ban đầu, Rôh tổ chức cho vợ và các con tham gia, sau đó tiếp tục móc nối, lôi kéo hình thành điểm nhóm ở làng Kon Brung với 14 hộ/53 người tham gia.
Tiếp đó, theo yêu cầu, hướng dẫn của các đối tượng FULRO lưu vong là Di (ở Mỹ) và Đinh Yum (ở Thái Lan), Rôh trực tiếp đi đến các làng ở xã Bờ Ngoong, Ayun, Đăk Đoa, Kon Gang, Hra, KDang, Lơ Pang để gặp, tuyên truyền lôi kéo nhiều đối tượng khác tham gia cái gọi là “Bahnar Đêga Kon Kông” và lập ra nhiều điểm nhóm họp thu hút hàng trăm người tham gia.
Tại các buổi nhóm họp, Rôh thường sử dụng điện thoại gọi video call qua ứng dụng Messenger để đối tượng Di tuyên truyền trực tiếp đến mọi người tham gia nhóm cùng nghe về “Bahnar Đêga Kon Kông” với luận điệu giả dối đây là “đạo” của người dân tộc Bahnar, hiện ở Mỹ, Thái Lan có nhiều người dân tộc Bahnar tin, theo và đã được Mỹ, quốc tế công nhận; sắp tới, nếu trong nước, có thêm nhiều người dân tộc Bahnar tin, theo, thì Mỹ, quốc tế sẽ giúp đỡ có “tôn giáo riêng”, “nhà thờ riêng”, tiến tới sẽ thành lập “nhà nước riêng” cho người dân tộc Bahnar ở Tây Nguyên”.
Có thể thấy rằng, FULRO lưu vong ở Mỹ chưa từ bỏ âm mưu, hoạt động chống phá Việt Nam. Được sự giúp đỡ của các thế lực thù địch và một bộ phận cộng đồng người dân tộc thiểu số đang định cư ở nước ngoài nên thời gian qua chúng tăng cường tuyên truyền, tác động, lôi kéo, kích động số đối tượng trong nước tái phục hồi “Tin lành Đề Ga”. Chúng dùng hình ảnh, video quay cảnh cuộc sống, sinh hoạt tôn giáo ở Mỹ để kêu gọi số trong nước tin, làm theo.
Đáng lưu ý, chúng thường lấy các hiện tượng xã hội còn có nhiều ý kiến chưa tương đồng về dân tộc, tôn giáo để so sánh, khoét sâu mâu thuẫn giữa người Kinh với người dân tộc thiểu số. Đi kèm với đó là những lời hứa hẹn viển vông và mua chuộc số đối tượng cốt cán bên trong bằng lợi ích vật chất từ việc chuyển tiền, hàng về nước.
Thực tế, qua tài liệu thu giữ được, Cơ quan Công an xác định các đối tượng bên ngoài đã chuyển về nước cũng như vận động người tham gia đóng góp với số tiền lên đến hàng trăm triệu đồng cùng nhiều hàng (áo, mũ, băng rôn, huy hiệu…) nhằm từng bước hình thành tổ chức và củng cố lực lượng để phục hồi FULRO, “Tin lành Đêga”.
Bản chất không thể che giấu
Điều đáng lo ngại không nằm ở số lượng người tham gia hay quy mô các điểm nhóm, mà nằm ở phương thức thâm nhập âm thầm của các luận điệu xuyên tạc. Thay vì công khai chống đối như trước đây, các đối tượng lợi dụng danh nghĩa tôn giáo, sử dụng mạng xã hội làm công cụ kết nối, từng bước tác động đến nhận thức của người dân bằng những thông tin sai lệch được ngụy trang dưới vỏ bọc “quyền lợi dân tộc”, “tự do tín ngưỡng” hay “tương lai tốt đẹp hơn”.
Chính sự âm thầm ấy khiến nhiều người khó nhận diện, đồng thời đặt ra yêu cầu phải nâng cao cảnh giác, chủ động nhận diện từ sớm những biểu hiện lợi dụng dân tộc, tôn giáo để chống phá.
Thượng tá Đỗ Xuân Hưng - Trưởng phòng An ninh nội địa (Công an tỉnh Gia Lai) cho biết: “Bản chất của “Bahnar Đêga Kon Kông” không phải là tổ chức tôn giáo mà là sản phẩm do các đối tượng xấu dựng lên, là thủ đoạn đánh tráo khái niệm nhằm lợi dụng vấn đề dân tộc, tôn giáo, che giấu hoạt động của FULRO, “Tin lành Đêga”. Mục đích của chúng là tập hợp lực lượng ở bên trong, nhờ quốc tế can thiệp để đấu tranh thành lập “nhà nước riêng”, “tôn giáo riêng” của người dân tộc Bahnar ở Tây Nguyên”.
Đối tượng Rôh, với vai trò “đứng đầu”, ảnh hưởng, chỉ đạo hoạt động “Bahnar Đêga Kon Kông” tại các xã Ayun, Bờ Ngoong (tỉnh Gia Lai) không phải là người xa lạ với Cơ quan Công an, bởi đã từng tham gia “Tin lành Đêga” từ năm 2001 và từng bị xử lý hình sự về tội “Phá hoại chính sách đoàn kết”.
Đối tượng này khai nhận: Từ năm 2023, Rôh bắt đầu nhận chỉ đạo từ FULRO lưu vong là Di, Đinh Yum và tích cực hoạt động phục hồi, nhóm họp “Tin lành Đêga” dưới tên gọi “Bahnar Đêga Kon Kông”.
Lợi dụng việc tổ chức nhóm họp, sinh hoạt đọc kinh cầu nguyện trái phép, Rôh thường xuyên tuyên truyền, phổ biến các luận điệu xuyên tạc theo sự chỉ đạo của FULRO lưu vong cho số người tin, theo.
Hắn nhận tiền, vật chất (áo, mũ, băng rôn…) từ FULRO lưu vong gửi về, cũng như huy động thêm tiền từ số người tin, theo để cải tạo, sửa chữa nơi sinh hoạt của các điểm nhóm, trong đó điểm nhóm nhà Rôh là “trung tâm”; chỉ đạo, giao nhiệm vụ cho các đối tượng khác lập thêm các điểm nhóm và thường xuyên tuyên truyền, rêu rao luận điệu “Bahnar Đêga Kon Kông” là "tôn giáo riêng” của người dân tộc Bahnar, đã được quốc tế công nhận, ở Mỹ đã có nhà thờ riêng, mọi người tự do sinh hoạt và sắp tới khi ở trong nước có nhiều người tin theo thì Di sẽ nhờ quốc tế giúp đỡ can thiệp, thành lập “nhà nước riêng” của người dân tộc Bahnar…
Từ đó, củng cố niềm tin cho số người tin theo “Bahnar Đêga Kon Kông” sẽ có “tôn giáo riêng”, “nhà nước riêng” cho người dân tộc Bahnar, qua đó từng bước củng cố, phát triển tổ chức, cơ sở vật chất cho các điểm nhóm “Bahnar Đêga Kon Kông”.
Bóc gỡ, chặn đứng tà đạo
Thực hiện chỉ đạo của Bộ Công an, Tỉnh ủy, UBND tỉnh, Công an tỉnh Gia Lai quán triệt phương châm: “An ninh chủ động, đấu tranh, xử lý tổ chức phản động từ trong trứng nước”, kiên quyết không để các đối tượng tiếp tục tuyên truyền, phát triển lực lượng.
Đầu tháng 9-2025, lực lượng Công an triển khai đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ, phối hợp chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền địa phương và hệ thống chính trị cơ sở đẩy mạnh tuyên truyền, vận động quần chúng, làm rõ bản chất vụ việc, qua đó nhiều đối tượng đã nhận thức rõ hành vi sai phạm. Đồng thời, cơ quan Công an tập trung thu thập tài liệu, chứng cứ, củng cố hồ sơ, xử lý nghiêm các đối tượng cầm đầu, cốt cán theo quy định của pháp luật.
Kết quả điều tra cho thấy, do nhẹ dạ, cả tin, thiếu hiểu biết pháp luật, một số người dân đã bị lôi kéo tham gia “Bahnar Đêga Kon Kông”, sau đó tự phong các chức danh như người đứng đầu, người truyền đạo, thủ quỹ, ban hòa giải... Hoạt động của tà đạo này lan ra một số làng, xã, lôi kéo nhiều người tham gia.
Cơ quan An ninh điều tra Công an tỉnh Gia Lai có đầy đủ tài liệu, chứng cứ để kết luận đây là vụ án “Phá hoại chính sách đoàn kết” quy định tại Điều 116 Bộ luật Hình sự. Hành vi của các đối tượng gây kỳ thị, chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc, xâm phạm an ninh chính trị trên địa bàn, đi ngược lại chủ trương, chính sách đại đoàn kết toàn dân tộc của Đảng, pháp luật của Nhà nước.
Thượng tá Phạm Hồng Vinh - Phó trưởng phòng An ninh điều tra - cho biết: Các đối tượng trong vụ án đã sử dụng nhiều phương thức, thủ đoạn tinh vi, nhất là lợi dụng địa bàn Thái Lan để tăng cường chỉ đạo, tài trợ cho các đối tượng bên trong hoạt động tuyên truyền, lôi kéo nhiều người tham gia “Bahnar Đêga Kon Kông”.
Đáng lưu ý, chúng đã triệt để lợi dụng các tiện ích của mạng xã hội (Facebook, Youtube...) để móc nối, liên lạc, chỉ đạo, chuyển thông tin tài liệu giữa các đối tượng bên trong với các đối tượng bên ngoài, đồng thời sau khi liên lạc xóa toàn bộ nội dung liên lạc dẫn đến công tác khai thác, thu thập tài liệu, chứng cứ, dữ liệu điện tử gặp nhiều khó khăn.
Điều này cho thấy các hoạt động chống phá hiện nay có xu hướng ngày càng dịch chuyển lên môi trường số, lợi dụng công nghệ để che giấu dấu vết, gây khó khăn cho công tác phát hiện, thu thập chứng cứ và đấu tranh xử lý.
Tuy nhiên, những luận điệu xuyên tạc dù được ngụy trang tinh vi nhưng vẫn không thể che giấu được bản chất sai trái. Lợi dụng sự thiếu hiểu biết của người dân, các đối tượng này đã tuyên truyền, lôi kéo một bộ phận đồng bào dân tộc thiểu số tham gia cái gọi là “Bahnar Đêga Kon Kông”, tụ tập, nhóm họp trái phép, kích động tư tưởng ly khai tự trị gây ảnh hưởng đến công tác đảm bảo an ninh chính trị ở địa phương.
* * *
Rồi đây, các đối tượng có hành vi phá hoại chính sách đoàn kết sẽ bị truy tố và xét xử trước pháp luật. Nhưng điều đáng suy ngẫm hơn cả là đằng sau một vụ án cụ thể vẫn còn đó những thủ đoạn chống phá đang tiếp tục biến đổi từng ngày, đòi hỏi sự cảnh giác thường xuyên của cả hệ thống chính trị và mỗi người dân.
