Theo phản ánh của người dân, giai đoạn 1991 - 1993, HTX Nông nghiệp Cát Trinh 3 (xã Cát Trinh, huyện Phù Cát cũ - nay là xã Phù Cát) đã giao 92 lô đất cho 86 hộ dân để xây dựng nhà ở tại khu quy hoạch dân cư Suối Khoáng Hội Vân. Mỗi lô có diện tích từ 200 - 300 m²; hộ nhận đất phải nộp từ 120 nghìn đồng đến 2 triệu đồng tùy vị trí.
Sau khi hoàn thành nghĩa vụ tài chính, các hộ dân được bàn giao đất trên thực địa để quản lý, sử dụng. Nhiều hộ đã xây dựng nhà ở và sinh sống ổn định từ đó đến nay. Tuy nhiên, sau hơn 30 năm, các hộ dân vẫn chưa được cơ quan có thẩm quyền ban hành quyết định giao đất cũng như cấp sổ đỏ theo quy định.
Người dân cho biết, việc chưa được cấp sổ đỏ trong thời gian dài đã ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của họ. Nhiều trường hợp gặp khó khăn khi thực hiện các giao dịch như chuyển nhượng, thế chấp, tặng cho hoặc thừa kế tài sản.
“Chúng tôi đã nộp tiền, nhận đất và sử dụng ổn định hàng chục năm nay. Mong muốn lớn nhất là được Nhà nước sớm công nhận quyền sử dụng đất để yên tâm ổn định cuộc sống”- ông Huỳnh Văn Kim bày tỏ.
Liên quan đến vấn đề này, đại diện Phòng Kinh tế xã Phù Cát cho biết, năm 1991, UBND tỉnh ban hành quyết định phê duyệt quy hoạch khu dân cư Suối Khoáng Hội Vân với diện tích 7.750 m². Sau đó, huyện Phù Cát (cũ) giao HTX Nông nghiệp Cát Trinh 3 triển khai thực hiện.
Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện, HTX đã tự lập sơ đồ phân lô và mở rộng quy mô khu dân cư lên 22.000 m², chia thành 92 lô thuộc 3 khu gồm: Suối Khoáng, Gò Cát và Gò Dốc. Việc phân lô này không phù hợp với quy hoạch đã được UBND tỉnh phê duyệt, cả về diện tích lẫn vị trí.
Sau khi phân lô, HTX tiến hành thu tiền và giao đất cho các hộ dân. Tổng số tiền thu được hơn 55,6 triệu đồng. Nguồn kinh phí này được sử dụng để san ủi mặt bằng khu dân cư Suối Khoáng Hội Vân và xây dựng, lắp đặt hệ thống điện phục vụ nhu cầu sinh hoạt của người dân thôn Phú Kim.
Hiện nay, tại khu dân cư Suối Khoáng Hội Vân có 33 hộ đã xây dựng nhà ở ổn định, 2 hộ xây dựng nhà tạm; các trường hợp còn lại đang quản lý, sử dụng đất nhưng chưa xây dựng công trình.
Ông Phan Thành Trung - Phó Chủ tịch UBND xã Phù Cát - cho biết: Qua rà soát hồ sơ và hiện trạng sử dụng đất, địa phương xác định đây là trường hợp giao đất không đúng thẩm quyền trước ngày 15.10.1993. Theo quy định của Luật Đất đai năm 2024, các trường hợp có nhà ở trên đất và có chứng từ chứng minh đã nộp tiền để được giao đất có thể được xem xét cấp sổ đỏ theo quy định.
Đối với các trường hợp chưa xây dựng nhà ở, dù chưa đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định hiện hành, UBND xã Phù Cát vẫn kiến nghị cơ quan có thẩm quyền xem xét giải quyết nhằm bảo đảm sự công bằng giữa các hộ dân được giao đất trong cùng thời điểm và đã thực hiện nghĩa vụ tài chính như nhau.
“UBND xã đã giao Phòng Kinh tế xây dựng phương án, rà soát nguồn gốc đất, thời điểm sử dụng; đo đạc hiện trạng và xác định nghĩa vụ tài chính của từng trường hợp để thực hiện các thủ tục liên quan đến công tác cấp sổ đỏ. Sau khi hoàn tất, địa phương sẽ tổng hợp, báo cáo và kiến nghị các sở, ngành liên quan xem xét, giải quyết theo quy định” - ông Trung cho hay.
Theo ông Cao Thanh Thương - Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở cơ bản thống nhất với đề xuất của UBND xã Phù Cát về việc xem xét cấp sổ đỏ đối với các trường hợp đủ điều kiện. Tuy nhiên, do vụ việc kéo dài qua nhiều thời kỳ quản lý, phát sinh các trường hợp chuyển nhượng, lấn chiếm hoặc sử dụng diện tích lớn hơn diện tích được giao ban đầu nên cần có sự thống nhất giữa các cơ quan chuyên môn trước khi triển khai thực hiện.