Tích cực triển khai
Phường Hoài Nhơn Đông là địa phương đầu tiên trong tỉnh hoàn tất công tác thẩm định hồ sơ giải bản 12 tàu cá. Tổng kinh phí hỗ trợ hơn 1,9 tỷ đồng, mỗi chủ tàu nhận từ 70-400 triệu đồng, tùy theo giá trị và công suất tàu.
Trong số này, ngư dân Trần Văn Hiểu được hỗ trợ hơn 340 triệu đồng cho tàu làm nghề lưới chụp. Ông Hiểu chia sẻ: Gần đây, hoạt động khai thác không hiệu quả, chi phí nhiên liệu và nhân công tăng cao khiến nhiều chuyến biển thua lỗ. Vì vậy, ông quyết định giải bản tàu để chuyển hướng sang sinh kế khác phù hợp hơn.
Quá trình tiếp nhận và giải quyết hồ sơ được thực hiện linh hoạt, tạo thuận lợi tối đa cho người dân. Việc thẩm định được tiến hành chặt chẽ, công khai thông qua hội đồng xét duyệt; mức hỗ trợ căn cứ theo quy định hiện hành. Trước khi phê duyệt, danh sách các trường hợp đủ điều kiện đều được niêm yết công khai trong 7 ngày để đảm bảo minh bạch.
Theo ông Phan Văn Quang - Phó Chủ tịch UBND phường Hoài Nhơn Đông, các hộ dân tham gia đợt giải bản đầu tiên đều đồng thuận, tự nguyện bàn giao giấy đăng ký tàu cho chính quyền. Hiện địa phương vẫn còn hơn 40 trường hợp đăng ký, đang tiếp tục được hướng dẫn hoàn thiện thủ tục.
Trong khi đó, phường Quy Nhơn là một trong những địa phương có số lượng tàu cá đăng ký giải bản nhiều nhất tỉnh với 157 tàu. Bà Nguyễn Thị Minh Nguyệt - Phó Chủ tịch UBND phường - cho hay: Chính quyền địa phương đã phát hơn 100 bộ hồ sơ và đang tích cực hỗ trợ người dân hoàn thiện các thủ tục liên quan. Người dân nhận hồ sơ về kê khai, sau đó nộp lại cho phường; trong vòng 3 ngày sẽ được trả lời kết quả.
Công khai, minh bạch, thấu tình đạt lý
Qua khảo sát tại nhiều địa phương, dù đã đăng ký nhưng một số ngư dân vẫn chưa muốn đến lấy hồ sơ vì lo ngại chậm nhận tiền hỗ trợ. Một số khác muốn giải bản tàu cá nhưng còn chần chừ, chờ những người đi trước thực hiện rồi mới quyết định.
Một nhóm ngư dân ở phường Quy Nhơn thẳng thắn chia sẻ rằng: Họ mong sau khi bàn giao tàu cho Nhà nước sẽ được nhận đủ, nhận nhanh số tiền hỗ trợ. Bởi trên thực tế, tàu cá để lâu không hoạt động ngoài nắng mưa rất dễ hư hỏng, ảnh hưởng đến việc thẩm định giá trị.
Liên quan đến vấn đề này, các xã, phường khẳng định kinh phí hỗ trợ đã có trong ngân sách địa phương. Để đảm bảo nguồn lực, UBND tỉnh đã tạm cấp hơn 212 tỷ đồng cho các địa phương.
Ông Trần Quốc Khánh - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường - đề nghị: Việc triển khai chính sách hỗ trợ giải bản phải đảm bảo đúng đối tượng, công khai, minh bạch và không trùng lặp.
Những tàu không có giấy tờ phải có bản kê khai, cam kết và xác nhận của chính quyền cơ sở; đồng thời không được vướng tranh chấp, thế chấp hay liên quan đến nghĩa vụ tài chính.
Sau khi nhận hỗ trợ, chủ tàu phải cam kết không đóng mới hoặc mua mới tàu cá từ 6 m trở lên; nếu vi phạm sẽ phải hoàn trả toàn bộ kinh phí và không được tiếp tục tham gia hoạt động khai thác.
Trước khi nhận tiền, chủ tàu phải bàn giao tàu cho UBND cấp xã để kiểm tra, lập biên bản giải bản, tiêu hủy hoặc chuyển đổi mục đích sử dụng theo quy định.
Theo Nghị quyết số 27/2025/NQ-HĐND ngày 9-12-2025 của HĐND tỉnh, chính sách giải bản (thu hồi và xử lý tàu cá thông qua tháo dỡ, tiêu hủy theo quy định của pháp luật) áp dụng đối với tàu cá có chiều dài lớn nhất từ 6 m trở lên, không có nhu cầu hoạt động hoặc không đủ điều kiện khai thác thủy sản trên địa bàn tỉnh.
Hình thức hỗ trợ là một lần bằng tiền cho chủ tàu cá (chưa bao gồm chi phí tháo dỡ, tiêu hủy). Cụ thể:
a) Tàu cá có thời gian hoạt động dưới 5 năm: Hỗ trợ 80% giá đóng mới vỏ tàu, mức hỗ trợ 21.795.000 đồng/tấn đăng ký.
b) Tàu cá có thời gian hoạt động từ 5 năm đến dưới 10 năm: Hỗ trợ 70% giá đóng mới vỏ tàu, mức hỗ trợ 19.075.000 đồng/tấn đăng ký.
c) Tàu cá có thời gian hoạt động từ 10 năm đến dưới 20 năm: Hỗ trợ 60% giá đóng mới vỏ tàu, mức hỗ trợ 16.350.000 đồng/tấn đăng ký.
d) Tàu cá có thời gian hoạt động từ 20 năm trở lên: Hỗ trợ 50% giá đóng mới vỏ tàu, mức hỗ trợ 13.625.000 đồng/tấn đăng ký.
đ) Hỗ trợ 70% giá máy chính tàu cá đã qua sử dụng, với mức hỗ trợ 591.500 đồng/CV (CV là đơn vị đo công suất máy).
e) Thời gian hỗ trợ đến hết ngày 31-12-2026.
(Thời gian hoạt động của tàu cá = Năm đăng ký thực hiện giải bản - Năm đóng tàu)
