Đề nghị tiếp tục thực hiện thu thuế nông nghiệp sau năm 2020

Nghiên cứu điều chỉnh chính sách đất đai nhằm thúc đẩy phát triển thị trường quyền sử dụng đất nông nghiệp ở Việt Nam là chủ đề cuộc hội thảo do Viện Nghiên cứu Quản lý kinh tế trung ương (CIEM) tổ chức sáng 30-11 tại Hà Nội.

Chỉ có khoảng 10% số hộ có thửa liền bờ

 

Ảnh internet
Ảnh internet

Theo Báo cáo của nhóm nghiên cứu được TS Nguyễn Hữu Thọ, Phó Trưởng Ban Chính sách phát triển nông thôn CIEM trình bày tại Hội thảo, một đặc điểm quan trọng trong sử dụng đất nông nghiệp tại Việt Nam là tính chất phân tán, nhỏ lẻ. Cả nước có khoảng 78 triệu thửa ruộng lớn nhỏ khác nhau; bình quân mỗi hộ có khoảng 2,5 thửa. Trong đó chỉ có khoảng 10% số hộ có thửa liền bờ. Tiềm năng cung của thị trường quyền sử dụng đất nông nghiệp có biến động lớn: số hộ sử dụng đất nông lâm thuỷ sản (NLTS) sau 5 năm đã giảm khoảng 1 triệu hộ; nhu cầu đất ở của hộ NLTS cũng giảm.

Song hành với quá trình rút lui khỏi nông nghiệp là quá trình tích tụ ruộng đất, hình thành những hộ đại điền và các trang trại. Năm 2016, cả nước có 35,5 nghìn trang trại, tăng tới 67,2% so với năm 2011, bình quân mỗi năm tăng 10%. Cũng thời điểm này, cả nước có gần 4.000 doanh nghiệp nông nghiệp, tăng 49% so với năm 2011; trong đó số doanh nghiệp lớn (từ 10 tỷ đồng trở lên) tăng tới 76,2%.

Trong bối cảnh đó, chính sách đất đai hiện hành đã bộc lộ rõ một số bất cập.

“Quy hoạch đang quá chi tiết đến từng nhóm đất nhỏ, thủ tục chuyển đổi mục đích sử dụng đất khá phức tạp; có địa phương còn hạn chế loại cây trồng trên đất. Việc tiếp tục áp dụng hình thức giao đất không thu tiền là chưa phù hợp với nguyên tắc của thị trường, chưa tạo được sự bình đẳng và phần nào làm cho hiệu quả sử dụng đất không cao”, chuyên gia CIEM bình luận.

Vẫn theo TS Nguyễn Hữu Thọ, quy định về cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất như hiện nay (đăng ký đất đai là bắt buộc đối với người sử dụng đất sau biến động về chuyển nhượng và chủ sử dụng; chỉ khi có GCNQSDĐ mới được thực hiện các quyền về đất) tuy cơ bản là tốt, nhưng do có những khó khăn từ nhiều phía nên tỷ lệ mảnh ruộng chưa được cấp GCN vẫn khá cao (23,6%).

Đáng lưu ý, liên quan đến quyền tiếp cận đất, Luật hiện hành quy định, tổ chức kinh tế không được nhận quyền chuyển nhượng quyền sử dụng đất trồng lúa, đất rừng phòng hộ, đất rừng đặc dụng của hộ gia đình, cá nhân (Điều 191, Luật Đất đai).

Thời hạn giao đất, cho thuê đất là không quá 50 năm và hạn mức giao đất được khống chế đối với cây hàng năm là không quá 3ha (vùng Đông Nam bộ và ĐBSCL) và chỉ 2ha đối với các khu vực khác. Hạn mức nhận chuyển nhượng đất cây hàng năm không quá 10 lần hạn mức giao đất.

Đề nghị từng bước chuyển từ giao đất không thu tiền sang cho thuê đất

Kết quả điều tra của nhóm nghiên cứu cho thấy, cản trở lớn nhất đối với người mua, thuê thêm đất là thời gian sử dụng đất ngắn (95%); quy hoạch đang hạn chế cây trồng (32%); thủ tục cấp GCN rườm rà, tốn phí (29%) và hạn điền thấp (24%). Để tăng tính linh hoạt, tạo điều kiện phát triển thị trường, nâng cao hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp, các nghiên cứu viên đã đưa ra nhiều kiến nghị.

Trong đó, về quy hoạch, nên định hướng theo hai nhóm. Quy hoạch cứng là việc Nhà nước đưa ra những vùng, những loại đất không được phép chuyển đổi quyền sử dụng. Quy hoạch mềm là việc Nhà nước đưa ra những vùng, những loại đất có tính tương đồng để người dân có thể chuyển đổi mục đích sử dụng một cách linh hoạt.

Về hình thức giao, cho thuê đất, đề nghị tiếp tục thực hiện thu thuế nông nghiệp sau năm 2020. Cần đánh giá, xây dựng lộ trình từng bước chuyển từ giao đất không thu tiền sang cho thuê đất, đồng thời xây dựng chính sách an sinh cho những đối tượng chính sách, hộ nghèo.

Về cấp GCN, cần có biện pháp tuyên truyền, xử phạt những hộ có biến động trong sử dụng đất mà không đăng ký lại.

 

Tính đến tháng 8-2013 cả nước có gần 43.000 hộ bỏ ruộng, nhiều hộ đã bỏ hoang ruộng 4-5 năm nay. Các nông lâm trường cũng đã trả lại cho địa phương khoảng 452.000 ha.

Về thời hạn sử dụng đất, kiến nghị không nên quy định thời hạn từng bước chuyển đất nông nghiệp sang sử dụng ổn định lâu dài, đồng nhất với các loại hình đất khác. Song song với đóm đề nghị nới rộng hạn mức nhận quyền chuyển nhượng QSDĐ.

Giải pháp khác là thay hạn mức “cứng” (không quá 10 lần) như hiện nay bằng hạn mức mềm, theo đó sử dụng chính sách thuế luỹ tiến theo mức sử dụng đất. 

Anh Phương/sggp

Có thể bạn quan tâm

Nông dân tiêu biểu kể chuyện làm giàu

Nông dân tiêu biểu kể chuyện làm giàu

(GLO)- Nhiều nông dân trong tỉnh đã mạnh dạn ứng dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất, liên kết theo chuỗi giá trị để nâng cao giá trị sản phẩm, tăng thu nhập trên cùng một diện tích và đưa các mặt hàng nông sản vươn ra thị trường quốc tế. Trong đó, một số người đã được trao danh hiệu “Nông dân Việt Nam xuất sắc”.
Một ông nông dân Bình Phước có vườn mai vàng 4.000 cây, đặc biệt có 2 cây mai vàng trị giá nửa tỷ

Một ông nông dân Bình Phước có vườn mai vàng 4.000 cây, đặc biệt có 2 cây mai vàng trị giá nửa tỷ

Gắn bó với nghề trồng cây cảnh từ năm 2005, gia đình ông Nguyễn Văn Vinh ở thôn 4, xã Long Tân, huyện Phú Riềng (tỉnh Bình Phước) đang trồng khoảng 4.000 gốc mai vàng, trong đó có 800 gốc mai phục vụ tết Nguyên đán Quý Mão 2023. Đáng chú ý, ông có 2 cây mai vàng trị giá khoảng 500 triệu đồng.
Ayun Pa tập trung nguồn lực xây dựng nông thôn mới nâng cao

Ayun Pa tập trung nguồn lực xây dựng nông thôn mới nâng cao

(GLO)- Sau khi hoàn thành chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới (NTM), các xã thuộc thị xã Ayun Pa xây dựng lộ trình cụ thể để giữ vững các tiêu chí đã đạt được, đồng thời tiếp tục tập trung nguồn lực đầu tư cơ sở hạ tầng, nâng cao mức sống người dân, phấn đấu đạt NTM nâng cao.
Tưới nhỏ giọt cho cây thuốc lá: Hiệu quả vượt trội

Tưới nhỏ giọt cho cây thuốc lá: Hiệu quả vượt trội

(GLO)- Trước tình trạng thiếu nước tưới cho cây trồng vào mùa khô và giá thuê nhân công cao, nhiều hộ dân ở vùng “chảo lửa” Krông Pa (tỉnh Gia Lai) đã mạnh dạn ứng dụng công nghệ tưới tiên tiến, tiết kiệm nước đối với cây thuốc lá. Mô hình này cho thấy nhiều ưu điểm vượt trội so với cách tưới truyền thống.
Triển vọng nghề nuôi chim yến

Triển vọng nghề nuôi chim yến

(GLO)- Nghề nuôi chim yến nở rộ ở Gia Lai trong những năm gần đây và giúp cho nhiều hộ dân vươn lên làm giàu. Dẫu vậy, người nuôi yến vẫn mong chờ những chính sách hợp lý từ các cấp chính quyền nhằm phát triển bền vững nghề mới nhiều triển vọng này.
Thu tiền tỷ nhờ trồng chanh dây xuất khẩu

Thu tiền tỷ nhờ trồng chanh dây xuất khẩu

(GLO)- Nhờ áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất và canh tác theo hướng sạch, bảo đảm an toàn vệ sinh thực phẩm, vườn chanh dây của ông Nguyễn Văn Minh (tổ 3, thị trấn Đak Pơ, huyện Đak Pơ, tỉnh Gia Lai) luôn cho năng suất, chất lượng cao, đủ điều kiện xuất khẩu sang châu Âu, đem lại thu nhập hàng tỷ đồng mỗi năm.
Mùa vàng trên cánh đồng Buôn Lưới

Mùa vàng trên cánh đồng Buôn Lưới

(GLO)- Hơn 40 năm trước, cán bộ, chiến sĩ Sư đoàn 332 (Quân khu 5) cùng với người dân đã trần lưng khai hoang, phục hóa để xây dựng cánh đồng Buôn Lưới (xã Sơ Pai, huyện Kbang, tỉnh Gia Lai). Nhờ tích cực đưa những giống lúa mới vào sản xuất nên cuộc sống của người dân ngày một ấm no.
Nông dân thời 4.0

Nông dân thời 4.0

(GLO)- Hiện nay, nhiều nông dân đầu tư nghiên cứu, lắp đặt các trang-thiết bị hiện đại để giải phóng sức lao động, nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh.
Gia Lai nâng tầm sản phẩm OCOP

Gia Lai nâng tầm sản phẩm OCOP

(GLO)- Sau 3 năm triển khai Chương trình mỗi xã một sản phẩm (OCOP), tỉnh Gia Lai có 25 sản phẩm được công nhận 4 sao và 189 sản phẩm 3 sao. Nhiều địa phương đã hỗ trợ các chủ thể OCOP tham gia hội chợ triển lãm, sàn thương mại điện tử, kênh bán hàng online giúp sản phẩm nâng cao giá trị, vươn xa hơn trên thị trường.
Sửa quy định về quản lý phân bón, giống cây trồng

Sửa quy định về quản lý phân bón, giống cây trồng

(GLO)- Sửa quy định về hồ sơ cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện buôn bán phân bón và rút ngắn thời gian thực hiện thủ tục cấp, cấp lại Quyết định công nhận tổ chức khảo nghiệm giống cây trồng là nội dung vừa được Chính phủ vừa ban hành trong Nghị định 130 về sửa quy định về quản lý phân bón, giống cây trồng.