(GLO)- Quy định chống mất rừng của Liên minh châu Âu (EUDR) đặt ra những yêu cầu khắt khe đối với các mặt hàng nông - lâm sản xuất khẩu.
Phóng viên Báo và phát thanh, truyền hình Gia Lai có cuộc phỏng vấn ông Nguyễn Văn Hoan - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường về những giải pháp và lộ trình thích ứng của tỉnh đối với quy định này.
* Thưa ông, tỉnh Gia Lai đang đối mặt với những khó khăn gì khi triển khai EUDR, đặc biệt đối với 3 ngành hàng chủ lực là gỗ, cao su và cà phê?
Ông Nguyễn Văn Hoan. Ảnh: N.N
- Gia Lai có diện tích cà phê, cao su và rừng sản xuất lớn, đóng góp quan trọng vào kim ngạch xuất khẩu.
Tuy nhiên, khi đối chiếu với các yêu cầu của EUDR, tỉnh đang gặp 3 nhóm thách thức chính.
Thứ nhất là yêu cầu về dữ liệu và định vị địa lý (geolocation). EUDR đòi hỏi truy xuất nguồn gốc đến từng lô đất. Trong khi đó, hoạt động sản xuất nông nghiệp của tỉnh chủ yếu do hàng trăm nghìn hộ nhỏ lẻ đảm nhiệm.
Việc thu thập tọa độ GPS và số hóa bản đồ cho từng thửa đất đòi hỏi nguồn lực lớn và sự phối hợp đồng bộ giữa các cơ quan, đơn vị liên quan.
Thứ hai là vấn đề xác định ranh giới rừng theo mốc thời gian ngày 31-12-2020. Theo quy định, tỉnh phải chứng minh sản phẩm không có nguồn gốc từ đất phá rừng hoặc suy thoái rừng sau thời điểm này. Tuy nhiên, tại một số địa phương, dữ liệu bản đồ lâm nghiệp và địa chính chưa đồng bộ, gây khó khăn cho việc đối chiếu, xác nhận.
Thứ ba là áp lực đối với chuỗi cung ứng. Ngành cà phê có nhiều tầng nấc trung gian, khiến thông tin từ vườn đến nhà máy chế biến dễ bị đứt gãy.
Với cao su và gỗ, các yêu cầu về tính hợp pháp và chứng chỉ bền vững buộc doanh nghiệp (DN) phải điều chỉnh hệ thống quản trị, làm gia tăng chi phí trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt.
* Trước những yêu cầu đó, tỉnh đã triển khai những giải pháp gì để hỗ trợ DN, hợp tác xã (HTX) và nông hộ, thưa ông?
- Tỉnh đã thành lập Tổ công tác công tư triển khai EUDR, do Sở Nông nghiệp và Môi trường làm cơ quan thường trực. Tổ công tác có nhiệm vụ tiếp nhận, tổng hợp các vướng mắc; hướng dẫn kỹ thuật và tham mưu UBND tỉnh chỉ đạo xử lý kịp thời.
Đồng thời, cơ chế đối thoại định kỳ giữa cơ quan quản lý, hiệp hội, DN và HTX cũng được duy trì nhằm kịp thời tháo gỡ khó khăn ngay từ cơ sở.
Cùng với đó, tỉnh tập trung rà soát, chuẩn hóa dữ liệu vùng trồng và rừng trồng; cập nhật bản đồ địa chính, bản đồ rừng; hỗ trợ xác định ranh giới và tọa độ theo yêu cầu.
Đối với những diện tích còn thiếu dữ liệu số, các đơn vị được hướng dẫn hoàn thiện hồ sơ pháp lý đất đai và thông tin không gian. Mục tiêu là xây dựng cơ sở dữ liệu tích hợp cấp tỉnh về rừng và vùng nguyên liệu, làm nền tảng cho việc truy xuất nguồn gốc minh bạch.
Tỉnh cũng hướng dẫn DN thiết lập quy trình thu thập thông tin chuỗi cung ứng, đánh giá và giảm thiểu rủi ro; đồng thời, khuyến khích ứng dụng công nghệ số trong quản lý vùng nguyên liệu.
Đối với HTX và nông hộ, các lớp tập huấn được tổ chức nhằm nâng cao kỹ năng ghi chép nhật ký sản xuất, lưu giữ hồ sơ đất đai, hợp đồng liên kết, hóa đơn, chứng từ… Qua đó, hình thành thói quen sản xuất có minh chứng.
Giải pháp căn cơ là thúc đẩy liên kết chuỗi và tổ chức lại sản xuất. Tỉnh khuyến khích DN ký hợp đồng bao tiêu, hợp tác dài hạn với HTX để xây dựng vùng nguyên liệu tập trung, bảo đảm kiểm soát thông tin truy xuất nguồn gốc và giảm áp lực cho các hộ sản xuất nhỏ lẻ.
Trên cơ sở dữ liệu cập nhật, tỉnh sẽ phân loại vùng theo mức độ nguy cơ liên quan đến mất rừng, ưu tiên hoàn thiện hồ sơ đối với vùng nguy cơ thấp, đồng thời xây dựng lộ trình xử lý phù hợp với những vùng còn chồng lấn.
Tỉnh Gia Lai sẽ rà soát, chuẩn hóa dữ liệu rừng và vùng nguyên liệu, hỗ trợ doanh nghiệp thiết lập hệ thống truy xuất nguồn gốc. Ảnh: Phan Tuấn
* Tỉnh đặt ra lộ trình thích ứng với EUDR như thế nào để vừa tuân thủ quy định, vừa duy trì đà tăng trưởng xuất khẩu và nâng cao giá trị bền vững cho các mặt hàng gỗ, cao su, cà phê của địa phương?
- Tỉnh xác định EUDR không chỉ là yêu cầu tuân thủ của một thị trường mà còn là cơ hội để tái cấu trúc ngành nông - lâm nghiệp theo hướng minh bạch và bền vững. Lộ trình thích ứng được xây dựng theo 3 giai đoạn với mục tiêu “tuân thủ - ổn định - nâng tầm”.
Giai đoạn ngắn hạn tập trung hoàn thiện nền tảng tuân thủ: Rà soát, chuẩn hóa dữ liệu rừng và vùng nguyên liệu; hỗ trợ DN thiết lập hệ thống truy xuất nguồn gốc; tăng cường tập huấn cho cán bộ cơ sở, HTX và nông hộ. Mục tiêu là bảo đảm hoạt động xuất khẩu sang thị trường EU không bị gián đoạn.
Giai đoạn trung hạn hướng đến ổn định chuỗi cung ứng và mở rộng vùng nguyên liệu bền vững. Tỉnh thúc đẩy liên kết DN - HTX - nông hộ; hình thành vùng nguyên liệu đáp ứng yêu cầu về pháp lý đất đai, định vị tọa độ và không gây mất rừng; đồng thời đẩy mạnh chuyển đổi số, tích hợp cơ sở dữ liệu để giảm chi phí tuân thủ.
Về dài hạn, tỉnh định vị thương hiệu vùng nguyên liệu “không mất rừng - minh bạch - trách nhiệm”; khuyến khích đầu tư chế biến sâu, nâng tỷ lệ sản phẩm tinh chế và phát triển các chứng chỉ bền vững. Khi đáp ứng được các tiêu chuẩn cao của EU, sản phẩm gỗ, cao su và cà phê của tỉnh sẽ gia tăng lợi thế cạnh tranh, qua đó duy trì đà tăng trưởng xuất khẩu theo hướng bền vững.
(GLO)- Trong khuôn khổ Dự án Nông nghiệp bền vững vì hệ sinh thái rừng (SAFE) Việt Nam, Trung tâm Khuyến nông tỉnh Gia Lai vừa cấp hơn 1.200 cây mắc ca cho 6 hộ dân tại 2 xã Kon Gang và Kbang trồng xen trong vườn cà phê, tuân thủ quy định chống mất rừng của Liên minh châu Âu (EUDR).
(GLO)- Nghị quyết số 55/2026/NQ-HÐND của HÐND tỉnh Gia Lai về kiện toàn mạng lưới thú y cấp xã chính thức có hiệu lực từ ngày 29-5-2026 được xem là bước đi quan trọng nhằm củng cố hệ thống phòng, chống dịch bệnh động vật ở tuyến cơ sở.
(GLO)- Thông tin từ Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Gia Lai cho biết: Từ đầu năm đến nay, toàn tỉnh đã được cấp thêm 90 mã số vùng trồng và 13 cơ sở đóng gói nông sản xuất khẩu.
(GLO)- UBND tỉnh Gia Lai vừa thống nhất chủ trương áp dụng chính thức hệ thống nhật ký khai thác thủy sản điện tử đối với các tàu cá thuộc diện bắt buộc theo quy định pháp luật.
(GLO)- Sự đồng thuận của người dân trong công tác giải phóng mặt bằng đã tạo điều kiện để dự án hồ chứa nước Ia Prat (xã Ia Khươl) chính thức triển khai thi công. Công trình góp phần bảo đảm nguồn nước tưới, nâng cao hiệu quả sản xuất nông nghiệp và thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương.
(GLO)- UBND tỉnh Gia Lai đã ban hành Công văn số 7950/UBND-NNMT về việc triển khai các nhiệm vụ cấp bách năm 2026 thuộc Kế hoạch phát triển thủy lợi và nước sạch nông thôn, nhằm tạo nguồn nước phục vụ sản xuất và sinh hoạt tại khu vực phía Tây của tỉnh.
(GLO)- Trong chuyến công tác tại tỉnh Stung Treng (Vương quốc Campuchia), chiều 18-6, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Gia Lai Nguyễn Tuấn Thanh đã đến thăm, làm việc với Công ty Nông nghiệp HAGL - Stung Treng (trụ sở tại xã Ô Svay, huyện Borey Ô Svay Sen Chey).
(GLO)- Trong 3 ngày (từ 15 đến 17-6), tại phường Pleiku, Trung tâm Khuyến nông tỉnh Gia Lai phối hợp với Ban Quản lý dự án SAFE - Việt Nam tổ chức tập huấn đào tạo giảng viên nguồn về sản xuất cà phê bền vững và tuân thủ quy định chống mất rừng của Liên minh châu Âu (EUDR).
(GLO)- Nhiều hạng mục xuống cấp tại hồ chứa nước Ia Ring (xã Bờ Ngoong) đang được khẩn trương sửa chữa, góp phần nâng cao năng lực vận hành, bảo đảm an toàn công trình và phát huy hiệu quả phục vụ dân sinh, sản xuất.
(GLO)- Chiều 11-6, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Gia Lai tổ chức hội nghị trực tiếp kết hợp trực tuyến triển khai Kế hoạch phát triển chăn nuôi đến năm 2030, định hướng đến năm 2045 và phổ biến các chính sách, quy định liên quan đến lĩnh vực chăn nuôi, thú y.
(GLO)- Ngày 11-6, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Dương Mah Tiệp ký ban hành Công văn số 7802/UBND-NNMT về việc chính thức áp dụng hệ thống nhật ký khai thác thủy sản điện tử đối với các tàu cá thuộc diện phải thực hiện nhật ký khai thác theo quy định.
(GLO)- Gia tăng sử dụng thuốc bảo vệ thực vật sinh học cho thấy sự thay đổi rõ nét trong tư duy sản xuất của nông dân Gia Lai. Từ các mô hình cà phê, chanh dây đến hợp tác xã, tổ liên kết, nông nghiệp xanh dần hình thành trên nền tảng giảm hóa chất, cải tạo đất và nâng cao chất lượng nông sản.
(GLO)- Sáng 9-6, tại phường Pleiku, Trung tâm Phát triển Cộng đồng (CDC) phối hợp với Công ty TNHH Chế biến Gia vị Nedspice Việt Nam tổ chức Hội thảo nâng cao năng lực định hướng và phát triển chuỗi liên kết sản xuất hồ tiêu bền vững ở tỉnh Gia Lai, giai đoạn 2026-2030.
(GLO)- Sáng 9-6, UBND xã Tuy Phước Đông (tỉnh Gia Lai) phối hợp với Hợp tác xã Nông nghiệp Phước Sơn tổ chức Lễ ra mắt, giới thiệu sản phẩm “Gạo Quê Hương Đồng Tuy Phước Đông” năm 2026.
(GLO)- Ngày 8-6, ông Phan Văn Quang - Phó Chủ tịch UBND phường Hoài Nhơn Đông xác nhận: Video clip đăng tải trên các trang mạng xã hội về hình ảnh hai chú cá voi xanh xuất hiện trên vùng biển của phường vào ngày 7-6 là có thật.
(GLO)- HĐND tỉnh Gia Lai vừa ban hành Nghị quyết số 49/2026/NQ-HĐND quy định một số chính sách khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn.
(GLO)- Phó Chủ tịch UBND tỉnh Dương Mah Tiệp vừa ký ban hành Công văn số 7255/UBND-NNMT yêu cầu các sở, ngành, địa phương và đơn vị liên quan tăng cường quản lý mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất, chế biến và xuất khẩu nông sản trên địa bàn tỉnh.
(GLO)- UBND tỉnh Gia Lai vừa có Quyết định ban hành Quy chế phối hợp trong công tác phòng ngừa, xử lý vi phạm pháp luật về thủy lợi, đê điều trên địa bàn tỉnh, có hiệu lực thi hành từ ngày 15-6-2026.
(GLO)- Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh vừa ban hành Công văn số 5732/SNNMT-TS hướng dẫn việc thanh lý, xử lý tàu cá sau khi được chủ tàu bàn giao cho cơ quan nhà nước để thực hiện chính sách hỗ trợ giải bản theo Nghị quyết số 27/2025/NQ-HĐND của HĐND tỉnh.
(GLO)- Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, 5 tháng đầu năm 2026, xuất khẩu nông - lâm - thủy sản tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực, tổng kim ngạch xuất khẩu ước đạt 30,69 tỷ USD, tăng 9,2% so với cùng kỳ năm ngoái.
(GLO)- Theo thông tin từ Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh Gia Lai, toàn tỉnh hiện có 217 chuỗi liên kết sản xuất gắn với tiêu thụ nông sản giữa doanh nghiệp, hợp tác xã với nông dân.
(GLO)- Ủy ban nhân dân tỉnh Gia Lai vừa ban hành quyết định phê duyệt kế hoạch kiểm tra việc chấp hành pháp luật về bảo vệ môi trường tại các cơ sở chăn nuôi.