(GLO)- Quy định chống mất rừng của Liên minh châu Âu (EUDR) đặt ra những yêu cầu khắt khe đối với các mặt hàng nông - lâm sản xuất khẩu.
Phóng viên Báo và phát thanh, truyền hình Gia Lai có cuộc phỏng vấn ông Nguyễn Văn Hoan - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường về những giải pháp và lộ trình thích ứng của tỉnh đối với quy định này.
* Thưa ông, tỉnh Gia Lai đang đối mặt với những khó khăn gì khi triển khai EUDR, đặc biệt đối với 3 ngành hàng chủ lực là gỗ, cao su và cà phê?
Ông Nguyễn Văn Hoan. Ảnh: N.N
- Gia Lai có diện tích cà phê, cao su và rừng sản xuất lớn, đóng góp quan trọng vào kim ngạch xuất khẩu.
Tuy nhiên, khi đối chiếu với các yêu cầu của EUDR, tỉnh đang gặp 3 nhóm thách thức chính.
Thứ nhất là yêu cầu về dữ liệu và định vị địa lý (geolocation). EUDR đòi hỏi truy xuất nguồn gốc đến từng lô đất. Trong khi đó, hoạt động sản xuất nông nghiệp của tỉnh chủ yếu do hàng trăm nghìn hộ nhỏ lẻ đảm nhiệm.
Việc thu thập tọa độ GPS và số hóa bản đồ cho từng thửa đất đòi hỏi nguồn lực lớn và sự phối hợp đồng bộ giữa các cơ quan, đơn vị liên quan.
Thứ hai là vấn đề xác định ranh giới rừng theo mốc thời gian ngày 31-12-2020. Theo quy định, tỉnh phải chứng minh sản phẩm không có nguồn gốc từ đất phá rừng hoặc suy thoái rừng sau thời điểm này. Tuy nhiên, tại một số địa phương, dữ liệu bản đồ lâm nghiệp và địa chính chưa đồng bộ, gây khó khăn cho việc đối chiếu, xác nhận.
Thứ ba là áp lực đối với chuỗi cung ứng. Ngành cà phê có nhiều tầng nấc trung gian, khiến thông tin từ vườn đến nhà máy chế biến dễ bị đứt gãy.
Với cao su và gỗ, các yêu cầu về tính hợp pháp và chứng chỉ bền vững buộc doanh nghiệp (DN) phải điều chỉnh hệ thống quản trị, làm gia tăng chi phí trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt.
* Trước những yêu cầu đó, tỉnh đã triển khai những giải pháp gì để hỗ trợ DN, hợp tác xã (HTX) và nông hộ, thưa ông?
- Tỉnh đã thành lập Tổ công tác công tư triển khai EUDR, do Sở Nông nghiệp và Môi trường làm cơ quan thường trực. Tổ công tác có nhiệm vụ tiếp nhận, tổng hợp các vướng mắc; hướng dẫn kỹ thuật và tham mưu UBND tỉnh chỉ đạo xử lý kịp thời.
Đồng thời, cơ chế đối thoại định kỳ giữa cơ quan quản lý, hiệp hội, DN và HTX cũng được duy trì nhằm kịp thời tháo gỡ khó khăn ngay từ cơ sở.
Cùng với đó, tỉnh tập trung rà soát, chuẩn hóa dữ liệu vùng trồng và rừng trồng; cập nhật bản đồ địa chính, bản đồ rừng; hỗ trợ xác định ranh giới và tọa độ theo yêu cầu.
Đối với những diện tích còn thiếu dữ liệu số, các đơn vị được hướng dẫn hoàn thiện hồ sơ pháp lý đất đai và thông tin không gian. Mục tiêu là xây dựng cơ sở dữ liệu tích hợp cấp tỉnh về rừng và vùng nguyên liệu, làm nền tảng cho việc truy xuất nguồn gốc minh bạch.
Tỉnh cũng hướng dẫn DN thiết lập quy trình thu thập thông tin chuỗi cung ứng, đánh giá và giảm thiểu rủi ro; đồng thời, khuyến khích ứng dụng công nghệ số trong quản lý vùng nguyên liệu.
Đối với HTX và nông hộ, các lớp tập huấn được tổ chức nhằm nâng cao kỹ năng ghi chép nhật ký sản xuất, lưu giữ hồ sơ đất đai, hợp đồng liên kết, hóa đơn, chứng từ… Qua đó, hình thành thói quen sản xuất có minh chứng.
Giải pháp căn cơ là thúc đẩy liên kết chuỗi và tổ chức lại sản xuất. Tỉnh khuyến khích DN ký hợp đồng bao tiêu, hợp tác dài hạn với HTX để xây dựng vùng nguyên liệu tập trung, bảo đảm kiểm soát thông tin truy xuất nguồn gốc và giảm áp lực cho các hộ sản xuất nhỏ lẻ.
Trên cơ sở dữ liệu cập nhật, tỉnh sẽ phân loại vùng theo mức độ nguy cơ liên quan đến mất rừng, ưu tiên hoàn thiện hồ sơ đối với vùng nguy cơ thấp, đồng thời xây dựng lộ trình xử lý phù hợp với những vùng còn chồng lấn.
Tỉnh Gia Lai sẽ rà soát, chuẩn hóa dữ liệu rừng và vùng nguyên liệu, hỗ trợ doanh nghiệp thiết lập hệ thống truy xuất nguồn gốc. Ảnh: Phan Tuấn
* Tỉnh đặt ra lộ trình thích ứng với EUDR như thế nào để vừa tuân thủ quy định, vừa duy trì đà tăng trưởng xuất khẩu và nâng cao giá trị bền vững cho các mặt hàng gỗ, cao su, cà phê của địa phương?
- Tỉnh xác định EUDR không chỉ là yêu cầu tuân thủ của một thị trường mà còn là cơ hội để tái cấu trúc ngành nông - lâm nghiệp theo hướng minh bạch và bền vững. Lộ trình thích ứng được xây dựng theo 3 giai đoạn với mục tiêu “tuân thủ - ổn định - nâng tầm”.
Giai đoạn ngắn hạn tập trung hoàn thiện nền tảng tuân thủ: Rà soát, chuẩn hóa dữ liệu rừng và vùng nguyên liệu; hỗ trợ DN thiết lập hệ thống truy xuất nguồn gốc; tăng cường tập huấn cho cán bộ cơ sở, HTX và nông hộ. Mục tiêu là bảo đảm hoạt động xuất khẩu sang thị trường EU không bị gián đoạn.
Giai đoạn trung hạn hướng đến ổn định chuỗi cung ứng và mở rộng vùng nguyên liệu bền vững. Tỉnh thúc đẩy liên kết DN - HTX - nông hộ; hình thành vùng nguyên liệu đáp ứng yêu cầu về pháp lý đất đai, định vị tọa độ và không gây mất rừng; đồng thời đẩy mạnh chuyển đổi số, tích hợp cơ sở dữ liệu để giảm chi phí tuân thủ.
Về dài hạn, tỉnh định vị thương hiệu vùng nguyên liệu “không mất rừng - minh bạch - trách nhiệm”; khuyến khích đầu tư chế biến sâu, nâng tỷ lệ sản phẩm tinh chế và phát triển các chứng chỉ bền vững. Khi đáp ứng được các tiêu chuẩn cao của EU, sản phẩm gỗ, cao su và cà phê của tỉnh sẽ gia tăng lợi thế cạnh tranh, qua đó duy trì đà tăng trưởng xuất khẩu theo hướng bền vững.
(GLO)- Lúc 12 giờ ngày 12-3, Đồn Biên phòng Tam Quan Nam nhận được thông tin cấp cứu khẩn cấp từ Đài Thông tin Duyên hải Đà Nẵng về tàu cá BĐ-98796-TS bị sự cố phá nước khi đang hoạt động trên biển tại tọa độ 14°37'20"N – 113°02'34"E.
(GLO)- Ngày 12-3, tại xã Ia Sao (tỉnh Gia Lai), Trạm trồng trọt và bảo vệ thực vật khu vực 11 phối hợp với Công ty TNHH ThaiBinh Seed - Chi nhánh miền Trung-Tây Nguyên tổ chức hội thảo đầu bờ tổng kết mô hình trồng và thâm canh lúa chất lượng cao OM468 vụ Đông Xuân 2025-2026.
(GLO) - Ban Quản lý Cảng cá Quy Nhơn vừa có thông báo về việc tạm thời đóng cổng phụ đường Hàm Tử tại địa chỉ 26 Hàm Tử (phường Quy Nhơn) nhằm phục vụ công tác bảo đảm an ninh trật tự và kiểm soát ra vào cảng trong thời gian đoàn Thanh tra của Ủy ban châu Âu (EC) lần thứ 5 làm việc tại Việt Nam.
(GLO)- Hôm nay (12-3), giá cà phê trong nước giảm 800-1.000 đồng/kg sau các phiên đi ngang. Hiện giá cà phê tại các vùng trồng trọng điểm trong khoảng 95.300-95.800 đồng/kg.
(GLO)- Ủy ban nhân dân tỉnh Gia Lai vừa ban hành quyết định chuyển mục đích sử dụng 3,16 ha rừng sang mục đích khác để triển khai Dự án Hệ thống kênh nhánh công trình thủy lợi Ia Mơr (xã Ia Mơ).
(GLO)- Ngày 11-3, Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) đã có buổi khảo sát nhằm triển khai Dự án trồng cây lâm nghiệp cảnh quan và phát triển nông lâm kết hợp (GLAD) tại xã Ia Hiao (tỉnh Gia Lai).
(GLO)- Theo báo cáo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, tổng kim ngạch xuất khẩu nông - lâm - thủy sản 2 tháng đầu năm 2026 đạt 11,3 tỷ USD, tăng 17,1% so với cùng kỳ năm 2025.
(GLO)- Với lợi thế tự nhiên, sự nỗ lực của người trồng chanh dây, đồng hành của doanh nghiệp chế biến và xuất khẩu, ngành chanh dây Gia Lai đang từng bước hình thành chuỗi giá trị theo hướng liên kết, ổn định đầu ra, hướng tới phát triển bền vững.
(GLO)- Xung đột tại khu vực Trung Đông đang tác động đến hoạt động vận tải biển quốc tế, khiến thời gian giao hàng kéo dài và chi phí logistics tăng cao.
(GLO)- Thị trường cà phê thế giới ghi nhận 1 tuần tăng giá mạnh khi những lo ngại về chuỗi cung ứng và chi phí vận chuyển toàn cầu gia tăng do căng thẳng tại Trung Đông.
(GLO)- Sau Tết Nguyên đán, nhiều hộ chăn nuôi và doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh bắt đầu khôi phục sản xuất, tái đàn nhằm đáp ứng nhu cầu thị trường trong thời gian tới.
(GLO)- Thị trường nông sản trong nước hôm nay (8-3) tiếp tục khởi sắc khi giá cà phê và hồ tiêu cùng tăng nhẹ. Hiện giá cà phê đang được thu mua nhỉnh hơn hôm qua 500-800 đồng/kg, còn hồ tiêu tăng thêm 500 đồng/kg.
(GLO)- Giá cà phê và hồ tiêu trong nước hôm nay (7-3) tạm chững vào phiên cuối tuần. Trong khi trên thị trường thế giới, giá cà phê tiếp tục tăng, còn hồ tiêu quay đầu hạ nhiệt.
(GLO)- Thị trường nông sản nội địa ngày 6-3 ghi nhận sự phục hồi mạnh mẽ khi cả giá cà phê và hồ tiêu cùng bật tăng. Trong đó, cà phê nhích thêm 1.200-1.300 đồng/kg, còn hồ tiêu tăng 500-2.000 đồng/kg.
(GLO)- Sau Tết Bính Ngọ 2026, giá chanh dây liên tục tăng cao, mang lại lợi nhuận cho nông dân. Tuy nhiên, nguồn cung ngày càng khan hiếm, nhiều cơ sở thu mua hoạt động cầm chừng. Nếu không sớm ổn định vùng nguyên liệu thì sẽ thiếu hụt nguồn cung cho chế biến và xuất khẩu.
(GLO)- Cao điểm mùa khô đã bắt đầu ở phía Tây tỉnh, trùng với giai đoạn quyết định năng suất cây trồng, nhất là cà phê. Chủ động né hạn, các đơn vị liên quan, chính quyền các địa phương và người dân cùng thực hiện phương án điều tiết nước linh hoạt, bảo đảm sản xuất.
(GLO)- Khi vùng cao nguyên phía Tây tỉnh Gia Lai bước vào cao điểm mùa khô cũng là lúc bà con dân tộc thiểu số lên núi thu hoạch mì xắt lát phơi khô. Tiếng cười nói hân hoan giữa núi đồi tạo nên bức tranh lao động với những sắc màu tươi mới đầu năm.
(GLO)- Cơn mưa trái mùa cuối tháng 2-2026 khiến hàng trăm hec-ta cây thuốc lá ở phía Tây Gia Lai ngập úng, hư hại nặng. Nhiều diện tích cận ngày thu hoạch chìm trong nước sau vài giờ mưa lớn, đẩy nhiều hộ dân vào nguy cơ thua lỗ hàng trăm triệu đồng.
(GLO)- Dù năng suất hồ tiêu giảm do thời tiết bất lợi, nhưng bà con nông dân tỉnh Gia Lai vẫn phấn khởi bước vào vụ thu hoạch bởi giá hồ tiêu đang duy trì ở mức cao.
(GLO)- Kết thúc chuyến biển xuyên Tết Bính Ngọ, nhiều tàu câu cá ngừ đại dương lần lượt nối nhau cập Cảng cá Tam Quan (tỉnh Gia Lai) trong không khí rộn ràng, phấn khởi với khoang thuyền đầy ắp cá. “Lộc biển” đầu xuân đang tiếp thêm động lực để ngư dân vững vàng bám ngư trường với nhiều kỳ vọng.
