(GLO)- Quy định chống mất rừng của Liên minh châu Âu (EUDR) đặt ra những yêu cầu khắt khe đối với các mặt hàng nông - lâm sản xuất khẩu.
Phóng viên Báo và phát thanh, truyền hình Gia Lai có cuộc phỏng vấn ông Nguyễn Văn Hoan - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường về những giải pháp và lộ trình thích ứng của tỉnh đối với quy định này.
* Thưa ông, tỉnh Gia Lai đang đối mặt với những khó khăn gì khi triển khai EUDR, đặc biệt đối với 3 ngành hàng chủ lực là gỗ, cao su và cà phê?
Ông Nguyễn Văn Hoan. Ảnh: N.N
- Gia Lai có diện tích cà phê, cao su và rừng sản xuất lớn, đóng góp quan trọng vào kim ngạch xuất khẩu.
Tuy nhiên, khi đối chiếu với các yêu cầu của EUDR, tỉnh đang gặp 3 nhóm thách thức chính.
Thứ nhất là yêu cầu về dữ liệu và định vị địa lý (geolocation). EUDR đòi hỏi truy xuất nguồn gốc đến từng lô đất. Trong khi đó, hoạt động sản xuất nông nghiệp của tỉnh chủ yếu do hàng trăm nghìn hộ nhỏ lẻ đảm nhiệm.
Việc thu thập tọa độ GPS và số hóa bản đồ cho từng thửa đất đòi hỏi nguồn lực lớn và sự phối hợp đồng bộ giữa các cơ quan, đơn vị liên quan.
Thứ hai là vấn đề xác định ranh giới rừng theo mốc thời gian ngày 31-12-2020. Theo quy định, tỉnh phải chứng minh sản phẩm không có nguồn gốc từ đất phá rừng hoặc suy thoái rừng sau thời điểm này. Tuy nhiên, tại một số địa phương, dữ liệu bản đồ lâm nghiệp và địa chính chưa đồng bộ, gây khó khăn cho việc đối chiếu, xác nhận.
Thứ ba là áp lực đối với chuỗi cung ứng. Ngành cà phê có nhiều tầng nấc trung gian, khiến thông tin từ vườn đến nhà máy chế biến dễ bị đứt gãy.
Với cao su và gỗ, các yêu cầu về tính hợp pháp và chứng chỉ bền vững buộc doanh nghiệp (DN) phải điều chỉnh hệ thống quản trị, làm gia tăng chi phí trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt.
* Trước những yêu cầu đó, tỉnh đã triển khai những giải pháp gì để hỗ trợ DN, hợp tác xã (HTX) và nông hộ, thưa ông?
- Tỉnh đã thành lập Tổ công tác công tư triển khai EUDR, do Sở Nông nghiệp và Môi trường làm cơ quan thường trực. Tổ công tác có nhiệm vụ tiếp nhận, tổng hợp các vướng mắc; hướng dẫn kỹ thuật và tham mưu UBND tỉnh chỉ đạo xử lý kịp thời.
Đồng thời, cơ chế đối thoại định kỳ giữa cơ quan quản lý, hiệp hội, DN và HTX cũng được duy trì nhằm kịp thời tháo gỡ khó khăn ngay từ cơ sở.
Cùng với đó, tỉnh tập trung rà soát, chuẩn hóa dữ liệu vùng trồng và rừng trồng; cập nhật bản đồ địa chính, bản đồ rừng; hỗ trợ xác định ranh giới và tọa độ theo yêu cầu.
Đối với những diện tích còn thiếu dữ liệu số, các đơn vị được hướng dẫn hoàn thiện hồ sơ pháp lý đất đai và thông tin không gian. Mục tiêu là xây dựng cơ sở dữ liệu tích hợp cấp tỉnh về rừng và vùng nguyên liệu, làm nền tảng cho việc truy xuất nguồn gốc minh bạch.
Tỉnh cũng hướng dẫn DN thiết lập quy trình thu thập thông tin chuỗi cung ứng, đánh giá và giảm thiểu rủi ro; đồng thời, khuyến khích ứng dụng công nghệ số trong quản lý vùng nguyên liệu.
Đối với HTX và nông hộ, các lớp tập huấn được tổ chức nhằm nâng cao kỹ năng ghi chép nhật ký sản xuất, lưu giữ hồ sơ đất đai, hợp đồng liên kết, hóa đơn, chứng từ… Qua đó, hình thành thói quen sản xuất có minh chứng.
Giải pháp căn cơ là thúc đẩy liên kết chuỗi và tổ chức lại sản xuất. Tỉnh khuyến khích DN ký hợp đồng bao tiêu, hợp tác dài hạn với HTX để xây dựng vùng nguyên liệu tập trung, bảo đảm kiểm soát thông tin truy xuất nguồn gốc và giảm áp lực cho các hộ sản xuất nhỏ lẻ.
Trên cơ sở dữ liệu cập nhật, tỉnh sẽ phân loại vùng theo mức độ nguy cơ liên quan đến mất rừng, ưu tiên hoàn thiện hồ sơ đối với vùng nguy cơ thấp, đồng thời xây dựng lộ trình xử lý phù hợp với những vùng còn chồng lấn.
Tỉnh Gia Lai sẽ rà soát, chuẩn hóa dữ liệu rừng và vùng nguyên liệu, hỗ trợ doanh nghiệp thiết lập hệ thống truy xuất nguồn gốc. Ảnh: Phan Tuấn
* Tỉnh đặt ra lộ trình thích ứng với EUDR như thế nào để vừa tuân thủ quy định, vừa duy trì đà tăng trưởng xuất khẩu và nâng cao giá trị bền vững cho các mặt hàng gỗ, cao su, cà phê của địa phương?
- Tỉnh xác định EUDR không chỉ là yêu cầu tuân thủ của một thị trường mà còn là cơ hội để tái cấu trúc ngành nông - lâm nghiệp theo hướng minh bạch và bền vững. Lộ trình thích ứng được xây dựng theo 3 giai đoạn với mục tiêu “tuân thủ - ổn định - nâng tầm”.
Giai đoạn ngắn hạn tập trung hoàn thiện nền tảng tuân thủ: Rà soát, chuẩn hóa dữ liệu rừng và vùng nguyên liệu; hỗ trợ DN thiết lập hệ thống truy xuất nguồn gốc; tăng cường tập huấn cho cán bộ cơ sở, HTX và nông hộ. Mục tiêu là bảo đảm hoạt động xuất khẩu sang thị trường EU không bị gián đoạn.
Giai đoạn trung hạn hướng đến ổn định chuỗi cung ứng và mở rộng vùng nguyên liệu bền vững. Tỉnh thúc đẩy liên kết DN - HTX - nông hộ; hình thành vùng nguyên liệu đáp ứng yêu cầu về pháp lý đất đai, định vị tọa độ và không gây mất rừng; đồng thời đẩy mạnh chuyển đổi số, tích hợp cơ sở dữ liệu để giảm chi phí tuân thủ.
Về dài hạn, tỉnh định vị thương hiệu vùng nguyên liệu “không mất rừng - minh bạch - trách nhiệm”; khuyến khích đầu tư chế biến sâu, nâng tỷ lệ sản phẩm tinh chế và phát triển các chứng chỉ bền vững. Khi đáp ứng được các tiêu chuẩn cao của EU, sản phẩm gỗ, cao su và cà phê của tỉnh sẽ gia tăng lợi thế cạnh tranh, qua đó duy trì đà tăng trưởng xuất khẩu theo hướng bền vững.
(GLO)- Sáng 11-9, Viện Khoa học Kỹ thuật Nông nghiệp Duyên hải Nam Trung Bộ phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Gia Lai, Công ty TNHH Green Carbon Japan Vietnam tổ chức hội thảo “Tưới ngập khô xen kẽ - Giải pháp giảm phát thải khí nhà kính trong canh tác lúa bền vững”.
(GLO)- Theo Chi cục Thủy sản (Sở Nông nghiệp và Môi trường), 120 tàu cá của tỉnh Gia Lai đang hoạt động trong vùng nguy hiểm của áp thấp nhiệt đới. Lực lượng chức năng đang khẩn trương liên lạc, kêu gọi ngư dân di chuyển tàu ra khỏi khu vực nguy hiểm, chủ động phòng tránh thời tiết xấu trên biển.
(GLO)- Theo Nghị định 346/2026/NĐ-CP, cá nhân sản xuất nông nghiệp thuộc diện hộ nghèo, cận nghèo được hỗ trợ tối đa 95% phí bảo hiểm nông nghiệp, tăng từ mức tối đa 90% hiện nay. Với cá nhân sản xuất nông nghiệp không thuộc diện hộ nghèo, cận nghèo, mức hỗ trợ tối đa được nâng từ 20% lên 50%.
(GLO)- Hơn 80 tấn ốc hương của khoảng 13 hộ nuôi tại xã Đại Lãnh, tỉnh Khánh Hòa bị chết, gây thiệt hại lớn cho người dân. Cơ quan chuyên môn đang tiếp tục lấy mẫu, phân tích để xác định nguyên nhân.
(GLO)- Với gần 977 nghìn ha đất sản xuất nông nghiệp, ngành chức năng và các địa phương đang triển khai nhiều giải pháp mở rộng đầu ra cho nông sản, từ xây dựng chuỗi liên kết, đẩy mạnh chế biến, phát triển sản phẩm OCOP đến thương mại điện tử, xúc tiến xuất khẩu.
(GLO)- Ðến thời điểm này, nông dân khu vực phía Ðông tỉnh Gia Lai cơ bản thu hoạch xong lúa vụ Hè Thu 2026. Năng suất bình quân toàn vụ ước đạt 69,4 tạ/ha, tăng nhẹ so với cùng kỳ.
(GLO)- Cùng với 3 cảng cá Quy Nhơn, Đề Gi, Tam Quan, việc bổ sung 11 cảng cá, điểm lên cá tạm thời và tăng cường hướng dẫn, hỗ trợ ngư dân khai báo sản lượng đang từng bước lấp khoảng trống trong quản lý nhóm tàu cá từ 6 m đến dưới 12 m.
(GLO)- Ngày 9-9, tại nhà văn hóa làng Do - Guăh, UBND phường An Phú (tỉnh Gia Lai) tổ chức lễ phát động chiến dịch rà soát, thu thập, chuẩn hóa dữ liệu vùng trồng sầu riêng, cà phê gắn với cấp mã số vùng trồng và kết nối hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản.
(GLO)- Trước những biến động của thị trường và thời tiết, nhiều nông dân trên địa bàn tỉnh Gia Lai lựa chọn đa dạng cây trồng để phân tán rủi ro, duy trì nguồn thu quanh năm.
(GLO)- Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) và Việt Nam vừa ký gói tài trợ trị giá 42,76 triệu USD triển khai Dự án hiện đại hóa thủy lợi thích ứng biến đổi khí hậu tại Đồng Nai, Gia Lai và Quảng Ngãi. Dự án mang lại lợi ích trực tiếp cho khoảng 295.500 người.
(GLO)- Ứng dụng khoa học công nghệ, sản xuất theo tiêu chuẩn và xây dựng vùng nguyên liệu đang giúp nông nghiệp Gia Lai chuyển dần từ sản xuất theo kinh nghiệm sang sản xuất có kiểm soát, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường trong nước và xuất khẩu.
(GLO)- Sáng 4-9, Chi cục Thủy sản (Sở Nông nghiệp và Môi trường) tổ chức tập huấn, phổ biến quy định pháp luật về thủy sản, phòng chống khai thác IUU và bảo đảm an toàn tàu cá cho 100 chủ tàu, thuyền trưởng, thuyền viên của phường Hoài Nhơn Bắc, phường Tam Quan.
(GLO)- Sầu riêng tiếp tục là động lực lớn nhất giúp xuất khẩu rau quả Việt Nam tăng tốc. Với kim ngạch xuất khẩu 7 tháng đã đạt khoảng 1,77 tỷ USD và bước vào cao điểm thu hoạch tại Tây Nguyên, mặt hàng này đang đứng trước khả năng lần đầu chạm mốc 1 tỷ USD trong một tháng.
(GLO)- Xuất khẩu rau quả Việt Nam tiếp tục tăng tốc khi 8 tháng năm 2026 đạt xấp xỉ 5,87 tỷ USD, tăng 21,8% so với cùng kỳ năm 2025. Riêng tháng 8, kim ngạch xuất khẩu đạt khoảng 1,1 tỷ USD, đánh dấu tháng thứ hai liên tiếp vượt mốc 1 tỷ USD.
(GLO)- Ngành chức năng, các hội, đoàn thể và địa phương trong tỉnh đã tập trung nguồn lực hỗ trợ phát triển kinh tế tập thể trong lĩnh vực nông nghiệp. Những nguồn lực này từng bước giúp hợp tác xã nâng cao hiệu quả sản xuất, tạo việc làm và cải thiện thu nhập cho nông dân.
(GLO)- Tính đến ngày 26-8, xã Tuy Phước Đông đã thu hoạch 1.869/2.617 ha, đạt 71,4% diện tích lúa Hè Thu. Năng suất bình quân ước đạt 74 tạ/ha, tăng hơn 1 tạ/ha so với vụ năm 2025.
(GLO)- Theo thông tin từ Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thủy lợi Gia Lai, từ 13 giờ ngày 31-8, Công ty sẽ vận hành điều tiết nước qua tràn hồ chứa Ayun Hạ với lưu lượng từ 60-180 m3/s; thời gian kết thúc đợt điều tiết vào lúc 17 giờ ngày 7-9-2026.
(GLO)- Ngày 25-8, Trung tâm Khuyến nông tỉnh Gia Lai phối hợp với cơ quan chuyên môn cùng UBND các xã, phường đồng loạt tổ chức tập huấn hướng dẫn rà soát, thu thập, chuẩn hóa thông tin dữ liệu vùng trồng sầu riêng, cà phê gắn thực hiện cấp mã số vùng trồng trên địa bàn tỉnh.
(GLO)- Nhằm hỗ trợ hộ nghèo, cận nghèo đồng bào dân tộc thiểu số trồng cà phê xen canh cây mắc ca, Phòng Kinh tế xã Đak Sơmei (tỉnh Gia Lai) vừa triển khai dự án hỗ trợ cây cà phê giống, mắc ca và vật tư nông nghiệp cho Tổ cộng đồng trồng và chăm sóc cà phê tại 2 làng Kon Jốt và Kon Ma ha.
(GLO)- Sau mỗi mùa gặt, những cánh đồng lúa ở các xã An Lương, An Hòa, An Vinh, Tuy Phước… lại rộn ràng bởi đàn vịt hàng nghìn con tìm về kiếm ăn. Gắn với đàn vịt, những người chăn vịt miệt mài rong ruổi qua nhiều cánh đồng, lấy mùa gặt làm nhịp mưu sinh.
(GLO)- Gia Lai hiện có hơn 9.900 ha sầu riêng, trong đó nhiều diện tích đang bước vào cao điểm thu hoạch. Giá sầu riêng giảm so với năm trước, song những nhà vườn duy trì được năng suất, chất lượng quả vẫn có thể bảo đảm hiệu quả sản xuất.
(GLO)- Khi được kết nối với hệ thống truy xuất nguồn gốc, chỉ cần dùng điện thoại để quét mã QR trên bao bì nông sản, người tiêu dùng có thể kiểm tra nhiều dữ liệu liên quan đến vùng trồng, hộ sản xuất, cơ sở đóng gói và lô hàng, qua đó có thêm căn cứ trước khi lựa chọn sản phẩm.
(GLO)- Nhận thấy bắp sinh khối là cây trồng ngắn ngày, dễ chăm sóc và phù hợp với điều kiện sản xuất, người dân xã Ia Tul (tỉnh Gia Lai) đang mở rộng diện tích lên khoảng 1.000 ha.
