Câu chuyện sinh viên y khoa thiếu “đất” thực hành một lần nữa được đặt ra tại Hội nghị tổng kết năm học 2025-2026 và triển khai nhiệm vụ năm học 2026-2027 ngày 27-8.
GS.TS.BS. Trần Diệp Tuấn - Hiệu trưởng Trường Đại học Y Dược TP. Hồ Chí Minh - cho rằng, đào tạo y khoa có tính đặc thù, sinh viên và học viên phải thực hành tại hệ thống y tế.
Tuy nhiên, hiện không chỉ bệnh viện quá tải mà tại một số nơi còn xảy ra tình trạng sinh viên thực tập quá đông so với số bệnh nhân.
Đây không phải lần đầu bài toán quá tải sinh viên thực hành tại bệnh viện được cảnh báo. Tháng 4-2025, Báo Tiền Phong phản ánh tình trạng quy mô đào tạo y dược tăng nhanh, thiếu phân luồng, phân tuyến khiến một số bệnh viện quá tải sinh viên thực hành lâm sàng.
GS.TS. Trần Diệp Tuấn khi đó dẫn lại thông tin từ đồng nghiệp về trường hợp 1 buồng bệnh có 18 bệnh nhân nhưng tới 82 sinh viên thực tập. Thực trạng khác được đề cập là có trường đưa sinh viên tới bệnh viện thực hành lâm sàng nhưng không bố trí đầy đủ người hướng dẫn.
Trong khi đó, số cơ sở tham gia đào tạo nhân lực y tế khá lớn. Theo Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan, đến năm 2025, cả nước có 72 đơn vị đào tạo nhân lực y tế trình độ đại học, gồm 32 cơ sở công lập và 40 cơ sở ngoài công lập. Ngoài ra, còn có 98 cơ sở đào tạo nhân lực y tế trình độ cao đẳng và 31 cơ sở đào tạo trình độ trung cấp.
Vấn đề đặt ra là khi quy mô đào tạo tăng nhưng số bệnh viện, bệnh nhân, ca bệnh và người hướng dẫn thực hành có giới hạn, cơ hội trực tiếp tiếp xúc người bệnh và rèn luyện kỹ năng lâm sàng của mỗi sinh viên có nguy cơ bị thu hẹp.
Đây là vấn đề đặc biệt quan trọng đối với đào tạo bác sĩ bởi bên cạnh kiến thức lý thuyết, người học phải được thực hành trong môi trường y tế thực tế để hình thành năng lực nghề nghiệp.
Trước đó, ngày 29-5-2026, Bộ Y tế ban hành Công văn số 3883/BYT-K2ĐT về tăng cường quản lý và nâng cao chất lượng đào tạo thực hành khối ngành sức khỏe tại các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh.
Bộ Y tế cho biết, thời gian qua, báo chí phản ánh một số hành vi vi phạm quy định về đào tạo trong lĩnh vực sức khỏe của một số cơ sở đào tạo; trong đó có việc xác nhận khống thực hành, thực tập tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh để đủ điều kiện cấp văn bằng.
Bộ yêu cầu các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh tham gia đào tạo thực hành thực hiện đúng Nghị định số 111/2017/NĐ-CP về tổ chức đào tạo thực hành trong đào tạo khối ngành sức khỏe.
Các đơn vị phải phối hợp với cơ sở giáo dục xây dựng, tổ chức chương trình, kế hoạch đào tạo thực hành; bảo đảm các điều kiện theo quy định và nâng cao chất lượng hoạt động này.
Như vậy, vấn đề không đơn thuần là tìm đủ bệnh viện để đưa sinh viên đến thực tập mà còn phải bảo đảm nơi thực hành đủ điều kiện, có chương trình, người hướng dẫn và cơ chế quản lý phù hợp.
Một trong những giải pháp đang được đặt ra là tăng liên kết giữa trường đại học và bệnh viện, qua đó mở rộng không gian thực hành cho sinh viên.
Tại Hội nghị tổng kết năm học 2025-2026 và triển khai nhiệm vụ năm học 2026-2027, GS.TS.BS. Trần Diệp Tuấn đề xuất, trong quá trình sắp xếp bộ máy nên gắn các bệnh viện với trường đại học.
Theo ông, cách làm này vừa giúp sinh viên có bệnh viện thực hành, vừa có thể phân bổ sinh viên tới các bệnh viện và hệ thống y tế thay vì tập trung quá đông ở một số cơ sở.
Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan đồng tình với đề xuất này và cho biết Bộ đang triển khai mô hình bệnh viện phối hợp với các trường đại học nhằm tạo điều kiện cho sinh viên có cơ sở thực hành.
Thực tế, hướng kết nối bệnh viện với trường y đã được triển khai. Ngày 29-1-2026, Bệnh viện 71 Trung ương và Bệnh viện Điều dưỡng - Phục hồi chức năng Trung ương với tổng quy mô hơn 1.000 giường bệnh được chuyển giao về Trường Đại học Y Hà Nội.
Theo Bộ Y tế, việc chuyển giao nhằm kết nối chặt chẽ giữa đào tạo - nghiên cứu - thực hành lâm sàng, đồng thời khai thác hiệu quả nguồn lực của bệnh viện và nhà trường.
Trong bối cảnh số cơ sở đào tạo nhân lực y tế ngày càng nhiều, việc mở rộng mạng lưới bệnh viện thực hành và phân bổ sinh viên hợp lý được xem là một trong những vấn đề cần giải quyết.
Bởi, với đào tạo bác sĩ, đủ chỗ học trên giảng đường chưa đủ; chất lượng của bác sĩ tương lai còn phụ thuộc rất lớn vào thời gian và chất lượng thực hành với người bệnh.
