Theo thông tin từ Phòng Nông nghiệp và Môi trường huyện Chư Păh, tổng diện tích gieo trồng lúa nước của huyện hàng năm đạt gần 4.000 ha (vụ Đông-Xuân trên 1.540 ha, vụ mùa 2.342 ha). Để nâng cao năng suất và chất lượng trong gieo trồng, từ năm 2022 đến nay, huyện đã xuất ngân sách hơn 7,52 tỷ đồng để triển khai 4 dự án thâm canh giống lúa mới tại 14 xã, thị trấn. Cụ thể, huyện đã hỗ trợ 228 tấn lúa giống các loại cho hơn 42.898 lượt hộ canh tác trên diện tích 2.280 ha, chủ yếu là các giống: HN6, ĐT100, J02, BC15, HG12 và TBR97. Quá trình triển khai, huyện hỗ trợ vật tư nông nghiệp (gần 200 tấn vôi bột) và tổ chức gần 50 lớp tập huấn, hội nghị đầu bờ để hỗ trợ người dân kỹ thuật canh tác.
Ông Lê Đức Thụ-công chức Địa chính-Nông nghiệp xã Chư Đang Ya-cho biết: Diện tích gieo trồng hàng năm của xã chỉ đạt hơn 500 ha so với 788,57 ha do có một số diện tích bị ngập vào mùa mưa hoặc có chân ruộng cao hay gặp hạn vào mùa khô. Hơn nữa, đồng bào dân tộc thiểu số có thói quen sử dụng giống lúa cũ 6 tháng để canh tác nên năng suất chỉ đạt 4-4,5 tấn/ha. Tuy nhiên, từ năm 2023 đến nay, huyện triển khai 3 dự án thâm canh hỗ trợ người dân 26 tấn lúa giống lúa TBR97 và ĐT100 trên diện tích gần 260 ha. Qua đánh giá kết quả đạt năng suất 6,5-7 tấn/ha. Từ kết quả này, trong vụ Đông-Xuân người dân triển khai 100% diện tích sử dụng 2 giống trên và vụ mùa này đạt trên 85%.
Cùng chúng tôi ra thăm cánh đồng lúa của làng đang vào mùa thu hoạch, ông Đinh Văn Lợi-Bí thư Chi bộ kiêm Trưởng thôn Đoàn Kết (xã Chư Đang Ya) phấn khởi cho biết: Làng có 75 hộ canh tác hơn 10 ha lúa nước 1 vụ. Liên tục 3 năm (2023-2025), 100% các hộ đều được huyện hỗ trợ hướng dẫn trồng giống lúa mới TBR97 và ĐT100. "Trước, đồng bào dân tộc thiểu số sử dụng giống lúa 6 tháng cho thu hoạch nên năng suất rất thấp. Giống lúa này thân cây cao nên cũng hay bị ngã đổ. Từ khi đưa giống lúa TBR97 và ĐT100 vào canh tác, năng suất đạt 6,5-7 tấn/ha, cao hơn so với giống cũ hơn 2 tấn/ha".
Trong khi đó, người dân làng Wet (xã Chư Đang Ya) cũng phấn khởi khi áp dụng giống lúa mới đem lại năng suất cao. Ông Rơ Châm Hùng cho biết: "Gia đình tôi có 1 ha lúa. Trước đây, tôi trồng giống lúa cũ chỉ đạt 3 tấn/ha. Từ khi được huyện hỗ trợ giống lúa mới ĐT100 và được hướng dẫn kỹ thuật, năng suất đạt khoảng 6 tấn/ha. Giống lúa mới có thân cây thấp, cứng thời gian từ khi gieo sạ đến thu hoạch khoảng 90-105 ngày".
Tương tự, tại xã Nghĩa Hưng, bà Lê Thị Tình-công chức Địa chính-Nông nghiệp xã cho hay: Trong 2 năm (2024-2025), huyện đã hỗ trợ gần 19 tấn lúa giống HN100 và HG12 cho 580 hộ dân trên địa bàn xã. “Đối với giống lúa HG12 hỗ trợ năm 2025 bà con vừa mới được cấp giống; riêng đối với giống lúa HN100 được hỗ trợ năm 2024 được bà con gieo sạ đạt năng suất 6,5 tấn/ha, cao hơn so với trước khi chăm sóc theo quy trình của dự án là 1 tấn/ha"-bà Tình cho hay.
Ông Lê Xuân Dũng-Trưởng phòng Nông nghiệp và Môi trường huyện Chư Păh-khẳng định: Qua thực tiễn triển khai mô hình giống lúa mới của các hộ cho thấy năng suất đạt từ 6-7 tấn/ha, cao hơn 1-1,5 tấn/ha so với diện tích không áp dụng mô hình. Hiện nay, việc triển khai các giống mới đã được nông dân trên địa bàn huyện nhân rộng, chiếm khoảng 75% diện tích canh tác hàng năm. Chúng tôi hy vọng rằng, kết quả này sẽ từng bước hình thành thói quen sử dụng giống mới cũng như áp dụng kỹ thuật vào canh tác nhằm nâng cao năng suất lúa nước của người dân trên địa bàn, đặc biệt là các hộ đồng bào dân tộc thiểu số. Qua đó, góp phần đảm bảo an ninh lương thực cũng như tạo tiền đề xây dựng thương hiệu lúa gạo huyện Chư Păh, hướng đến phát triển nền nông nghiệp bền vững.
