Qua khảo sát, nhiều DN thể hiện tinh thần chủ động đổi mới, mạnh dạn ứng dụng chuyển đổi số và hướng tới mô hình nông nghiệp công nghệ cao theo hướng chế biến sâu và sản xuất bền vững. Nhu cầu hỗ trợ tập trung vào các nhóm chính: Đầu tư thiết bị - công nghệ chế biến, tư vấn tiêu chuẩn chất lượng và sở hữu trí tuệ, cũng như đào tạo về KH&CN và quản trị DN nhằm nâng cao chất lượng sản phẩm và mở rộng thị trường.
DN trẻ chủ động đổi mới
Giám đốc Công ty CP Nalee Việt Nam (xã Biển Hồ) Lê Thị Lan cho biết, DN đang kinh doanh hơn 60 sản phẩm chủ yếu qua các sàn thương mại điện tử, doanh thu trung bình mỗi quý hơn 2 tỷ đồng. Chuối sấy là mặt hàng chủ lực với lượng thu mua trên 80 tấn chuối tươi mỗi tháng, tăng lên 120 tấn vào dịp Tết. DN mong muốn được hỗ trợ hoặc đồng tài trợ dây chuyền sấy thăng hoa, sấy lạnh, sấy chiên chân không và hệ thống kho bãi tự động. Công ty cũng đang hoàn tất ISO và dự kiến đăng ký OCOP cho 20 sản phẩm vào đầu năm sau. Về lâu dài, DN đề xuất hỗ trợ quỹ đất 20 ha trồng chuối để xây dựng vùng nguyên liệu ổn định và phát triển chuỗi giá trị khép kín.
Cũng tại xã Biển Hồ, Công ty TNHH một thành viên A Lúa, là một DN trẻ mới hơn một năm tuổi gây ấn tượng với cách làm bài bản dù phát triển từ nghề chuối sấy truyền thống. Mỗi ngày DN mua vào khoảng 500 kg chuối tươi, doanh thu đạt 300-400 triệu đồng/quý. Ngoài bán qua sàn thương mại điện tử, sản phẩm còn được cung cấp cho khách sạn, cửa hàng đặc sản và quán cà phê. Để chủ động nguyên liệu, DN trồng 2,5 ha chuối mốc và mong muốn được hỗ trợ nghiên cứu giống, công nghệ chế biến và R&D sản phẩm nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh.
Ngoài hai DN tiêu biểu trên, các DN khác như Công ty TNHH Cà phê Tropico Highland, Công ty TNHH một thành viên Trần Lâm Gia Phát, Công ty CP Hạt điều Hải Bình Gia Lai và Công ty CP Phương Di Global cũng đưa ra nhu cầu hỗ trợ phù hợp, từ thiết bị chế biến, ứng dụng IoT đến xây dựng tiêu chuẩn và phát triển thị trường xuất khẩu. Điểm chung là tinh thần chuyển đổi số, hướng tới sản xuất xanh và khai thác giá trị đặc sản địa phương, dù vẫn đối mặt hạn chế về vốn, quản trị và thông tin chính sách.
Đồng hành để nâng tầm
Theo ông Nguyễn Hữu Hà-Phó Giám đốc Sở KH&CN, các DN phía Tây tỉnh có định hướng đổi mới rõ rệt nhưng còn hạn chế về nguồn lực đầu tư, quản trị chuyên nghiệp và tiếp cận chính sách. Một số DN chưa chú trọng sở hữu trí tuệ, truy xuất nguồn gốc hay tiêu chuẩn xuất khẩu. Mỗi đơn vị đều có nhu cầu hỗ trợ riêng liên quan đến công nghệ, chất lượng sản phẩm và mở rộng thị trường, phản ánh bức tranh đa dạng nhưng đầy thách thức của hệ sinh thái khởi nghiệp khu vực.
Ngay sau khảo sát, Sở KH&CN đã giao các phòng chuyên môn hướng dẫn DN hoàn thiện hồ sơ, kết nối chuyên gia khởi nghiệp quốc gia để tư vấn trực tiếp và chuẩn bị tổ chức các chương trình kết nối đầu tư. Hoạt động hỗ trợ sẽ tập trung vào công nghệ chế biến hiện đại, tư vấn tiêu chuẩn - thương mại điện tử - sở hữu trí tuệ, cùng đào tạo nguồn nhân lực KH&CN và xúc tiến thương mại.
Ông Hà cho biết trong thời gian tới, Trung tâm Khám phá Khoa học và Đổi mới sáng tạo sẽ tiếp tục khảo sát định kỳ để nắm bắt tình hình DN và đề xuất tỉnh ban hành, điều chỉnh chính sách hỗ trợ phù hợp, góp phần tạo môi trường thuận lợi cho đổi mới sáng tạo và phát triển kinh tế địa phương bền vững.
Với sự đồng hành của Sở KH&CN, nhiều DN trẻ khu vực phía Tây đang có thêm động lực để đổi mới công nghệ, mở rộng sản xuất và vươn ra thị trường. Những tín hiệu tích cực cho thấy một hệ sinh thái khởi nghiệp giàu tiềm năng đang hình thành, nơi các mô hình dựa trên nông sản bản địa, khi được hỗ trợ đúng cách, sẽ trở thành động lực quan trọng cho tăng trưởng kinh tế địa phương.
