Theo số liệu Cục Đường bộ Việt Nam tổng hợp, trong tháng 9-2026, cao tốc Bắc - Nam phía Đông ghi nhận khoảng 13,6 triệu lượt xe, giảm 14,4% so với khoảng 15,9 triệu lượt xe của tháng 8.
Lưu lượng trên Quốc lộ 1 cũng giảm trong cùng thời gian, từ khoảng 7,5 triệu lượt xe trong tháng 8 xuống 6,6 triệu lượt xe trong tháng 9, tương đương giảm 11,2%.
Cục Đường bộ Việt Nam lý giải, tháng 8 trùng với giai đoạn cao điểm cuối kỳ nghỉ hè, nhu cầu du lịch tăng cao và có những ngày đầu kỳ nghỉ lễ Quốc khánh 2-9. Đây là những yếu tố khiến nhu cầu di chuyển trên các tuyến đường bộ tăng.
Sang tháng 9, học sinh, sinh viên trở lại trường học, nhu cầu đi lại đường dài giảm so với giai đoạn cao điểm trước đó. Vì vậy, lưu lượng phương tiện giảm không chỉ trên cao tốc Bắc - Nam phía Đông mà cả trên Quốc lộ 1.
Theo Cục Đường bộ Việt Nam, nếu lấy thời điểm bắt đầu thu phí cao tốc từ tháng 3-2026 làm mốc so sánh, bức tranh lưu lượng có sự khác biệt. Cụ thể, bình quân lưu lượng trong 7 tháng từ tháng 3 đến tháng 9 đạt khoảng 13,1 triệu lượt xe/tháng. Trong khi đó, riêng tháng 9 đạt 13,6 triệu lượt xe, cao hơn mức bình quân 3,7%.
Cục Đường bộ Việt Nam đánh giá số liệu này cho thấy cao tốc Bắc - Nam phía Đông vẫn giữ vai trò chủ đạo về vận chuyển trên trục hành lang Bắc - Nam, dù lưu lượng có biến động theo từng thời điểm.
Trước thông tin cho rằng một bộ phận tài xế có xu hướng tránh cao tốc do lo ngại bị xử phạt lỗi không giữ khoảng cách an toàn hoặc do mức phí cao, Cục Đường bộ Việt Nam cho biết các số liệu hiện được phân tích trên cả cao tốc và Quốc lộ 1. Việc lưu lượng cùng giảm trong tháng 9 cho thấy cần xem xét yếu tố mùa vụ và nhu cầu đi lại khi đánh giá diễn biến này, thay vì chỉ căn cứ vào mức giảm giữa hai tháng liên tiếp.
Liên quan mức phí, Cục Đường bộ Việt Nam cho biết đối với các đoạn cao tốc Bắc - Nam phía Đông do Nhà nước đầu tư, mức phí được phê duyệt căn cứ Nghị định số 130/2024/NĐ-CP của Chính phủ, phân theo nhóm xe và tiêu chuẩn kỹ thuật.
Mức phí được xác định từ 900-1.300 đồng/xe/km, được tính toán nhằm hài hòa lợi ích của Nhà nước, người dân và doanh nghiệp; mục đích thu phí không vì lợi nhuận mà nhằm bù đắp một phần chi phí vận hành, bảo trì và tái đầu tư phát triển các tuyến cao tốc mới.
Về khoảng cách an toàn, Cục Đường bộ Việt Nam khẳng định đây là yêu cầu cần thiết nhằm bảo đảm an toàn cho người và phương tiện, đặc biệt trên đường cao tốc. Các quy định được thực hiện trên cơ sở Công ước Viên năm 1968 về giao thông đường bộ, Luật Đường bộ, Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ và các văn bản hướng dẫn thi hành.