Kiên trì vận động, tháo gỡ vướng mắc
Dự án đường bộ cao tốc Quy Nhơn - Pleiku đoạn qua xã KDang dài gần 7 km, diện tích cần giải phóng mặt bằng hơn 64 ha, ảnh hưởng đến 250 hộ dân tại khu vực thôn Bok Grek. Phần lớn diện tích bị ảnh hưởng là đất sản xuất và một phần đất nhà ở của người dân.
Xác định thu hồi đất liên quan trực tiếp đến sinh kế của người dân nên ngay từ đầu, xã chú trọng tuyên truyền, vận động, công khai các chính sách bồi thường, hỗ trợ. Cán bộ xã phối hợp với cán bộ thôn, già làng, người có uy tín trực tiếp gặp gỡ những hộ còn băn khoăn, giải thích từng vấn đề thay vì chỉ tuyên truyền chung.
Ông Y Von Mlô - Trưởng Ban Công tác Mặt trận thôn Bok Grek - cho biết: “Lúc đầu, một số bà con chưa hiểu rõ về dự án nên còn băn khoăn, nhất là mức bồi thường và so sánh giá giữa khu vực này với khu vực khác. Chúng tôi phải đi từng nhà, đi nhiều lần tuyên truyền, giải thích theo kiểu “mưa dầm thấm lâu” để bà con hiểu cách tính bồi thường theo từng khu vực, loại đất, cây trồng và quy định cụ thể”.
Theo ông Mlô, những điều người dân chưa rõ được giải thích nhiều lần, trên tinh thần lắng nghe và thuyết phục. Đến nay, các hộ cơ bản đã nhận bồi thường, bàn giao mặt bằng.
Gia đình anh Amứt là một trong những hộ trực tiếp bị ảnh hưởng với hơn 2,3 sào đất trồng cà phê bị thu hồi để thực hiện dự án. Anh Amứt chia sẻ: “Đất sản xuất gắn bó với gia đình nhiều năm nên khi nghe chủ trương thu hồi, tôi cũng không khỏi lo lắng.
Nhà nước bồi thường hơn 1,2 tỷ đồng, tính ra tương đối thỏa đáng. Tuy nhiên, điều chúng tôi lo là sau này muốn có lại đất sản xuất sẽ rất khó bởi giá đất hiện nay khá cao. Dù vậy, đây là chủ trương lớn của Nhà nước nên người dân chúng tôi đồng thuận”.
Câu chuyện của anh Kinh - Trưởng thôn Bok Grek cũng cho thấy những tính toán của người dân sau khi đất sản xuất bị thu hồi. Gia đình anh bị thu hồi khoảng 1 ha đất đã trồng cà phê từ năm 2017, cho thu hoạch bình quân 3 - 4 tấn cà phê nhân/năm.
“Lúc đầu khi nghe triển khai dự án cao tốc, bản thân tôi và bà con rất lo, nhất là chưa biết mức bồi thường ra sao. Sau khi được tuyên truyền, giải thích rõ, với tư cách là đảng viên, tôi đồng ý nhận tiền bồi thường trước. Với số tiền hơn 4,3 tỷ đồng, tôi gửi ngân hàng, sau đó dành gần 2 tỷ đồng mua khoảng 5 sào đất để tiếp tục sản xuất” - anh Kinh cho hay.
Không chỉ đất sản xuất, một số hộ có nhà ở gần tuyến cũng từng băn khoăn về mức bồi thường. Theo anh Kinh, thôn có 3 hộ thuộc trường hợp này. Cán bộ thôn và xã nhiều lần gặp gỡ, giải thích về chính sách, mức bồi thường và sự khác nhau giữa từng vị trí, loại đất. Sau đó, các hộ đã nhận tiền, bàn giao mặt bằng. Xã cũng đã hỗ trợ để các hộ mua đất trong thôn làm nhà và hiện đang xây dựng nhà mới.
Gần dân để tạo đồng thuận
Thực tế cho thấy, giải phóng mặt bằng không đơn thuần là kiểm kê, áp giá và chi trả tiền bồi thường. Với người dân, phía sau mỗi diện tích đất bị thu hồi còn là sinh kế, thu nhập và nơi ở. Bởi vậy, xã KDang xác định công tác dân vận phải được thực hiện thường xuyên, nhất là đối với những trường hợp còn ý kiến khác nhau.
Ông Đan - Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam xã - cho biết: Giải phóng mặt bằng liên quan trực tiếp đến đất đai, tài sản và sinh kế của người dân. Chúng tôi xác định phải gần dân, lắng nghe và giải thích để người dân hiểu. Nội dung nào thuộc thẩm quyền thì tập trung giải quyết; vấn đề vượt thẩm quyền thì tổng hợp, báo cáo cấp trên. Mục tiêu là tạo sự đồng thuận nhưng đồng thời phải bảo đảm quyền và lợi ích chính đáng của người dân.
Cùng với chuyện bồi thường, người dân còn quan tâm những tác động có thể xảy ra trong quá trình thi công Dự án đường bộ cao tốc Quy Nhơn - Pleiku. Theo anh Kinh, bà con lo bụi trong mùa khô ảnh hưởng đến cây trồng, còn mùa mưa đất đá từ công trình có thể trôi xuống ruộng…
“Những vấn đề này, địa phương và chủ đầu tư đã trao đổi, cam kết nếu quá trình thi công gây ảnh hưởng đến sản xuất thì phải có phương án hỗ trợ, không để ảnh hưởng đến đời sống của bà con” - anh Kinh nói.
Theo ông Diệp Đại Quốc - Phó Chủ tịch UBND xã KDang, điều quan trọng trong công tác giải phóng mặt bằng là phải tạo được sự đồng thuận của người dân. Muốn vậy, cán bộ phải xuống cơ sở, gặp trực tiếp từng hộ, lắng nghe tâm tư, nguyện vọng và giải thích rõ các chính sách liên quan đến bồi thường, hỗ trợ.
Những vấn đề người dân còn băn khoăn thì tiếp tục đối thoại, làm rõ. Địa phương cũng phối hợp với cán bộ thôn, già làng, người có uy tín để cùng tuyên truyền, vận động. Khi người dân hiểu, đồng thuận thì việc bàn giao mặt bằng sẽ thuận lợi hơn. Đến nay, các hộ dân cơ bản đã nhận bồi thường và bàn giao mặt bằng.