Đổi cách làm, tìm cơ hội
Sau thời gian học tập, làm việc tại TP Hồ Chí Minh, năm 2022, anh Võ Thành Phúc (SN 1997, xã Phù Mỹ Bắc) trở về quê tiếp quản mô hình nuôi cá chình của gia đình. Có kiến thức chăn nuôi, anh tìm hiểu thêm các mô hình nuôi cá chình bằng bể tuần hoàn trên internet, truyền hình.
Thế rồi, anh chọn áp dụng hệ thống tuần hoàn kết hợp công nghệ vi sinh nhằm giúp kiểm soát nguồn nước, giảm công chăm sóc và hạn chế rủi ro dịch bệnh.
Anh Phúc cho biết: “Trở về quê, tôi xác định không thể chỉ làm theo cách cũ mà phải tìm hướng phù hợp hơn với điều kiện thực tế. Tôi vừa làm vừa tìm hiểu, thấy cách nào hiệu quả thì tiếp tục điều chỉnh, hoàn thiện”.
Cũng từ việc nhìn lại cách làm của mình, anh Nguyễn Giang Trí (SN 1994, xã Ân Tường) quyết định thay đổi hướng sản xuất. Trang trại Gà xanh Giang Nguyên được anh xây dựng từ năm 2019 theo hướng chăn nuôi công nghiệp, chú trọng sản lượng. Tuy nhiên, sau đại dịch Covid-19, thị trường ngày càng cạnh tranh, các trang trại nhỏ khó có thể chạy đua về giá với doanh nghiệp lớn.
Năm 2023, anh Trí chuyển sang nuôi gà thả đồi theo hướng tự nhiên. Gà được nuôi trong chuồng khi còn nhỏ để tiêm vắc xin, sau đó thả trên đồi với mật độ thưa, tận dụng bóng mát cây cối.
Thức ăn được phối trộn từ bắp, lúa, men vi sinh và đầu tư khu nuôi sâu can-xi rộng khoảng 200 m² và bèo tấm để cung cấp đạm tự nhiên cho gà.
Thay vì cạnh tranh về số lượng, anh Trí hướng đến nhóm khách hàng quan tâm chất lượng và sự khác biệt của sản phẩm. “Khi thị trường thay đổi, mình cũng phải thay đổi. Tôi chọn làm sản phẩm có sự khác biệt, chú trọng chất lượng và câu chuyện của sản phẩm để tìm nhóm khách hàng phù hợp” - anh Trí chia sẻ.
Với anh Lương Hoài Nam (SN 1998, xã Kông Bơ La), lợi thế để bắt đầu nằm ở kiến thức chuyên môn, quỹ đất của gia đình và nguồn nguyên liệu sẵn có tại địa phương.
Tốt nghiệp ngành Bác sĩ thú y, anh Nam chọn nuôi heo rừng lai và bồ câu Pháp trên diện tích 1,7 ha với khoảng 1 tỷ đồng vốn vay từ Agribank. Thức ăn được tận dụng từ chuối, bắp, mía, tre và các phụ phẩm tại chỗ, giúp giảm chi phí cám công nghiệp.
Tuy nhiên, những ngày đầu không dễ dàng. Khởi đầu với 10 con heo rừng, anh Nam gặp sự cố do thiếu kinh nghiệm trong thiết kế chuồng trại, thoát nước và mật độ nuôi. Vật nuôi hao hụt, dịch bệnh, thiên tai cùng áp lực nợ vay có lúc khiến anh phải tính lại cách làm.
Anh Nam thử nuôi thêm vịt, ngỗng, chim cút... rồi từng bước loại bỏ những vật nuôi không phù hợp. Sau khoảng 3 năm, trang trại mới dần ổn định với nhóm vật nuôi chủ lực.
“Lúc mới làm, tôi nghĩ có kiến thức thú y thì sẽ thuận lợi nhưng thực tế còn rất nhiều thứ phải học. Có những cái phải tự làm, tự rút kinh nghiệm sau những lần thất bại.
Quan trọng là mình phải biết mô hình nào phù hợp với đất đai, nguồn thức ăn và khả năng của gia đình để làm lâu dài” - anh Nam thông tin thêm.
Từng bước đứng vững
Những thay đổi trong cách làm bắt đầu đem lại kết quả rõ hơn. Mô hình nuôi cá chình của anh Phúc hiện có 7 bể nuôi tuần hoàn với hơn 6.000 con, cùng khu vực ươm giống. Mỗi năm, cơ sở cung ứng khoảng 4-5 tấn cá chình thương phẩm, doanh thu đạt 1,5-2 tỷ đồng.
Với anh Trí, chuyển sang gà thả đồi giúp trang trại tránh cuộc cạnh tranh trực tiếp về sản lượng. Trang trại của anh hiện có hơn 9 ha, trong đó khoảng 5 ha dành cho chăn nuôi, sản lượng 15.000-16.000 con gà/năm.
Từ chăn nuôi, anh phát triển thêm các sản phẩm chế biến như gà xé sấy dẻo, lạp xưởng gà. Hiện 3 sản phẩm Gà Mía, Gà xé sấy dẻo và Lạp xưởng gà của thương hiệu Lasu Gà Xanh đã đạt OCOP 3 sao.
Sau nhiều lần thử nghiệm, anh Nam cũng hình thành được mô hình phù hợp hơn. Trang trại hiện có khoảng 30 heo nái rừng, 100 cặp bồ câu Pháp, 500 gà đẻ, 500 gà thịt, cùng gà H'Mông và khoảng 300 con dúi.
Thu nhập bình quân đạt 1-1,5 tỷ đồng/năm. Đầu ra vì thế cũng dần ổn định. Anh Nam cho hay: “Ban đầu tôi phải tự tìm khách, đăng sản phẩm lên các hội nhóm rồi chờ người mua. Khi chất lượng sản phẩm ổn định, có khách quen và được giới thiệu thêm, đầu ra dần thuận lợi hơn. Bây giờ nhiều thương lái chủ động gọi cho mình”.
Có kinh nghiệm từ thực tế sản xuất, anh Nam phối hợp với Đoàn xã chia sẻ kỹ thuật chuồng trại, hướng dẫn thanh niên có nhu cầu phát triển kinh tế. Anh Trí cũng sẵn lòng đón thanh niên đến tham quan, trực tiếp chia sẻ cách làm và kinh nghiệm trong quá trình xây dựng mô hình. Qua đó, những mô hình đã có hiệu quả trở thành nơi để thanh niên khác học hỏi kinh nghiệm và tìm hiểu cách bắt đầu.
Từ thực tế này, vai trò đồng hành của tổ chức Đoàn với thanh niên được thể hiện rõ hơn, không chỉ ở việc hỗ trợ vốn, kiến thức, kỹ thuật mà còn kết nối thanh niên với những mô hình sản xuất hiệu quả và từng bước mở rộng cơ hội tiếp cận thị trường.
Anh Phạm Hồng Hiệp - Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh, Bí thư Tỉnh đoàn - cho biết: Phong trào khởi nghiệp, lập nghiệp trên địa bàn tỉnh thời gian qua có nhiều khởi sắc, tiến bộ rõ rệt.
Các hoạt động, mô hình, chương trình do tổ chức Đoàn hỗ trợ đoàn viên, thanh niên, nhất là thanh niên vùng sâu, vùng xa, thanh niên dân tộc thiểu số, đã phát huy hiệu quả thiết thực.
“Thời gian tới, Ban Thường vụ Tỉnh đoàn sẽ tiếp tục phối hợp với các cấp, các ngành để hỗ trợ thanh niên về nguồn vốn, kiến thức, kỹ năng chăn nuôi, sản xuất và tìm kiếm đầu ra cho sản phẩm.
Đồng thời, gắn với các tổ công nghệ số cộng đồng, trong đó đoàn viên, thanh niên là lực lượng nòng cốt, Tỉnh đoàn sẽ hỗ trợ thanh niên đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, từng bước tham gia sâu hơn vào nền kinh tế số” - anh Hiệp nhấn mạnh.
Từ đầu năm 2026 đến ngày 31-8, nguồn vốn vay ủy thác do Đoàn Thanh niên quản lý đạt hơn 2.660,937 tỷ đồng, với 39.882 hộ vay. Tỉnh đoàn, Hội LHTN Việt Nam tỉnh hỗ trợ 2 trường hợp, tổng trị giá 400 triệu đồng từ Quỹ Thanh niên Gia Lai lập nghiệp, khởi nghiệp.
