Quy hoạch để tái cấu trúc không gian phát triển

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News

(GLO)- Đến đầu tháng 5-2026, Gia Lai có 111/135 xã, phường đã hoàn thành phê duyệt quy hoạch chung, đạt tỷ lệ hơn 82%.

Sau sáp nhập, quy hoạch chung cấp xã không còn là công cụ quản lý xây dựng đơn thuần mà đang trở thành nền tảng để tỉnh tái tổ chức không gian phát triển, phân vai lại các vùng động lực và tạo lợi thế cạnh tranh mới trong thu hút đầu tư.

Ngay sau khi vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp vào ngày 1-7-2025, Gia Lai đã khẩn trương triển khai điều chỉnh quy hoạch tỉnh theo trình tự rút gọn để đáp ứng yêu cầu phát triển trong tình hình mới.

Quy hoạch đi trước

Hiện nay, 110 xã và 1 phường (Ayun Pa) đã hoàn thành phê duyệt quy hoạch chung cấp xã. Riêng các phường thuộc các thành phố, thị xã trước đây như Quy Nhơn, Pleiku, An Nhơn, Hoài Nhơn và An Khê đang tiếp tục hoàn thiện quy hoạch chung, dự kiến hoàn thành trong quý IV/2026.

Đáng chú ý là Quy Nhơn và Pleiku sẽ quy hoạch mở rộng thành 2 đô thị động lực với quy mô lần lượt 119,08 nghìn ha và 126,3 nghìn ha.

Ông Lê Đăng Tuấn - Phó Giám đốc Sở Xây dựng - cho biết: Quy hoạch chung sau sáp nhập là cơ sở để cụ thể hóa định hướng phát triển đô thị, nông thôn và các khu chức năng; đồng thời, tạo nền tảng cho quản lý đầu tư xây dựng, huy động nguồn lực và cải thiện môi trường đầu tư.

Điểm đáng chú ý là quy hoạch không phát triển theo tư duy địa giới hành chính cũ mà chuyển sang tư duy liên kết vùng và phân vai không gian phát triển. Các hành lang kinh tế như Quy Nhơn - An Khê - Pleiku hay trục Đông - Tây kết nối Campuchia được xác định là trục tăng trưởng chiến lược của tỉnh trong giai đoạn mới.

Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Tự Công Hoàng, quy hoạch phải đi trước một bước để tạo dư địa phát triển lâu dài, tránh tư duy ngắn hạn. Nếu chậm tổ chức lại không gian phát triển, nhiều địa phương sẽ bỏ lỡ cơ hội đón đầu hạ tầng chiến lược và dòng vốn đầu tư mới.

Trong định hướng điều chỉnh Quy hoạch tỉnh giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, Gia Lai ưu tiên phát triển công nghiệp chế biến, logistics, năng lượng tái tạo, nông nghiệp công nghệ cao, du lịch, kinh tế số và trí tuệ nhân tạo. Điều đó cho thấy quy hoạch lần này không chỉ “vẽ lại địa giới” mà đang tái định hình cấu trúc kinh tế của tỉnh.

Tạo xung lực phát triển mới

Sau sáp nhập, sự cạnh tranh phát triển giữa các địa phương của tỉnh đang bước sang giai đoạn mới. Lợi thế không còn chỉ dựa vào vị trí địa lý hay tài nguyên sẵn có mà phụ thuộc ngày càng lớn vào tốc độ hoàn thiện quy hoạch, khả năng chuẩn bị quỹ đất, hạ tầng kết nối và năng lực thu hút đầu tư. Trong cấu trúc phát triển mới, mỗi địa phương đang được định vị theo những vai trò khác nhau để hình thành các vùng động lực liên kết.

Quy hoạch chung phường Diên Hồng được định hướng trở thành không gian thương mại - dịch vụ chất lượng cao gắn với nâng cao chất lượng sống đô thị.

Theo ông Đoàn Hữu Dũng - Bí thư Đảng ủy phường, địa phương tập trung phát triển các ngành dịch vụ giá trị gia tăng cao, đồng thời khai thác không gian hồ Diên Hồng theo hướng bền vững nhằm phát triển du lịch, giữ cảnh quan và không gian sống cho người dân.

1.jpg
Xã Chư Sê được định hình là đầu mối logistics và chế biến nông sản ở cửa ngõ phía Nam Tây Nguyên. Ảnh: H.D

Còn xã Chư Sê được định hình là đầu mối logistics và chế biến nông sản ở cửa ngõ phía Nam Tây Nguyên. Lợi thế kết nối của QL 14 và QL 25 giúp địa phương hình thành trục giao thương Bắc - Nam, Đông - Tây thuận lợi cho logistics, công nghiệp chế biến và trung chuyển hàng hóa.

Khu vực Tây Bắc của xã ưu tiên phát triển logistics, công nghiệp chế biến và nông nghiệp công nghệ cao; khu trung tâm phát triển thương mại, dịch vụ và dân cư chất lượng cao; còn phía Đông Nam khai thác du lịch sinh thái gắn với thác Phú Cường, thác Queng Ó và không gian văn hóa cồng chiêng.

Ông Trần Minh Triều - Chủ tịch UBND xã Chư Sê - cho rằng, quy hoạch mới sẽ giúp địa phương khai thác hiệu quả hơn tiềm năng logistics, chế biến nông sản và phát triển đô thị sinh thái, tạo điều kiện chuyển dịch cơ cấu kinh tế và nâng cao thu nhập cho người dân.

3.jpg
Chế biến sâu sản phẩm sầu riêng tại Công ty Cổ phần Chế biến xuất nhập khẩu Green Tropical (xã Chư Sê). Ảnh: ĐVCC

Không chỉ mở ra cơ hội đầu tư, quy hoạch cũng đang tạo ra những chuyển động mới về sinh kế và lao động địa phương.

Ông Bùi Duy Hải - Giám đốc Công ty CP Chế biến xuất nhập khẩu Green Tropical (xã Chư Sê) cho biết, lợi thế đất đai, khí hậu và vùng nguyên liệu là cơ sở để doanh nghiệp (DN) đầu tư nhà máy chế biến sâu tại Chư Sê.

DN đang xây dựng mô hình sản xuất khép kín từ liên kết vùng nguyên liệu đến chế biến, tiêu thụ với hơn 100 ha cà phê hữu cơ cùng nhiều diện tích sầu riêng, chanh dây và cây ăn quả.

Ở khu vực phía Đông tỉnh, nhiều địa phương đang mở rộng không gian công nghiệp, logistics và đô thị mới gắn với lợi thế kết nối Duyên hải Nam Trung Bộ.

Xã Canh Vinh được định vị là “cửa ngõ công nghiệp - logistics” phía Đông Nam của tỉnh nhờ lợi thế kết nối giữa Tây Nguyên và Duyên hải Nam Trung Bộ thông qua QL 19C, cao tốc Bắc - Nam, tuyến Long Vân - Long Mỹ và tuyến đường sắt tốc độ cao trong tương lai.

Theo Chủ tịch UBND xã Dương Hiệp Hòa, quy hoạch địa phương dành quỹ đất lớn cho các khu công nghiệp, cảng cạn, trung tâm logistics và đô thị dịch vụ gắn với Khu kinh tế Nhơn Hội. Đến năm 2045, dân số địa phương dự kiến vượt 82.000 người.

quy-hoach-de-tai-cau-truc-khong-gian-phat-trien.jpg
Quy hoạch chung xã Canh Vinh dành quỹ đất lớn cho các khu công nghiệp, cảng cạn, trung tâm logistics và đô thị dịch vụ gắn với Khu kinh tế Nhơn Hội. Ảnh: ĐVCC

Khác với các địa phương thiên về logistics và công nghiệp, xã Bình Khê được định hướng phát triển theo mô hình kinh tế đa trụ cột dựa trên công nghiệp, nông nghiệp công nghệ cao và năng lượng.

Chủ tịch UBND xã Nguyễn Công Đệ cho hay, quy hoạch chung xã Bình Khê đến năm 2045 không chỉ là cơ sở quản lý xây dựng mà còn là nền tảng pháp lý để địa phương định hình không gian phát triển dài hạn. Địa phương đã phân định rõ 4 phân vùng phát triển, lấy khu trung tâm hành chính - dịch vụ mới tại Tây Thuận làm hạt nhân lan tỏa.

Hiện nay, nhiều dự án công nghiệp và hạ tầng quy mô lớn tại xã Bình Khê đang được xúc tiến như Khu công nghiệp Tây Giang (300 ha) vốn đầu tư hơn 1.797 tỷ đồng, Cụm công nghiệp Tây Giang, Cụm công nghiệp Cầu 16, các dự án chăn nuôi và sản xuất phục vụ nông nghiệp…

Tác động từ quy hoạch bước đầu đã thể hiện rõ khi quý I/2026, tốc độ tăng trưởng công nghiệp - xây dựng của xã Bình Khê đạt 9,55%, tổng giá trị sản phẩm tăng 7,2%.

Trong quá trình tái cấu trúc không gian phát triển sau sáp nhập, quy hoạch không còn là câu chuyện bản vẽ hay thủ tục hành chính đơn thuần mà đang trở thành năng lực cạnh tranh mới của từng địa phương trong cuộc đua thu hút đầu tư, mở rộng không gian phát triển và hình thành các cực tăng trưởng mới của tỉnh.

Có thể bạn quan tâm

Thay đổi lưu thông nhiều tuyến đường quanh sân bay Tân Sơn Nhất từ ngày 30-10

Thay đổi lưu thông nhiều tuyến đường quanh sân bay Tân Sơn Nhất từ ngày 30-10

(GLO)- Từ ngày 30-10, nhiều tuyến đường quanh sân bay Tân Sơn Nhất (TP. Hồ Chí Minh) áp dụng phương án tổ chức giao thông mới nhằm tăng cường an toàn, hạn chế ùn tắc. Các điều chỉnh tập trung tại tuyến đường Lê Văn Sỹ, Phổ Quang, Cộng Hòa, Hoàng Văn Thụ và khu vực vòng xoay Lăng Cha Cả.

Quốc lộ 19B xuống cấp, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn

Quốc lộ 19B xuống cấp, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn

(GLO)- Mặt đường quốc lộ 19B đoạn qua xã Bình An, Bình Hiệp và phường An Nhơn (tỉnh Gia Lai) nứt vỡ, sụp lún, ảnh hưởng đến đời sống dân sinh. Dù người dân nhiều lần phản ánh nhưng tình trạng xuống cấp và vật liệu rơi vãi trên tuyến đường vẫn chưa được khắc phục triệt để.

Đề xuất siết chuyển nhượng nhà ở xã hội: Sau 5 năm vẫn phải bán đúng đối tượng

Đề xuất siết chuyển nhượng nhà ở xã hội: Sau 5 năm vẫn phải bán đúng đối tượng

(GLO)- Dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) đề xuất người mua nhà ở xã hội sau 5 năm kể từ ngày thanh toán đủ tiền chỉ được chuyển nhượng cho người thuộc diện được hưởng chính sách hỗ trợ về nhà ở xã hội, thay vì bán tự do theo cơ chế thị trường như quy định hiện hành.

Bộ Xây dựng đề nghị VETC, ePass tính phí linh hoạt, miễn phí xe ít đi

Bộ Xây dựng đề nghị VETC, ePass tính phí linh hoạt, miễn phí xe ít đi

(GLO)- Trước phản ứng của người dân về mức phí ví điện tử 6.600 đồng/tháng, Bộ Xây dựng đề nghị VETC, ePass nghiên cứu cách tính phí linh hoạt theo lượt giao dịch, tỷ lệ giá trị giao dịch hoặc miễn phí với phương tiện ít sử dụng; bảo đảm công khai thông tin và quyền lựa chọn của chủ xe.

Phú Thiện đầu tư 70 tỷ đồng nâng cấp các tuyến đường giao thông

Phú Thiện đầu tư 70 tỷ đồng nâng cấp các tuyến đường giao thông

(GLO)- UBND xã Phú Thiện (tỉnh Gia Lai) đang triển khai đầu tư các tuyến đường giao thông trên địa bàn với tổng kinh phí 70 tỷ đồng từ ngân sách tỉnh. Trong đó, ngày 21-10, tuyến đường A1 kết nối quốc lộ 25 với Cụm công nghiệp xã Chư A Thai được khởi công xây dựng với kinh phí 23,5 tỷ đồng.

“Lá dừa thép” 3.400 tấn đang về TP. Hồ Chí Minh có gì đặc biệt?

“Lá dừa thép” 3.400 tấn đang về TP. Hồ Chí Minh có gì đặc biệt?

(GLO)- Nhịp vòm thép hình lá dừa nước dài 187 m, nặng khoảng 3.400 tấn đang được lai dắt qua 124 km đường thủy từ khu vực Vũng Tàu về trung tâm TP. Hồ Chí Minh. Không chỉ có thiết kế độc đáo, công trình còn đặt ra yêu cầu kỹ thuật cao trong quá trình vận chuyển, dự kiến hợp long vào ngày 21-10.

Đối chiếu dữ liệu dân cư, siết chặt đối tượng được giảm phí BOT

Đối chiếu dữ liệu dân cư, siết chặt đối tượng được giảm phí BOT

(GLO)- Bộ Xây dựng đề nghị UBND cấp tỉnh phối hợp với nhà đầu tư, doanh nghiệp BOT khẩn trương rà soát phương tiện được giảm giá dịch vụ sử dụng đường bộ, đối chiếu thông tin với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư nhằm bảo đảm đúng đối tượng, ngăn chặn hành vi lợi dụng chính sách để trục lợi.

Người dân mong sớm sửa đường hư hỏng sau dự án sân bay Phù Cát

Người dân mong sớm sửa đường hư hỏng sau dự án sân bay Phù Cát

(GLO)- Nhiều đoạn trên tuyến ĐT 638 và ĐH 21 bị hư hỏng nghiêm trọng sau thời gian phục vụ vận chuyển vật liệu thi công Dự án đầu tư xây dựng đường cất hạ cánh số 2 và các công trình đồng bộ tại Cảng hàng không Phù Cát, gây khó khăn cho việc đi lại và tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông.

null