Cháy mía xảy ra trên diện rộng
Những ngày gần đây, tại xã Pờ Tó, nhiều diện tích mía đang chờ thu hoạch đã bị cháy, với tổng diện tích thiệt hại hơn 160 ha. Phần lớn diện tích bị cháy nằm trong vùng nguyên liệu liên kết, chuẩn bị bán cho nhà máy đường.
Khi mía bốc cháy, ngọn lửa lan rất nhanh theo chiều gió, vượt quá khả năng kiểm soát ban đầu của người dân, nhất là tại những khu vực mía trồng tập trung, liền vùng, liền thửa.
Gia đình anh Đặng Văn Khánh (làng Bi Gia, xã Pờ Tó) là một trong những trường hợp chịu thiệt hại nặng nề. Trên diện tích 7,5 ha đất thuê trồng mía, vụ cháy xảy ra ngay trước thời điểm thu hoạch đã khiến phần lớn mía trồng bị thiêu rụi, gây tổn thất lớn về kinh tế.
“Mía gần đến ngày thu hoạch thì xảy ra cháy. Gia đình huy động máy cày khoanh vùng để dập lửa nhưng do gió lớn, lửa bùng phát liên tục nên không thể khống chế, cuối cùng đành chấp nhận để mía cháy hết” - anh Khánh cho biết.
Không chỉ riêng gia đình anh Khánh, nhiều hộ trồng mía khác tại làng Bi Gia và các khu vực lân cận cũng rơi vào tình cảnh tương tự. Mía cháy ngay trước vụ thu hoạch không chỉ làm giảm năng suất, chất lượng mà còn gây khó khăn cho việc thu hoạch, vận chuyển và tiêu thụ. Nhiều diện tích mía bị cháy buộc phải thu hoạch gấp trong điều kiện bất lợi, ảnh hưởng trực tiếp đến thu nhập của người dân và làm xáo trộn kế hoạch sản xuất của cả vùng nguyên liệu.
Theo chính quyền địa phương, nguyên nhân chính khiến nguy cơ cháy mía gia tăng là do ảnh hưởng của các đợt mưa bão trước đó. Mưa lớn, gió mạnh làm nhiều diện tích mía bị đổ ngã, thân mía áp sát mặt đất, lá khô tích tụ dày dưới ruộng. Khi thời tiết chuyển sang mùa khô, lớp vật liệu dễ cháy này trở thành nguồn dẫn lửa, chỉ cần một tàn thuốc hoặc tia lửa nhỏ cũng có thể gây cháy lan trên diện rộng.
Ông Bùi Văn Ngọc - Phó Chủ tịch UBND xã Pờ Tó, cho biết: Toàn xã hiện có hơn 3.100 ha mía, trong đó riêng làng Bi Gia gần 850 ha là khu vực trồng mía tập trung lớn.
“Do mía bị đổ ngã nhiều, lá khô dày, khi bước vào mùa khô chỉ cần một đốm lửa nhỏ cũng có thể gây cháy trên diện rộng. Có khu vực mía bị thiệt hại khoảng 50% diện tích, ảnh hưởng lớn đến thu nhập và đời sống của người trồng mía” - ông Ngọc thông tin.
Trước tình hình đó, chính quyền xã đã phối hợp với các lực lượng chức năng và người dân tổ chức khoanh vùng, dập lửa, hạn chế cháy lan, đồng thời tăng cường tuyên truyền, nhắc nhở các hộ trồng mía chủ động thực hiện các biện pháp phòng, chống cháy.
Tuy nhiên, do diện tích mía lớn, phân bố rộng, trong khi thời tiết khô hanh kéo dài nên công tác phòng cháy vẫn gặp nhiều khó khăn.
Chủ động phòng ngừa để bảo vệ vùng nguyên liệu
Không chỉ tại Pờ Tó, nguy cơ cháy mía cũng đang hiện hữu tại nhiều địa phương khác trong vùng nguyên liệu phía Tây Gia Lai.
Tại xã Tơ Tung, nơi có diện tích mía khoảng 4.600 ha, đến nay người dân mới thu hoạch được khoảng 20% diện tích. Do ảnh hưởng của mưa bão, phần lớn ruộng mía bị đổ ngã, buộc phải thu hoạch thủ công, làm chậm tiến độ và kéo dài thời gian mía đứng đồng trong điều kiện thời tiết hanh khô.
Ông Lê Thanh Sơn - Chủ tịch UBND xã Tơ Tung, cho biết: “Ngay từ đầu vụ thu hoạch, địa phương đã tăng cường tuyên truyền, nhắc nhở các hộ trồng mía nâng cao ý thức phòng cháy, coi đây là giải pháp quan trọng nhằm hạn chế thiệt hại. Công an xã được giao phối hợp với các phòng, ban, tổ chức chính trị - xã hội và thôn, làng đẩy mạnh tuyên truyền về phòng cháy chữa cháy, đặc biệt là phòng chống cháy mía trong mùa hanh khô”.
Cùng với đó, UBND xã khuyến cáo người dân không hút thuốc, không vứt tàn thuốc bừa bãi khi đi ra ruộng mía; không đốt lửa khi đi rẫy, chăn thả gia súc. Khi vệ sinh ruộng rẫy, đốt lá mía cần tạo đường băng cản lửa đủ rộng, thực hiện vào thời điểm chiều tối, ít gió và chuẩn bị đầy đủ phương tiện để kịp thời xử lý khi xảy ra sự cố.
Trong chuỗi liên kết mía đường tại khu vực phía Tây Gia Lai, Nhà máy đường An Khê (thuộc Công ty cổ phần Đường Quảng Ngãi) hiện quản lý vùng nguyên liệu khoảng 36.000 ha. Trước nguy cơ cháy mía gia tăng, ngay từ đầu niên vụ, nhà máy đã chủ động phối hợp với chính quyền địa phương triển khai các biện pháp phòng, chống cháy nhằm bảo vệ vùng nguyên liệu.
Ông Nguyễn Hoàng Phước - Phó Giám đốc Nhà máy đường An Khê, cho biết: “Hằng năm nhà máy đều có thông báo, khuyến cáo người dân tự quản ruộng mía trong mùa khô; hướng dẫn phát dọn lá khô, tạo đường băng cản lửa, kiểm soát chặt các nguồn lửa gần vùng nguyên liệu.
Đặc biệt, trong trường hợp xảy ra cháy mía, nhà máy vẫn tổ chức thu hoạch và giữ nguyên giá mua, không giảm giá hay trừ tạp chất so với mía bình thường, nhằm chia sẻ khó khăn với người trồng mía và giữ ổn định chuỗi liên kết sản xuất”.
