Chuyển đổi cây trồng để nâng cao thu nhập
Mùa này, đường vào thôn 1, xã An Toàn như được ôm trọn trong sắc xanh thẳm của đại ngàn, hai bên là những cánh rừng rì rào trong gió. Vượt con dốc cao trên tuyến đường liên xã, trước mắt tôi, bất ngờ mở ra một cánh đồng đương quy xanh mướt. Giữa nắng sớm, nhiều tốp bà con miệt mài vun xới, gửi gắm vào từng gốc đương quy niềm hy vọng về một vụ mùa bội thu.
Trên cánh đồng ấy, anh Đinh Văn Lâm (thôn 1) cùng nhiều người khác đang nghe cán bộ HTX Nông dược và Dịch vụ tổng hợp An Toàn hướng dẫn kỹ thuật. Anh Lâm kể: Trước kia, mảnh đất 3 sào của anh chỉ trồng mì, thu nhập bấp bênh. Giữa năm 2024, được cán bộ xã và HTX động viên, anh mạnh dạn trồng gần 12.000 cây đương quy.
“Đây là giống cây trồng mới nên chúng tôi được cán bộ HTX hướng dẫn tận tình từ xử lý đất, gieo hạt đến chăm sóc nên cây phát triển tốt, cho năng suất cao. Vụ vừa rồi, tôi thu hơn 3 tấn củ tươi, bán cho HTX; lá và cành cũng bán, có thêm thu nhập. Sau khi trừ chi phí, lãi hơn 70 triệu đồng, cao gấp nhiều lần so với trồng khoai mì”, anh Lâm phấn khởi nói.
Bà Mai Thị Mỹ Lâm-Phó Chủ tịch Hội đồng quản trị HTX Nông dược và Dịch vụ tổng hợp An Toàn-cho hay: Năm 2024, HTX liên kết với 32 hộ dân ở thôn 1 trồng hơn 4 ha đương quy theo Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển KT-XH vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021 - 2025.
Giữa năm 2025, bà con thu hơn 110 tấn củ tươi, tính ra mỗi hộ lãi 40 - 70 triệu đồng. Mô hình không chỉ nâng thu nhập, mà còn tạo niềm tin mới để bà con gắn bó lâu dài với cây dược liệu.
“Bên cạnh duy trì diện tích đương quy, năm 2025, HTX còn phối hợp với một số hộ trồng thử nghiệm hơn 1,2 ha nghệ đen. Các hộ tham gia được hướng dẫn kỹ thuật từ khâu trồng đến thu hoạch. Chúng tôi kỳ vọng mô hình mới sẽ thêm nguồn thu nhập mới, tạo thêm việc làm ổn định cho người dân”, bà Lâm cho biết.
Cùng với cây dược liệu, nhiều hộ dân ở các thôn 1, 2 và 3 cũng từng bước thay đổi nhận thức, chuyển từ cây keo, khoai mì, bắp sang cây ăn quả. Đến nay, người dân đã trồng gần 4,75 ha bưởi da xanh và 2,17 ha cam xoàn, bước đầu mang lại hiệu quả kinh tế cao.
Ông Đinh Văn Chi (thôn 1) chia sẻ: "Gia đình tôi đã trồng 60 cây cam xoàn. Nhờ được cán bộ xã hướng dẫn kỹ thuật, vườn cam phát triển tốt, cho thu gần 1 tấn quả. Thương lái vào tận vườn mua cam, tôi lãi khoảng 50 triệu đồng. Trồng cam xoàn cho thấy hiệu quả rõ rệt, vừa có thêm thu nhập, vừa khích lệ bà con mạnh dạn chuyển đổi cây trồng".
Ông Nguyễn Văn Vân-Phó Chủ tịch UBND xã An Toàn-cho biết: Những năm qua, Đảng ủy xã đã ban hành nhiều nghị quyết sát với thực tiễn, tập trung hỗ trợ người dân chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi và áp dụng tiến bộ KHKT vào sản xuất. Nhờ đó, diện tích và năng suất các loại cây trồng đều tăng lên. Ngoài diện tích trồng cây ăn quả, dược liệu, xã có gần 207 ha lúa, 145 ha mì, 728 ha rừng, cùng hơn 8.400 con gia súc, gia cầm… Nhờ đó, thu nhập bình quân của người dân được cải thiện, tỷ lệ hộ nghèo hằng năm giảm trên 5%.
Hạ tầng mở lối, làng quê khởi sắc
Xã An Toàn hôm nay mang diện mạo mới là nhờ các nguồn đầu tư phát triển đồng bộ cơ sở hạ tầng từ Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển KT-XH vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021 - 2025 đã phát huy hiệu quả.
Nhờ nguồn kinh phí hơn 10,1 tỷ đồng từ Dự án 2 về quy hoạch, sắp xếp, bố trí, ổn định dân cư ở những nơi cần thiết, UBND huyện An Lão (cũ) đã đầu tư xây dựng khu tái định cư thôn 2 với nhiều hạng mục như: san nền hơn 1,13 ha; mở 2 tuyến đường nội bộ dài 765 m; hệ thống nước tự chảy; đường dây điện 0,4 kV… Công trình đã hoàn thành, giúp 28/45 hộ đồng bào Bahnar được chuyển đến nơi ở mới, ổn định lâu dài.
Hộ ông Đinh Văn Bươm (ở khu tái định cư thôn 2) trước đây sống trong vùng có nguy cơ sạt lở cao. Cuối năm 2024, ông được Nhà nước cấp hơn 250 m² đất và hỗ trợ kinh phí xây dựng nhà. Từ nguồn hỗ trợ ấy, gia đình ông đã dựng nên ngôi nhà sàn rộng hơn 60 m². Ông Bươm bày tỏ: “Ở nơi mới, chúng tôi không còn nỗi lo sạt lở mỗi mùa mưa lũ. Có đất, có nhà, có đường, điện, nước đầy đủ, bà con yên tâm làm ăn, cuộc sống ngày càng ổn định hơn”.
Còn chị Đinh Thị Nguyệt (ở khu tái định cư thôn 2) cho biết: Gia đình trước đây thiếu đất ở. Nhờ Nhà nước quan tâm hỗ trợ, gia đình đã có nơi an cư ổn định. “Ở nơi mới, nhà cửa kiên cố, đường sá thuận lợi, con cái học hành gần hơn, chúng tôi rất yên tâm. Ngoài an cư, gia đình còn vay 80 triệu đồng từ Phòng Giao dịch Ngân hàng CSXH An Lão để trồng keo, nuôi bò. Nhờ vậy, đời sống ngày càng khấm khá”, chị Nguyệt vui mừng nói.
Theo Phòng Kinh tế xã An Toàn, giai đoạn 2021 - 2025, từ nguồn vốn hơn 38 tỷ đồng của Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển KT-XH vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021 - 2025, UBND huyện An Lão (cũ) xây dựng 29 công trình hạ tầng như: đường bê tông xi măng vào các khu sản xuất, đường liên thôn, nhà văn hóa, hệ thống nước tự chảy, điện, thủy lợi phục vụ sản xuất… Những công trình này không chỉ giúp xã hoàn thành 8/19 tiêu chí nông thôn mới, mà còn tạo điều kiện thuận lợi để người dân nâng cao thu nhập.
Bên cạnh những thành tựu đạt được, UBND xã An Toàn còn đang từng bước hoàn thiện đồ án quy hoạch chung xây dựng xã đến năm 2035. Theo đó, xã sẽ phân nhiều vùng phát triển không gian, chỉnh trang nông thôn miền núi, bố trí sản xuất nông nghiệp theo hướng liên kết bền vững và gắn kết với du lịch sinh thái cộng đồng. Mặt khác, xã đang kêu gọi DN đầu tư xây dựng đỉnh ngắm mây ở thôn 3, khu du lịch lễ hội ẩm thực, trung tâm du lịch cộng đồng, khu du lịch sinh thái ở thôn 1, nhà máy nước khoáng…
Ông Đinh Văn Lớ-Bí thư Đảng ủy xã An Toàn-cho rằng: Thời gian tới, Đảng ủy, UBND xã tiếp tục huy động các nguồn lực, hoàn thiện quy hoạch xây dựng, gắn phát triển kinh tế với bảo tồn văn hóa, du lịch cộng đồng. Đồng thời, vận động bà con mạnh dạn chuyển đổi cơ cấu cây trồng, nhân rộng mô hình kinh tế hiệu quả, tạo sinh kế bền vững. Mục tiêu là giảm nghèo thực chất, nâng cao đời sống, xây dựng An Toàn trở thành vùng nông thôn miền núi phát triển hài hòa, ổn định lâu dài.
