Nghiên cứu hướng đến những bài toán thực tiễn
Diễn ra trong 3 ngày (từ ngày 16 đến 18-7) tại Trường Đại học Quy Nhơn, VCCA 2026 với chủ đề “Tự động hóa thông minh - Công nghệ chiến lược của kỷ nguyên số” cho thấy sự thay đổi trong tư duy nghiên cứu, từ các bài toán thuần học thuật sang giải quyết những nhu cầu thực tiễn.
Năm nay, hội nghị tuyển chọn 157/178 báo cáo khoa học để trình bày tại 22 tiểu ban chuyên môn, tăng cả về số lượng bài gửi lẫn công trình được chấp nhận so với VCCA 2024.
Tuy nhiên, điều đáng chú ý không nằm ở những con số mà ở định hướng nghiên cứu khi phần lớn các công trình tập trung vào các lĩnh vực có nhu cầu ứng dụng cao như robot, trí tuệ nhân tạo (AI), internet kết nối vạn vật (IoT), dữ liệu lớn (Big Data), tự động hóa trong nông nghiệp, nhà máy thông minh và thành phố thông minh.
Tại các phiên toàn thể, các nhóm nghiên cứu lần lượt giới thiệu nhiều công trình về robot thông minh, hệ thống điều khiển thích nghi, phương tiện bay không người lái và công nghệ sản xuất thông minh.
Điểm chung của các nghiên cứu là đều hướng đến khả năng ứng dụng, giải quyết những bài toán đặt ra từ sản xuất và đời sống thay vì chỉ dừng lại ở khía cạnh học thuật.
Bên cạnh đó, VCCA 2026 còn có Diễn đàn doanh nghiệp (DN) và không gian triển lãm công nghệ AT Expo, tạo cầu nối giữa các sản phẩm nghiên cứu với DN và chuyên gia. Nhiều phiên thảo luận tập trung vào hoàn thiện sản phẩm, đáp ứng nhu cầu thị trường và mở rộng cơ hội hợp tác.
Theo TS. Nguyễn Quân - Chủ tịch Hội Tự động hóa Việt Nam, điểm nổi bật của VCCA 2026 không nằm ở quy mô hay số lượng báo cáo mà ở khả năng kết nối giữa nhà khoa học, cơ sở đào tạo, DN và địa phương. Chính những kết nối này tạo điều kiện để các kết quả nghiên cứu từng bước đi vào thực tiễn, đóng góp cho phát triển KT-XH.
TS. Nguyễn Quân cho rằng đây cũng là cách hiện thực hóa tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.
Không chỉ là diễn đàn học thuật, VCCA 2026 tổ chức tại Gia Lai còn mở ra cơ hội để địa phương tiếp cận các xu hướng công nghệ mới, thu hút nguồn lực khoa học công nghệ, thúc đẩy hệ sinh thái đổi mới sáng tạo.
Trong định hướng phát triển mới, tỉnh xác định khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là nền tảng của mô hình tăng trưởng, đồng thời tăng cường liên kết giữa viện nghiên cứu, trường đại học, DN và chuyên gia nhằm thúc đẩy chuyển giao công nghệ.
Từ kết nối đến chuyển giao
Bên cạnh các phiên học thuật, Diễn đàn DN và triển lãm công nghệ tạo không gian kết nối giữa nhà khoa học với DN. Các tham luận của các chuyên gia, nhà quản lý và DN tập trung vào các chủ đề như đổi mới sáng tạo, chuyển đổi xanh, hệ sinh thái robot và drone Make in Vietnam, năng lượng tái tạo, phát triển nguồn nhân lực và hợp tác nghiên cứu ứng dụng.
Đặc biệt, diễn đàn trở thành nơi DN đặt ra những bài toán thực tiễn, mở ra cơ hội để các trường đại học và viện nghiên cứu cùng tham gia tìm giải pháp.
Đổi mới đào tạo nguồn nhân lực kỹ thuật - công nghệ cũng là nội dung được nhiều đại biểu nhấn mạnh.
Trong bối cảnh các khu kinh tế, khu công nghệ và tổ hợp công nghiệp ở miền Trung phát triển mạnh, nhu cầu nhân lực chất lượng cao ngày càng lớn, đòi hỏi các trường đại học đổi mới mô hình đào tạo theo hướng liên ngành, gắn nghiên cứu với thực tiễn và tăng cường sự tham gia của DN.
Tinh thần gắn nghiên cứu với thực tiễn được thể hiện rõ tại không gian triển lãm. Nhóm sinh viên Trường Đại học Công nghệ TP. Hồ Chí Minh mang đến Hệ thống IoT giám sát không khí phòng sạch và Hệ thống chống cháy bộ phun sương nhà yến STR423-BPSNY; đồng thời tích cực trao đổi với chuyên gia, DN để tiếp thu góp ý, hoàn thiện sản phẩm theo nhu cầu thị trường.
Em Trần Đăng Khoa - sinh viên Trường Đại học Công nghệ kỹ thuật TP. Hồ Chí Minh - cho biết: Qua mỗi cuộc trao đổi, nhóm nhận ra một sản phẩm muốn đi vào thực tiễn không chỉ phải đáp ứng yêu cầu kỹ thuật mà còn cần xuất phát từ nhu cầu thị trường. Tham gia VCCA 2026 cũng giúp sinh viên có cơ hội kết nối, học hỏi kinh nghiệm từ các chuyên gia và DN.
Theo PGS.TS. Đoàn Đức Tùng - Hiệu trưởng Trường Đại học Quy Nhơn, việc đăng cai VCCA 2026 không chỉ khẳng định năng lực tổ chức của nhà trường mà còn mở rộng hợp tác với các trường đại học, viện nghiên cứu và DN trong, ngoài nước.
Qua đó, giảng viên, nhà nghiên cứu và sinh viên có thêm cơ hội tiếp cận các xu hướng công nghệ mới, nâng cao chất lượng đào tạo, nghiên cứu gắn với nhu cầu thực tiễn.
VCCA 2026 không chỉ mang đến các báo cáo khoa học, phiên thảo luận chuyên môn mà còn tạo cầu nối giữa nhà khoa học, DN, cơ sở đào tạo và địa phương, mở ra cơ hội hợp tác, chuyển giao công nghệ.
Khi các bên cùng đồng hành từ nghiên cứu đến ứng dụng, những thành quả khoa học sẽ có thêm điều kiện đi vào thực tiễn, tạo giá trị cho phát triển KT-XH.
