Phát hiện mới có thể giúp hóa giải một trong những bí ẩn lớn nhất về Dải Ngân hà: tại sao quầng sao, chỉ vùng tập trung những ngôi sao ở khoảng cách thưa thớt bị hút vào thiên hà trong quá trình hợp nhất, lại quay với tốc độ vô cùng chậm chạp.
Để rút ra kết luận trên, các nhà nghiên cứu của Đại học Durham (Anh) sử dụng những mô phỏng trên siêu máy tính đối với những thiên hà như Dải Ngân hà của chúng ta, theo tờ The Guardian hôm nay 22.7.
Kết quả cho thấy những thiên hà có các quầng sao quay chậm nhiều khả năng đã trải qua một cú lật nghiêng đầy ngoạn mục, khi mà phần đĩa ở trung tâm thiên hà đổi hướng một cách đáng kể.
Đội ngũ nghiên cứu đã quan sát tổng cộng 25 thiên hà như Dải Ngân hà trong quá trình chúng thay đổi suốt nhiều tỉ năm. Họ phát hiện những thiên hà có các quầng sao quay thật chậm có 2 đặc điểm chung. Thứ nhất, thiên hà từng va chạm trực diện với thiên hà khác. Thứ hai, thiên hà trải qua quá trình lật nghiêng như trên.
"Chúng ta đã biết Dải Ngân hà từng xảy ra vụ va chạm trực diện quy mô lớn với thiên hà có tên Gaia-Sausage-Enceladus", theo trưởng nhóm nghiên cứu Kirill Batrakov. Đó là lý do họ cho rằng đĩa của Dải Ngân hà nhiều khả năng cũng đã lật trong quá khứ.
Khoảng từ 10 đến 11 tỉ năm trước, thiên hà lùn khổng lồ Gaia-Sausage-Enceladus đã lao vào Dải Ngân hà và bị thiên hà của chúng ta "tiêu hóa". Đây là sự kiện quan trọng nhất trong lịch sử ban đầu của Dải Ngân hà, làm thay đổi cấu trúc thiên hà và để lại hàng tỉ ngôi sao có quỹ đạo kéo dài như hình xúc xích.
Hiện tượng lật đĩa thiên hà cũng có nghĩa là đa số sao của Dải Ngân hà từng di chuyển theo những quỹ đạo hoàn toàn khác hiện nay.
Các nhà khoa học hy vọng những phát hiện trên có thể giải thích những đặc điểm khó lý giải của Dải Ngân hà. Báo cáo của đội ngũ Đại học Durham được trình bày tại Hội nghị Thiên hà Quốc gia của Hiệp hội Thiên văn học Hoàng gia Anh ở Birmingham diễn ra từ ngày 20-24.7.
Theo Hạo Nhiên (thanhnien.vn)
