Thay đổi nếp nghĩ, xây nhà tiền tỷ
Những ngày đầu năm mới, chúng tôi về thăm làng Dơk Rơng, xã Đak Đoa. Dọc hai bên đường làng là những ngôi nhà xây dựng khang trang nối tiếp nhau. Trong đó, hoành tráng nhất là ngôi nhà của ông Suưih (SN 1954) được hoàn thành vào tháng 12-2025, với tổng chi phí xây dựng 2 tỷ đồng.
“Trước đây, vợ chồng tôi nghèo lắm. Gia đình chịu khó học hỏi và làm nhiều, đồng thời sử dụng đồng tiền mình làm ra có hiệu quả hơn chứ không ăn xài phung phí. Từ đó, cuộc sống ngày càng tốt đẹp hơn” - ông Suưih chia sẻ.
Năm 2000, khi chính quyền địa phương vận động chuyển đổi cây trồng khác sang cà phê, ông Suưih mạnh dạn trồng vài sào cà phê trên đất rẫy, đồng thời tích cực tham gia các lớp tập huấn kỹ thuật. Từ việc tích góp, gia đình ông tiếp tục mua thêm đất để tái đầu tư, mở rộng diện tích trồng cà phê.
Đến nay, ông Suưih sở hữu 3,8 ha cà phê và 1,4 ha lúa. Năm 2024, vườn cà phê của gia đình ông thu hoạch 16 tấn cà phê nhân. Cùng với các nguồn thu khác, tổng thu nhập của gia đình đạt hơn 2,1 tỷ đồng. Vụ cà phê năm 2025, gia đình tiếp tục thu hoạch hơn 16 tấn cà phê nhân và hiện vẫn chưa bán ra thị trường.
Lớp trẻ trong làng Dơk Rơng cũng năng động trong phát triển kinh tế. Anh Uê (SN 1993) là một trong những gương mặt tiêu biểu. Trước đây, anh phải vào rừng kiếm sống, đồng thời đi làm phụ hồ để trang trải sinh hoạt. Anh chủ động học hỏi kỹ thuật xây dựng, tích lũy kinh nghiệm thực tế. Đến năm 2022, anh đứng ra nhận thầu xây dựng nhà ở trong xã và một số địa phương lân cận, tạo nguồn thu nhập ổn định.
Khi có vốn, anh Uê đầu tư mua đất rẫy, mở rộng diện tích cà phê. Hiện gia đình anh sở hữu 1,2 ha cà phê và thuê thêm 2 ha cà phê của người dân địa phương. Năm 2024, gia đình thu về khoảng 900 triệu đồng. Riêng vụ cà phê năm 2025, anh thu hơn 1 tỷ đồng.
Tính chung cả thu nhập từ sản xuất cà phê và hoạt động xây dựng, bình quân mỗi năm, gia đình anh Uê thu nhập khoảng 1,5 tỷ đồng. “Căn nhà của gia đình do chính tôi cùng đội thợ thiết kế và thi công, hoàn thành vào tháng 8-2025, với tổng chi phí xây dựng 1 tỷ đồng. Ngoài xây nhà mới, tôi còn mua thêm một chiếc ô tô trị giá hơn 500 triệu đồng trong năm qua. Hiện gia đình sở hữu 2 chiếc ô tô để phục vụ công việc” - anh Uê vui vẻ cho biết.
Tại xã KDang, Rkhương-Tleo cũng được gọi là “làng biệt thự”. Tọa lạc ngay đầu làng, ngôi nhà hai tầng của ông Amring (SN 1944) nổi bật với thiết kế hiện đại. Gia đình ông trước đây chủ yếu trồng lúa rẫy nên hiệu quả thấp. Khi được chính quyền hỗ trợ chuyển đổi cây trồng sang cà phê, ông cải tạo đất, đầu tư trồng trọt, phát triển kinh tế gia đình ngày càng ổn định.
“Hiện gia đình tôi sở hữu 3 ha cà phê. Năm 2024, gia đình xây dựng ngôi nhà mới khang trang với chi phí hơn 1 tỷ đồng” - ông Amring chia sẻ.
Phấn đấu thoát nghèo, vươn lên làm giàu
Làng Dơk Rơng hiện có 230 hộ, chủ yếu là người Bahnar. Hầu hết người dân trong làng đã thay đổi tư duy để tính toán làm ăn lâu dài, không bán đất rẫy để lấy tiền xây nhà hay mua sắm tài sản trước mắt. Ngoài trồng cà phê, một số hộ còn phát triển chăn nuôi, buôn bán heo, làm nghề thợ xây. Sau mỗi vụ thu hoạch nông sản, bà con thường tích lũy vốn để mua thêm đất rẫy, mở rộng diện tích sản xuất. Hiện tại, làng chỉ còn 5 hộ nghèo.
Ông Amyên - Bí thư Chi bộ kiêm Trưởng thôn Dơk Rơng - chia sẻ: “Thời gian qua, giá nông sản ổn định ở mức cao, nhiều gia đình đã xây dựng nhà ở kiên cố, mua sắm ô tô phục vụ đi lại. Hiện làng Dơk Rơng có hơn 30 ngôi nhà kiên cố với chi phí đầu tư xây dựng từ 800 triệu đồng đến 2 tỷ đồng/nhà” - ông Amyên cười tươi khi nói về sự phát triển đời sống KT-XH của làng mình.
Giá cà phê những năm gần đây duy trì ở mức cao đã góp phần cải thiện rõ rệt đời sống người dân làng Rkhương-Tleo. Ông Đui - Bí thư Chi bộ kiêm Trưởng thôn Rkhương-Tleo - cho biết: Làng có 300 hộ với 1.300 nhân khẩu, phần lớn là người Bahnar. Hiện tại, làng chỉ còn 2 hộ nghèo. Nhiều hộ trước đây vay vốn đầu tư sản xuất nhờ chăm chỉ làm ăn nay cũng đã trả hết nợ. Làng có đến 15 ngôi nhà kiên cố với chi phí xây dựng hàng tỷ đồng. Phần lớn các ngôi nhà được người dân tham khảo mẫu trên mạng, sau đó trao đổi với nhà thầu để thiết kế, xây dựng phù hợp với điều kiện kinh tế gia đình.
Bà Kiều Thu Hương - Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy xã KDang - nhìn nhận: “Cùng với phát triển kinh tế, người dân trong làng Rkhương-Tleo luôn chấp hành tốt chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, đồng thời tích cực tham gia các phong trào, góp phần xây dựng địa phương ngày càng ổn định, phát triển”.