Tỉnh tập trung phát triển các trụ cột kinh tế chiến lược, làm bệ đỡ vững chắc cho chặng đường tăng trưởng nhanh và bền vững.
Gia tăng giá trị từ thế mạnh
Với diện tích tự nhiên hơn 21.500 km², đứng thứ hai cả nước, trong đó, trên 15.500 km² là đất đỏ bazan phì nhiêu, Gia Lai có lợi thế vượt trội để phát triển nông nghiệp gắn với công nghiệp chế biến. Tỉnh đang xây dựng các vùng nguyên liệu tập trung quy mô lớn cho các loại cây trồng chủ lực: cà phê, hồ tiêu, bơ, sầu riêng, chanh dây, cây dược liệu… đáp ứng nhu cầu xuất khẩu.
Ở phía Đông, công nghiệp chế biến và logistics phát triển mạnh, thuận lợi kết nối với cảng biển, đường sắt, sân bay. Còn phía Tây, tài nguyên rừng và đất bazan màu mỡ trở thành “cực hút” cho nông nghiệp công nghệ cao.
Toàn tỉnh đã thu hút 53 dự án trồng trọt, trong đó 29 dự án đã được phê duyệt chủ trương đầu tư. Hàng nghìn héc ta đất quy hoạch vùng nguyên liệu tập trung, tạo tiền đề cho chuỗi giá trị bền vững.
Bà Nguyễn Thị Diễm Hằng-Tổng Giám đốc Công ty CP Vinanutrifood Bình Định-nhận định: Nông sản Gia Lai như cà phê, hồ tiêu, sầu riêng, chanh dây, dược liệu quý… đã khẳng định thương hiệu. Dự án Nhà máy chế biến nông - lâm sản tập trung khởi công sáng 19.8 tại xã Tây Sơn (quy mô sản xuất rất lớn với 10.000 tấn thức ăn chăn nuôi, 21.000 tấn hoa quả đóng lon, hòa tan, 2.000 tấn thực phẩm chức năng, 5.000 m³ mỹ phẩm mỗi năm) sẽ tạo cú hích lớn, điểm nhấn trong chiến lược phát triển công nghiệp chế biến sâu, góp phần hình thành trung tâm chế biến-logistics nông sản ở khu vực miền Trung-Tây Nguyên.
Bên cạnh nông nghiệp, Gia Lai có dư địa lớn phát triển công nghiệp và năng lượng tái tạo. Hiện có 87 nhà máy điện vận hành với tổng công suất hơn 4.300 MW. Ngoài thủy điện, điện gió, điện mặt trời, tỉnh định hướng phát triển công nghiệp mới gắn với logistics và thương mại điện tử xuyên biên giới.
Giám đốc Sở Công Thương Dương Minh Đức cho hay, định hướng của tỉnh là tổ chức lại các khu/cụm công nghiệp theo ngành nghề chuyên môn hóa, phát triển khu công nghiệp sinh thái, hệ sinh thái đổi mới sáng tạo. Trọng tâm là công nghiệp chế biến sâu, công nghiệp mũi nhọn như bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, năng lượng sạch.
Việc khai thác lợi thế dọc QL 19 (Quy Nhơn-An Khê-Pleiku) và ven biển sẽ tạo hành lang công nghiệp-dịch vụ liên vùng, đưa Gia Lai thành điểm đến hấp dẫn với các nhà đầu tư chiến lược.
Kết nối cho ngành kinh tế mũi nhọn
Nếu nông nghiệp, công nghiệp là những “động cơ” tăng trưởng kinh tế thì văn hóa-du lịch chính là “hồn cốt” làm nên sức sống bền lâu. Với lợi thế “rừng vàng, biển bạc”, Gia Lai hội tụ tiềm năng phát triển du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, cộng đồng và thông minh.
Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Đỗ Thị Diệu Hạnh cho rằng, Gia Lai sở hữu hệ sinh thái du lịch độc đáo, từ văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên, cảnh quan núi rừng đến không gian biển đảo… Đây là nền tảng hình thành các điểm đến đẳng cấp quốc tế.
Dư địa phát triển không chỉ ở tài nguyên mà còn ở khả năng liên kết đặc sắc: Du lịch văn hóa-lịch sử, nông nghiệp, thể thao mạo hiểm, hay các hành trình liên vùng nối biển Quy Nhơn với cao nguyên Gia Lai.
Ông Hoàng Phương-Giám đốc Công ty TNHH Truyền thông du lịch Le Pleiku cho rằng, sự khác biệt giữa phía Đông và Tây tỉnh tạo sức hấp dẫn riêng. “Chúng tôi có thể thiết kế các tuyến du lịch đa dạng, từ trải nghiệm biển đến trekking rừng, từ văn hóa bản địa đến ẩm thực cao nguyên. Đây là giá trị khác biệt ít nơi nào có được”-ông Phương nhận định.
Từ góc nhìn du khách, chị Anna Marie (người Pháp) sau chuyến trekking tại Vườn Quốc gia Kon Ka Kinh đã bày tỏ: “Tôi đã đi nhiều nơi ở châu Á nhưng chưa đâu có thiên nhiên hoang sơ, văn hóa độc đáo như Gia Lai. Tôi chắc chắn sẽ quay lại cùng bạn bè”.
▪ GS.TS Nguyễn Hoàng Trí-Chủ tịch Ủy ban Quốc gia Chương trình Con người và Sinh quyển Việt Nam (UNESCO):
Khu dự trữ sinh quyển thế giới cao nguyên Kon Hà Nừng là nơi lưu giữ hệ động-thực vật phong phú bậc nhất Việt Nam. Hệ sinh thái còn nguyên vẹn, là nơi trú ngụ của nhiều loài quý hiếm như voọc chà vá chân xám, vượn đen má hung Trung Bộ, mang lớn. Đây là tài sản vô giá, mở ra tiềm năng phát triển du lịch sinh thái, nghiên cứu khoa học và giáo dục môi trường.
Kon Hà Nừng có giá trị sinh thái độc đáo, là nền tảng để Gia Lai phát triển các mô hình du lịch sinh thái bền vững.
▪ Ông Chu Hậu Nham-Kỹ sư trưởng Cục Phát triển Dữ liệu lớn Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây (Trung Quốc):
Không chỉ khai thác nội lực, Gia Lai tích cực mở rộng hợp tác quốc tế. Nông sản chủ lực của tỉnh đã xuất khẩu đến 60 quốc gia, trong đó có thị trường lớn như Trung Quốc, Nhật Bản, châu Âu.
Gia Lai có tiềm năng hợp tác rất lớn trong nông nghiệp công nghệ cao. Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn sẽ nâng cao năng suất và mở rộng thương mại nông sản. Đây là tín hiệu khẳng định dư địa hợp tác quốc tế ngày càng mở rộng, giúp Gia Lai từng bước tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu.
