Gia Lai chủ động tìm hướng thích ứng với EUDR

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News

(GLO)- Quy định việc quản lý nhập khẩu và xuất khẩu các sản phẩm hàng hóa không gây mất rừng và suy thoái rừng của Liên minh châu Âu (EUDR) dự kiến áp dụng từ đầu năm 2026 đang tạo sức ép lớn lên nông-lâm sản xuất khẩu của tỉnh Gia Lai.

Trước thách thức này, các ngành chức năng, doanh nghiệp (DN) và hiệp hội đang khẩn trương tìm hướng thích ứng; đồng thời, biến khó khăn thành cơ hội nâng cao chất lượng chuỗi cung ứng.

Thách thức lớn, cơ hội mở rộng

Theo EUDR, các mặt hàng gỗ, cà phê, cao su được khai thác hoặc thu hoạch sau ngày 29-6-2023 và đưa vào Liên minh châu Âu (EU) sau ngày 31-12-2025 (đối với DN lớn và vừa) hoặc sau 30-6-2026 (đối với DN nhỏ, siêu nhỏ) phải đáp ứng yêu cầu về truy xuất nguồn gốc.

Gia Lai có khoảng 100 nghìn ha cà phê và 102 nghìn ha cao su nên yêu cầu truy xuất nguồn gốc của EUDR đang tạo áp lực rất lớn.

Khu vực phía Đông tỉnh có khoảng 350 DN, cơ sở chế biến lâm sản; EUDR đang buộc số này phải điều chỉnh quy trình sản xuất, nếu không sẽ đối mặt nguy cơ mất một thị trường có giá trị xuất khẩu cao.

lam-nghiep.jpg
Các lớp tập huấn về EUDR giúp chủ rừng, DN xuất khẩu hiểu đúng và biết cần làm gì để thích ứng với quy định này. Ảnh: Ngọc Tú

Ông Cao Xuân Thanh-Chánh Văn phòng Hiệp hội Gỗ và Lâm sản Việt Nam (VIFOREST) nhận định: EUDR là vấn đề sống còn của ngành gỗ Việt Nam. Hiện nay, DN đang gặp rất nhiều khó khăn vì hộ trồng rừng nhỏ lẻ, bản đồ chưa được số hóa đầy đủ hoặc khó chứng minh tọa độ đối với gỗ nhập khẩu phục vụ sản xuất viên nén.

“Chúng tôi rất cần hướng dẫn chi tiết và tập huấn từ các cơ quan nhà nước cũng như các tổ chức quốc tế”-ông Thanh chia sẻ.

Tạo thách thức lớn nhưng EUDR cũng mở ra cơ hội tái cấu trúc chuỗi cung ứng theo hướng bền vững, nâng cao uy tín và giá trị hàng hóa Việt Nam. Một số tổ chức quốc tế như EU, Tổ chức Hợp tác Quốc tế Đức (GIZ), Tổ chức Sáng kiến Thương mại Bền vững (IDH) đang hỗ trợ các địa phương số hóa dữ liệu vùng trồng, thí điểm mô hình truy xuất nguồn gốc.

Ông Cyril Loisel-đại diện Phái đoàn Liên minh châu Âu tại Việt Nam-khẳng định: EU sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành, đặc biệt là Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm, nhằm hỗ trợ Việt Nam đáp ứng các điều kiện của EUDR.

Các dự án của EU trong lĩnh vực cà phê, ca cao… đang tập trung xây dựng công cụ truy xuất nguồn gốc và tăng cường năng lực cho DN. “Nhiều DN trong chuỗi cung ứng đã tham gia thử nghiệm công cụ truy xuất để bảo đảm sẵn sàng khi EUDR được thực thi”-ông Loisel cho biết.

Đại diện GIZ, ông Oemar Idoe thông tin rằng, tổ chức này đang triển khai nhiều dự án hỗ trợ Việt Nam trong lĩnh vực môi trường, nông nghiệp và biến đổi khí hậu, trong đó có chương trình dành riêng cho EUDR.

“Mục tiêu kép của chúng tôi là hỗ trợ Việt Nam tuân thủ quy định EU, đồng thời duy trì phát triển KT-XH cho cộng đồng địa phương”-ông Oemar Idoe khẳng định.

Chủ động thích ứng, tăng năng lực hội nhập

Tại Gia Lai, nhiều DN đã sớm chuyển đổi để đáp ứng yêu cầu của EUDR. Công ty TNHH Vĩnh Hiệp (phường An Phú) mỗi năm xuất khẩu khoảng 160 nghìn tấn cà phê và đã chủ động hợp tác với nhiều tổ chức quốc tế nhằm thúc đẩy canh tác bền vững, giảm phát thải cũng như bảo vệ hệ sinh thái.

Ngày 15-9-2025, Công ty CP Cao su Chư Sê-Kampong Thom (xã Chư Sê) trở thành DN đầu tiên trên thế giới đạt chứng nhận PEFC EUDR DDS, đảm bảo gỗ và sản phẩm gỗ khai thác từ rừng được quản lý hợp pháp, không phá rừng, thân thiện môi trường.

Tháng 9-2025, UBND tỉnh Gia Lai đã ban hành quyết định triển khai kế hoạch thích ứng với EUDR. Kế hoạch nhấn mạnh việc xây dựng cơ sở dữ liệu thống nhất từ cấp tỉnh đến xã, đẩy mạnh tuyên truyền đến người dân và DN, phát triển hệ thống truy xuất gắn tọa độ từng thửa đất, hỗ trợ sinh kế bền vững tại khu vực rủi ro và tận dụng các nguồn lực quốc tế.

quan-ly-rung.jpg
Các chuyên gia trao đổi thông tin và bàn giải pháp giúp Việt Nam vượt rào cản EUDR. Ảnh: Ngọc Tú

Tỉnh cũng đang tiến hành rà soát toàn bộ vùng trồng gỗ nguyên liệu, đặt mục tiêu đến năm 2026, 100% diện tích rừng trồng phục vụ xuất khẩu phải có dữ liệu minh bạch, truy xuất được đến từng hộ. Đồng thời, tăng cường kiểm soát nhập khẩu gỗ nhằm tránh rủi ro liên đới.

Sở Nông nghiệp và Môi trường phối hợp các địa phương hướng dẫn người dân gắn mã định danh thửa đất, cập nhật dữ liệu lên hệ thống tập trung.

Hiệp hội Gỗ và Lâm sản Gia Lai phối hợp mở các lớp tập huấn về EUDR, hướng dẫn chủ rừng, DN xây dựng hồ sơ vùng trồng, quản lý rủi ro và số hóa bản đồ cho DN, HTX.

Ở tầm quốc gia, Việt Nam có lợi thế khi được Ủy ban châu Âu (EC) xếp vào nhóm “rủi ro thấp” từ tháng 5-2025. Nhờ đó, các mặt hàng cà phê, cao su và gỗ xuất sang EU chỉ phải áp dụng thủ tục thẩm định đơn giản, với tỷ lệ kiểm tra tuân thủ 1%.

Tuy nhiên, để vượt qua rào cản EUDR, DN phải chủ động chuẩn hóa dữ liệu vùng trồng, nâng cấp hệ thống truy xuất và phối hợp chặt chẽ với cơ quan quản lý.

Ông Nguyễn Đỗ Anh Tuấn-Vụ trưởng Vụ Hợp tác Quốc tế (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) nhận định: EUDR giống như “IUU trên cạn”, điều quan trọng là tất cả các bên hiểu đúng quy định và chuẩn bị đầy đủ mọi điều cần thiết.

Tháng 6-2025, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã ban hành Thông tư số 26/2025/TT-BNNMT, yêu cầu chủ rừng cung cấp tọa độ địa lý trong bản kê khai lâm sản-đây là yếu tố then chốt đảm bảo truy xuất nguồn gốc theo tiêu chuẩn EUDR.

Ông Trương Tất Đơ-đại diện Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm-cho biết: Cục đang rà soát, chuẩn hóa dữ liệu và xây dựng nền tảng dữ liệu lâm nghiệp quốc gia để DN và người dân có thể tự tra cứu.

Có thể bạn quan tâm

gia-lai-xu-ly-dut-diem-ton-tai-chong-khai-thac-IUU

Gia Lai: Xử lý dứt điểm tồn tại trong chống khai thác IUU

(GLO)- Phó Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai Dương Mah Tiệp vừa ký ban hành Văn bản số 12699/UBND-NNMT yêu cầu các sở, ngành, lực lượng và địa phương liên quan khẩn trương khắc phục những tồn tại trong đợt cao điểm chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU).

Liên kết sản xuất giúp cà phê Bờ Ngoong vươn xa

Liên kết sản xuất giúp cà phê Bờ Ngoong vươn xa

(GLO)- Từ những rẫy cà phê sản xuất manh mún, nhỏ lẻ, người dân xã Bờ Ngoong (tỉnh Gia Lai) đang thay đổi cách làm bằng việc liên kết vào hợp tác xã (HTX), sản xuất theo quy trình bền vững, xây dựng vùng nguyên liệu đạt chuẩn và kết nối với doanh nghiệp để nâng tầm giá trị cà phê địa phương.

Nâng cao giá trị ngành hàng chanh dây

Gia Lai đầu tư nâng cao giá trị ngành hàng chanh dây

(GLO)- Gia Lai có khoảng 5.500 ha chanh dây, sản lượng khoảng 210 nghìn tấn/năm. Từ quả chanh dây tươi, nhiều doanh nghiệp, hợp tác xã đã tạo ra nhiều sản phẩm như dịch cấp đông, nước ép cô đặc, tinh cốt..., qua đó mở rộng đầu ra, nâng giá trị và giảm áp lực tiêu thụ trong mùa thu hoạch.

2,5 triệu ha rừng keo và nghịch lý bán nguyên liệu giá rẻ

2,5 triệu ha rừng keo và nghịch lý bán nguyên liệu giá rẻ

(GLO)- Việt Nam hiện có khoảng 2,5 triệu ha rừng keo, chiếm phần lớn diện tích rừng keo của thế giới. Thế nhưng khoảng 80% sản lượng gỗ keo vẫn được đưa vào sản xuất dăm gỗ và viên nén, đặt ra bài toán chuyển từ bán nguyên liệu giá trị thấp sang chế biến sâu, tạo giá trị cao hơn.

Học làm nông nghiệp qua những mùa cây

Học làm nông nghiệp qua những mùa cây

(GLO)- Từ mô hình sản xuất thực tế, Khoa Nông nghiệp và Môi trường đưa bài học vào kỹ năng nghề, lấy những vấn đề phát sinh làm chất liệu đổi mới đào tạo, gắn nhà trường với sản xuất và nhu cầu doanh nghiệp.

Chuyển đổi cây trồng hiệu quả, mở hướng giảm nghèo

Chuyển đổi cây trồng hiệu quả, mở hướng giảm nghèo

(GLO)- Từ những diện tích sản xuất kém hiệu quả, người dân xã Ia Tôr (tỉnh Gia Lai) đang từng bước thay đổi tư duy, lựa chọn cây trồng phù hợp để nâng cao hiệu quả sản xuất. Ðây cũng là hướng đi được xã thúc đẩy, đưa sản xuất nông nghiệp theo hướng hàng hóa, tạo sinh kế và giảm nghèo bền vững.

Hạt dổi rớt giá, người trồng tiến thoái lưỡng nan

Hạt dổi rớt giá, người trồng tiến thoái lưỡng nan

(GLO)- Từng được thu mua với giá hơn 2 triệu đồng/kg, hạt dổi nay chỉ còn khoảng 20-25 ngàn đồng/kg nhưng vẫn khó tìm đầu ra. Tại các xã Sơn Lang, Đak Rong, Krong (tỉnh Gia Lai), nhiều hộ rơi vào cảnh tiến thoái lưỡng nan: giữ cây thì không có thu nhập, chặt bỏ lại tiếc vốn đầu tư và chăm sóc.

Ưu tiên nghiên cứu các giống cây trồng chủ lực

Ưu tiên nghiên cứu các giống cây trồng chủ lực

(GLO)- Bám sát định hướng sản xuất của tỉnh Gia Lai và các địa phương trong khu vực, Viện Khoa học Kỹ thuật Nông nghiệp Duyên hải Nam Trung Bộ (phường Quy Nhơn Nam) tập trung chọn tạo, chuyển giao các giống cây trồng có năng suất, chất lượng, khả năng thích ứng tốt.

null