Còn nhiều vướng mắc, trở ngại
Hiện nay, phần lớn các xã, phường trên địa bàn tỉnh Gia Lai đã bố trí công chức Văn hóa-Xã hội phụ trách lĩnh vực giáo dục. Việc phân công nhiệm vụ ngày càng rõ ràng, bước đầu đã tạo được “cầu nối” giữa chính quyền cấp xã với Sở Giáo dục và Đào tạo (GD-ĐT) trong thực hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước về giáo dục tại địa phương; đặc biệt là trong việc triển khai văn bản chỉ đạo, tổ chức kiểm tra, giám sát hoạt động của các cơ sở giáo dục.
Tuy nhiên, quá trình sắp xếp, bố trí công chức phụ trách lĩnh vực giáo dục cấp xã vẫn còn nhiều vướng mắc, trở ngại. Bên cạnh một số cán bộ, công chức được phân công phụ trách giáo dục có xuất phát điểm từ ngành Giáo dục hoặc đã có kinh nghiệm thực tiễn tại cơ sở, góp phần nâng cao hiệu quả tham mưu và giám sát hoạt động giáo dục ở địa phương, vẫn còn đội ngũ cán bộ, công chức chưa đồng đều về chuyên môn. Phần lớn họ là cán bộ kiêm nhiệm, phải đảm nhận nhiều lĩnh vực nên chưa thể dành toàn thời gian cho công tác giáo dục.
Theo số liệu báo cáo của các xã, phường cho thấy, trong 144 cán bộ, công chức phụ trách lĩnh vực giáo dục thì chỉ có 63 người có trình độ chuyên môn sư phạm và liên quan đến sư phạm, giáo dục; còn lại học các ngành khác như: nông nghiệp, quản lý đất đai, tài chính, công tác xã hội, luật, quản lý văn hóa... Đây là thách thức lớn đối với việc quản lý nhà nước về giáo dục trong bối cảnh hiện nay.
Khi áp dụng chính quyền địa phương 2 cấp, chị Đinh Thị Hiểm được bố trí phụ trách công tác giáo dục ở xã Vĩnh Thịnh. Với trình độ chuyên môn quản lý văn hóa và nhiều năm làm công tác Đoàn, trước nhiệm vụ mới, chị Hiểm không tránh khỏi bỡ ngỡ. Tuy nhiên, để từng bước đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ mới và bắt nhịp với công việc, chị đã nỗ lực nâng cao kiến thức và khả năng chuyên môn về lĩnh vực giáo dục.
Chị Hiểm cho biết: Xã Vĩnh Thịnh hiện có 6 trường công lập với tổng số 1.539 học sinh, trong đó có tới 42% học sinh là người dân tộc thiểu số, phần lớn hoàn cảnh khó khăn. Điều này đòi hỏi cán bộ làm công tác giáo dục phải nhanh chóng nắm vững địa bàn để làm tốt công tác quản lý.
“Điều khó nhất hiện nay bản thân tôi chưa có chuyên môn sâu về giáo dục. Trong khi ngành giáo dục vốn là một lĩnh vực rộng, đòi hỏi kiến thức quản lý vĩ mô và sự am hiểu hệ thống. Để khắc phục trở ngại này, ngoài việc tự bản thân trau dồi, học hỏi, tôi còn tích cực tham gia các buổi tập huấn về giáo dục do Sở GD-ĐT tổ chức”-chị Hiểm chia sẻ.
Tương tự, từ chuyên viên văn phòng, chị KMah Ri Lanh được bố trí phụ trách công tác giáo dục ở xã Bàu Cạn. Để vượt qua những thách thức ban đầu, chị Ri Lanh mong muốn những cán phụ trách công tác giáo dục như chị được tham gia nhiều chương trình tập huấn, đào tạo chuyên sâu, đặc biệt là trong tham mưu, xây dựng kế hoạch và triển khai các nhiệm vụ, chương trình giáo dục phù hợp với thực tiễn địa phương.
Trên cơ sở tiếp nhận nguyên trạng các cơ sở giáo dục, hiện trên địa bàn xã Bàu Cạn có 9 cơ sở giáo dục công lập và 5 nhóm lớp mầm non độc lập tư thục. Địa bàn xã rộng nhưng chỉ có 1 công chức phụ trách công tác giáo dục. Trong khi đó, bản thân chị Ri Lanh không có chuyên môn về lĩnh vực GD-ĐT; đồng thời, chị còn phải kiêm nhiệm thêm nhiều vị trí việc làm nên ảnh hưởng đến chất lượng, tiến độ tham mưu thực hiện nhiệm vụ trong công tác quản lý giáo dục.
“Tôi sẽ tiếp tục nghiên cứu các văn bản thuộc lĩnh vực giáo dục, học hỏi từ các đồng nghiệp để nâng cao trình độ chuyên môn phục vụ công việc. Cùng với đó, mong rằng các cấp ngành tiếp tục mở thêm các lớp tập huấn để đào tạo, hướng dẫn công chức thực hiện các nhiệm vụ chuyên môn về công tác giáo dục, đáp ứng nhu cầu công việc trong thời gian tới”-chị Ri Lanh bày tỏ.
Đảm nhiệm công tác giáo dục ở xã biên giới Ia Púch, chị Trần Thị Bích Hạnh cho hay, bản thân chưa có nhiều kinh nghiệm trong GD-ĐT vì trước đây chị công tác ở lĩnh vực Tài nguyên và Môi trường. Dẫu vậy, không hề ngại khó, chị Hạnh luôn tích cực tham gia các lớp tập huấn về công tác quản lý giáo dục; đồng thời tìm hiểu thêm các văn bản để trau dồi kiến thức chuyên môn nhằm đáp ứng nhu cầu công việc mới.
“Ia Púch là xã biên giới có tỷ lệ người dân tộc thiểu số chiếm tới 87,39%. Là công chức theo dõi quản lý giáo dục của UBND xã và kiêm nhiệm nhiều lĩnh vực về văn hóa-xã hội khác, tôi tự nhủ phải nỗ lực nhiều, vừa làm, vừa học, vừa nghiên cứu chuyên ngành về giáo dục”-chị Hạnh cho hay.
Rà soát, đánh giá chất lượng cán bộ phụ trách giáo dục
Thông tin về thực trạng tổ chức và quản lý giáo dục cấp xã sau khi sắp xếp tổ chức bộ máy chính quyền địa phương 2 cấp, ông Phạm Văn Nam-Giám đốc Sở GD-ĐT-cho biết: Thực hiện nghị quyết của Trung ương, chỉ đạo của Tỉnh ủy và UBND tỉnh về việc sắp xếp tổ chức bộ máy chính quyền địa phương theo hướng tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả, tỉnh Gia Lai đã triển khai tổ chức lại bộ máy hành chính, trong đó có việc kết thúc hoạt động của Phòng GD-ĐT cấp huyện; đồng thời chuyển giao toàn bộ chức năng quản lý nhà nước về giáo dục phổ thông cho Sở GD-ĐT và chính quyền cấp xã.
“Việc tổ chức lại này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải kiện toàn đội ngũ cán bộ phụ trách công tác giáo dục tại cấp xã, phường nhằm bảo đảm hiệu quả trong công tác quản lý các cơ sở giáo dục mầm non, tiểu học và THCS trên địa bàn. Hiện nay, các xã, phường đã bố trí công chức Văn hóa-Xã hội phụ trách lĩnh vực giáo dục. Đây là kết quả bước đầu trong quá trình kiện toàn, tăng cường vai trò của chính quyền địa phương trong quản lý nhà nước về giáo dục"-Giám đốc Sở GD-ĐT thông tin.
Ông Phạm Văn Nam cũng cho rằng, bên cạnh những thuận lợi như: sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, chính quyền các cấp trong triển khai công tác giáo dục, nhất là ở vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số; một số công chức được phân công phụ trách giáo dục có xuất phát điểm từ ngành giáo dục, góp phần nâng cao hiệu quả tham mưu và giám sát hoạt động giáo dục ở địa phương… thì quá trình sắp xếp bộ máy cũng bộc lộ một số khó khăn, hạn chế.
Đó là đội ngũ công chức phụ trách giáo dục cấp xã còn thiếu và yếu về chuyên môn. Nhiều người không được đào tạo đúng ngành, chủ yếu kiêm nhiệm nhiều lĩnh vực nên hiệu quả tham mưu, quản lý còn hạn chế; đội ngũ cán bộ, công chức phụ trách giáo dục cấp xã sau khi tổ chức lại chưa được đào tạo, bồi dưỡng chuyên sâu, trong khi khối lượng công việc lớn, yêu cầu chuyên môn ngày càng cao, đặc biệt trong công tác quản lý chất lượng giáo dục, cơ sở vật chất, đội ngũ, chế độ chính sách đối với nhà giáo và học sinh.
Đây là thách thức lớn đối với việc quản lý nhà nước về giáo dục trong bối cảnh hiện nay. Vì vậy, trong thời gian tới, Sở GD-ĐT sẽ phối hợp với Sở Nội vụ và các địa phương tiếp tục rà soát, đánh giá chất lượng đội ngũ công chức cấp xã phụ trách lĩnh vực giáo dục; đồng thời, xây dựng kế hoạch bồi dưỡng chuyên sâu về nghiệp vụ quản lý giáo dục cho cán bộ cấp xã, phường.
"Hoạt động này nhằm đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục trong tình hình mới, nhất là trong bối cảnh chuyển đổi số và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, gắn với quá trình xây dựng mô hình chính quyền địa phương hai cấp”-Giám đốc Sở GD-ĐT nhấn mạnh.
