Ngày 6-1, Bộ GD-ĐT cho biết việc lựa chọn bộ sách "Kết nối tri thức với cuộc sống" của NXB Giáo dục Việt Nam làm bộ sách giáo khoa (SGK) giáo dục phổ thông sử dụng thống nhất trên toàn quốc từ năm học 2026-2027 không phủ nhận giá trị khoa học, sư phạm và thực tiễn của các bộ SGK đã được biên soạn, thẩm định và phê duyệt trước đây (như "Cánh diều", "Chân trời sáng tạo"…).
Đây đều là các sản phẩm trí tuệ được xây dựng và phê duyệt đúng quy trình, đúng quy định, đáp ứng đầy đủ yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông do Bộ GD-ĐT ban hành.
Trong giai đoạn chuyển đổi, các bộ sách này không bị loại bỏ, mà chuyển từ vai trò SGK chính khóa sang vai trò tài liệu tham khảo và học liệu bổ trợ quan trọng. Các nhà trường, thư viện có thể tiếp tục lưu trữ, khai thác và sử dụng các bộ sách này để giáo viên và học sinh tham khảo, so sánh, đối chiếu, làm phong phú nội dung dạy học và bài giảng.
So với 3 bộ sách được phát triển trong giai đoạn xã hội hóa SGK, bộ SGK "Kết nối tri thức với cuộc sống" là bộ sách có nhiều nhất SGK của các môn học/hoạt động giáo dục ở cả 3 cấp (Tiểu học, THCS, THPT) được quy định trong Chương trình giáo dục phổ thông 2018.
Bộ SGK "Kết nối tri thức với cuộc sống" được lựa chọn nhiều trong các bộ SGK đã có; khi tổ chức thực hiện sử dụng bộ SGK "Kết nối tri thức với cuộc sống" sẽ có sự tác động ít nhất đến nhà trường, giáo viên và học sinh. Bộ SGK "Kết nối tri thức với cuộc sống" là tài sản thuộc Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam - doanh nghiệp có 100% vốn Nhà nước, là đơn vị có đủ năng lực kỹ thuật, hệ thống kho vận và phân phối để bảo đảm cung ứng sách đến tận vùng sâu, vùng xa, hải đảo.
Theo Bộ GD-ĐT, việc thống nhất một bộ SGK là bước đi chiến lược nhằm thực hiện "đột phá" giáo dục theo Nghị quyết số 71-NQ/TW, bảo đảm mọi học sinh Việt Nam, dù ở vùng thuận lợi hay vùng sâu vùng xa, đều được tiếp cận một nền tảng tri thức chuẩn mực, bình đẳng và nhân văn.
Để tổ chức triển khai hiệu quả chủ trương sử dụng một bộ SGK thống nhất toàn quốc từ năm học 2026-2027, Bộ GD-ĐT phối hợp với các địa phương rà soát, điều chỉnh cơ cấu ngân sách, từng bước chuyển từ hỗ trợ mua nhiều bộ SGK sang hỗ trợ trực tiếp cho học sinh, hướng tới mục tiêu đến năm 2030 hoàn thành việc cung cấp miễn phí SGK.
Đồng thời, Bộ chỉ đạo xây dựng cơ chế tổ chức in ấn, phát hành tập trung, áp dụng đấu thầu theo quy định của pháp luật nhằm tiếp tục giảm giá SGK, bảo đảm khả năng tiếp cận công bằng cho mọi học sinh.
Bộ GD-ĐT cũng cho hay thời gian gần đây, trên mạng xã hội xuất hiện một số thông tin, bình luận thất thiệt, xuyên tạc nội dung lịch sử trong bộ SGK "Kết nối tri thức với cuộc sống", tạo ra những đánh giá sai lệch về nội dung của bộ sách. Điều này có thể tạo ra sự lo lắng, nghi ngờ chất lượng bộ sách, gây hoang mang xã hội, ảnh hưởng tới chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước về giáo dục và đào tạo. Trong đó, tiêu biểu là thông tin: SGK Lịch sử - Địa lí lớp 5 chỉ có nội dung dạy về Nguyễn Ánh (Gia Long) nhưng không dạy về Quang Trung - phong trào Tây Sơn; từ đó, đi đến phủ nhận vô căn cứ nội dung lịch sử trong SGK.
Bộ GD-ĐT đã tổ chức rà soát và kết quả cho thấy: (i) Nội dung dạy học về Quang Trung và phong trào Tây Sơn được bố trí đầy đủ, có hệ thống, từ Trung học cơ sở như lớp 8 (môn Lịch sử và Địa lí), Trung học phổ thông như lớp 11 (môn Lịch sử); (ii) Nội dung dạy học về nhà Nguyễn với tư cách là một triều đại được thể hiện khách quan, đầy đủ. Trong đó, nội dung về Nguyễn Ánh được bố trí theo mạch logic lịch sử ở lớp 5 (môn Lịch sử và Địa lí), lớp 7 và lớp 8 (môn Lịch sử và Địa lí), lớp 11 (môn Lịch sử).
Việc bố trí các nội dung trên trong bộ SGK "Kết nối tri thức với cuộc sống" phù hợp với logic tiến trình lịch sử, phù hợp với mục tiêu và đặc điểm tâm lí lứa tuổi, thể hiện đúng quan điểm của Chương trình giáo dục phổ thông 2018 (không tiếp cận lịch sử theo hướng thần tượng hóa hay phán xét đạo đức cá nhân; đặt nhân vật và sự kiện trong bối cảnh lịch sử cụ thể; bảo đảm tính khoa học, khách quan, cân bằng trong giáo dục lịch sử).
Bộ GD-ĐT khẳng định việc cho rằng bộ SGK "Kết nối tri thức với cuộc sống" không dạy hoặc coi nhẹ Quang Trung - phong trào Tây Sơn là bóp méo thông tin và có dấu hiệu vu khống; việc SGK môn Lịch sử - Địa lí lớp 5 học bài "Sự ra đời của nhà Nguyễn" là phù hợp với mạch lịch sử và mục tiêu chương trình, không thể tách rời khỏi tổng thể nội dung đã học ở các lớp trước và sẽ tiếp tục học ở các lớp sau.
Bộ GD-ĐT đã có văn bản đề nghị Bộ Công an và các cơ quan chức năng xác minh, làm rõ động cơ, mục đích của việc tạo dựng, phát tán các thông tin, bình luận thất thiệt, xuyên tạc nội dung lịch sử trong SGK để xử lí nghiêm các vi phạm (nếu có) nhằm bảo đảm an ninh chính trị trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo.
Bộ GD-ĐT đề nghị người dân không chia sẻ thông tin nêu trên, không đưa ra các bình luận thiếu căn cứ, cơ sở liên quan đến nội dung này.
Theo Yến Anh (NLĐO)
