Lan tỏa giá trị văn hóa Việt
Người trẻ ngày nay làm việc, học tập, giải trí đều thu gọn dưới các màn hình laptop, điện thoại. Điều này cho thấy môi trường mạng xã hội là điều kiện thuận lợi để tiếp cận giới trẻ một cách dễ dàng nhất.
Anh Trần Mạnh Cường (30 tuổi), ngụ Hà Nội, chủ nhân của hàng loạt video triệu view về hát xẩm, hát quan họ, chèo, chầu văn, ca trù… trên các nền tảng như Facebook, TikTok, YouTube. Chàng ca sĩ nổi tiếng với điệu hát dân ca quen thuộc cùng khả năng biểu diễn các loại nhạc cụ dân tộc thu hút đông đảo giới trẻ theo dõi.
Anh Cường cho biết bắt đầu nảy sinh ý tưởng làm mới dân ca vào năm 2019. Nhận thấy các nền tảng mạng xã hội chính là mảnh đất vàng để lan tỏa và lưu giữ giá trị văn hóa nghệ thuật, đồng thời với tình yêu lớn lao dành cho những khúc hát dân gian, anh chọn theo đuổi và quyết tâm với lý tưởng, định hướng phát triển này.
"Thú thực là khi bắt đầu, mình không hề lo lắng chút nào. Thay vào đó mình rất tự tin và chắc chắn sẽ được lan tỏa rộng rãi. Mình đã tận dụng mọi thứ có thể để thấu hiểu gu âm nhạc và tư duy của các bạn trẻ nhằm tối ưu việc sáng tác, từ hát mộc, đến những bản phối tự hòa âm, hay hát dân ca trên nhạc nền nước ngoài để tạo ra trải nghiệm âm nhạc khác nhau, không nhàm chán", anh tâm sự.
Với Cường, loạt video triệu view trên các nền tảng mạng xã hội chính là nguồn động lực rất lớn để bản thân anh tiếp tục đưa dân ca truyền thống đến với nhiều người hơn.
Cường trưởng thành từ Trường ĐH Sư phạm nghệ thuật T.Ư, những kiến thức từ giảng đường giúp anh có cái nhìn tổng quan về âm nhạc, tư duy bản phối và cả kỹ năng biểu diễn, đây chính là nền tảng giúp anh sáng tác.
Cường cũng không quên nhắc đến những khán giả trẻ luôn đồng hành cùng anh trong những sản phẩm âm nhạc. "Chính các bạn trẻ VN yêu nước, yêu làn điệu của quê hương là nguồn cảm hứng lớn nhất", anh nói.
Nguyễn Thị Huế (24 tuổi), ngụ Hà Nội, hiện là nhân viên văn phòng, song cô nàng sở hữu hàng loạt video triệu view trên nền tảng TikTok về nội dung biểu diễn đàn tỳ bà. Dưới mỗi video, hàng ngàn bình luận tích cực cùng sự cổ vũ của đông đảo khán giả trẻ đã góp phần tiếp thêm động lực cho cô.
"Bạn mình kết nối mình với một bạn học ở nhạc viện, bạn ấy chỉ dạy cho mình được vài buổi. Đến tháng 4.2025 mình mới chính thức đi tìm cô giáo dạy mình một cách hoàn chỉnh nhất. Tuy nhiên, do quỹ thời gian khá ít nên mình cũng học khá lâu", Huế nói.
Nói về những video triệu view trên mạng xã hội, Huế cho rằng đó là một sự may mắn vì đôi khi có nhiều video được đăng tải trong khoảng thời gian gần nhau nhưng vẫn có độ tiếp cận rộng rãi. "Việc có các video triệu view khiến mình cảm thấy áp lực đối với bản thân, cảm thấy mình cần phải cố gắng hơn nữa, trau dồi sáng tạo nhiều hơn, đổi mới liên tục để các bạn trẻ luôn được tiếp nhận tiếng đàn tỳ bà mà không cảm thấy một màu", Huế chia sẻ, đồng thời kể lại: "Bố mẹ mình luôn ủng hộ và tự hào về mình. Dù ít bày tỏ cảm xúc, nhưng mình biết việc bố mẹ thể hiện qua hành động bằng cách khoe khắp xóm và nói: Đấy! Con gái nhà tôi đấy!".
Đưa di sản tiếp cận gần gũi với đời sống người trẻ
Theo PGS-TS Lâm Nhân, Hiệu trưởng Trường ĐH Văn hóa TP.HCM, việc các bạn trẻ tham gia trong công cuộc bảo tồn và phát triển văn hóa dân tộc thông qua những làn điệu và âm hưởng dân gian là tín hiệu rất tích cực. Tuy nhiên, các bạn luôn cần cẩn trọng vì những giá trị văn hóa luôn tồn tại tính không gian, tính cộng đồng, tính bối cảnh, và phải hiểu rõ các giá trị ấy để đảm bảo luôn truyền đạt đúng và người xem được hiểu đúng về văn hóa VN.
"Văn hóa không đóng khung, luôn luôn vận động và biến đổi không ngừng. Không ai bắt việc biểu diễn nghệ thuật phải làm giống ngày xưa. Nghệ sĩ có thể sáng tác thêm, áp dụng thêm công nghệ để phát triển hơn, nhưng đừng từ bỏ đi gốc rễ của văn hóa", ông Nhân nhắn nhủ, đồng thời lưu ý với các video triệu view có sự lan tỏa những chất liệu văn hóa dân tộc, cần phát triển một cách nghiêm túc, có chiều sâu để bền vững.
"Hiểu rõ nền tảng của văn hóa dân tộc, phát triển bằng cách mang bản sắc cá nhân, không nên chạy theo lối câu view vì sẽ rất mau tan. Thông qua những video triệu view về văn hóa nghệ thuật truyền thống, không chỉ lan tỏa bản sắc mà còn là một đại sứ về văn hóa trên bình diện quốc tế, mời gọi du khách ghé đến và thưởng thức văn hóa VN", ông Nhân đặc biệt nhấn mạnh.
Theo thạc sĩ Huỳnh Nguyễn Phúc Thịnh, giảng viên Khoa Văn hóa và truyền thông, Trường ĐH Văn hóa TP.HCM: "Để kiến tạo không gian số cho thanh niên làm giàu cho văn hóa và làm giàu từ văn hóa cần trao quyền mạnh mẽ, thực chất để người trẻ trở thành những tác nhân chủ động, tích cực, đồng tham gia, đồng sáng tạo. Đưa vào tư duy quản trị, kiến tạo vì nội lực sáng tạo của giới trẻ VN rất dồi dào, bản lĩnh văn hóa cũng rất vững vàng. Không gian số chính là không gian mới của thanh niên VN hôm nay, tự tin làm chủ, sáng tạo và tiếp tục lập nên những thành tựu mới". (còn tiếp)
Theo Thế Duy (TNO)
