Bộ GD&ĐT đã công bố dự thảo Thông tư ban hành Điều lệ Ban đại diện cha mẹ học sinh và quy định về phối hợp giáo dục giữa gia đình với cơ sở giáo dục. Dự thảo được xây dựng để thay thế Điều lệ Ban đại diện cha mẹ học sinh ban hành kèm Thông tư số 55/2011/TT-BGDĐT.
Một trong những nội dung được quan tâm là quy định về các khoản hỗ trợ tự nguyện phục vụ hoạt động của Ban đại diện cha mẹ học sinh. Theo dự thảo, hoạt động của Ban đại diện được bảo đảm bằng khoản hỗ trợ tự nguyện của cha mẹ học sinh, sự hỗ trợ của cơ quan, tổ chức, cá nhân và các nguồn hợp pháp khác.
Việc tiếp nhận khoản hỗ trợ phải thực hiện trên cơ sở tự nguyện; không ép buộc, không vận động mang tính áp đặt; không quy định mức hỗ trợ bình quân, mức hỗ trợ tối thiểu hoặc áp dụng bất kỳ hình thức nào làm phát sinh nghĩa vụ đóng góp của cha mẹ học sinh.
Đáng chú ý, tại dự thảo thông tư mới, nguyên tắc này tiếp tục được làm rõ: khoản hỗ trợ hoạt động của Ban đại diện do từng cha mẹ học sinh tự nguyện quyết định, không phải khoản thu của cơ sở giáo dục và không làm phát sinh nghĩa vụ đóng góp.
Ban đại diện không được tự đặt ra khoản thu, mức thu hoặc mức đóng góp; không được ép buộc, gây áp lực hoặc phân biệt đối xử giữa người hỗ trợ và người không hỗ trợ. Đặc biệt, ý kiến hoặc quyết định của đa số trong Ban đại diện không làm phát sinh nghĩa vụ đóng góp đối với từng cha mẹ học sinh.
Như vậy, theo đề xuất này, kể cả khi đa số thống nhất đóng 1 khoản tiền hoặc 1 mức tiền nhất định, kết quả biểu quyết không thể trở thành căn cứ bắt buộc những phụ huynh còn lại phải đóng. Việc hỗ trợ vẫn phải dựa trên quyết định tự nguyện của từng người.
Dự thảo cũng quy định việc không hỗ trợ không được ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của người học và cha mẹ học sinh.
Điều này nhằm ngăn tình trạng khoản thu mang danh nghĩa “tự nguyện” nhưng trên thực tế lại được áp dụng đồng loạt hoặc gây áp lực đối với gia đình không tham gia đóng góp.
Không chỉ siết việc đóng góp, dự thảo còn đề xuất không sử dụng Ban đại diện cha mẹ học sinh để thu hộ các khoản của nhà trường.
Khoản hỗ trợ tự nguyện không được dùng để thay thế trách nhiệm của Nhà nước hoặc cơ sở giáo dục; không chi cho đầu tư, mua sắm, sửa chữa, nâng cấp cơ sở vật chất, trang thiết bị hay các hoạt động quản lý, điều hành và chuyên môn thuộc trách nhiệm của cơ sở giáo dục.
Việc tiếp nhận và sử dụng khoản hỗ trợ phải đúng mục đích, công khai, minh bạch, tiết kiệm và hiệu quả. Khoản hỗ trợ cũng không được gắn với việc đánh giá, xếp loại, khen thưởng, kỷ luật, kết quả học tập, rèn luyện hoặc quyền và lợi ích hợp pháp của học sinh, cha mẹ học sinh.