Theo Thông tư số 76/2026/TT-BGDĐT của Bộ GD&ĐT ban hành Quy chế tuyển sinh trong giáo dục nghề nghiệp, người học được tuyển sinh vào các chương trình giáo dục nghề nghiệp theo trình độ và điều kiện đầu vào tương ứng. Thông tư được ban hành ngày 18-9-2026 và có hiệu lực từ ngày 3-11-2026.
Đáng chú ý, hệ thống giáo dục nghề nghiệp hiện có chương trình trung học nghề, trong đó kiến thức chương trình THPT được quy định tại Thông tư số 75/2026/TT-BGDĐT có hiệu lực từ ngày 4-9-2026. Điều này tạo điều kiện để học sinh sau THCS lựa chọn hướng học gắn giữa kiến thức văn hóa và đào tạo nghề.
Với những học sinh có định hướng nghề nghiệp sớm, có thể lựa chọn các ngành, nghề phù hợp tại cơ sở giáo dục nghề nghiệp, từ kỹ thuật, công nghệ, cơ khí, điện - điện tử đến dịch vụ, du lịch, nông nghiệp... Thời gian đào tạo và văn bằng phụ thuộc vào chương trình, trình độ và cơ sở đào tạo.
Việc học nghề sau lớp 9 cũng không đồng nghĩa với việc chấm dứt cơ hội học tập. Thông tư số 52/2026/TT-BGDĐT của Bộ GD&ĐT, có hiệu lực từ ngày 15-8-2026 quy định về liên thông giữa trung học nghề, trung cấp, cao đẳng và đại học.
Vì vậy, sau khi hoàn thành THCS, học sinh có thể cân nhắc nhiều hướng đi như tiếp tục học THPT hoặc lựa chọn chương trình giáo dục nghề nghiệp phù hợp.
Khi lựa chọn trường và ngành nghề cho học sinh sau lớp 9, phụ huynh và học sinh cần tìm hiểu kỹ điều kiện tuyển sinh, chương trình đào tạo, thời gian học, văn bằng được cấp và khả năng học liên thông của từng cơ sở đào tạo.
Đặc biệt, cần phân biệt giữa các chương trình đào tạo nghề khác nhau, bởi mỗi chương trình có yêu cầu đầu vào, thời gian đào tạo và giá trị văn bằng cũng khác nhau.
Theo quy định mới về văn bằng, người học hoàn thành chương trình THCS được xác nhận hoàn thành chương trình trong học bạ theo quy định. Đối với giáo dục nghề nghiệp, văn bằng được cấp căn cứ vào chương trình và trình độ đào tạo mà người học hoàn thành.