Trên chiến trường, Nga tuyên bố kiểm soát thêm hai ngôi làng ở Donetsk, trong khi Tổng thống Volodymyr Zelensky thông báo sẽ sang Washington để tiếp tục thảo luận với ông Trump về chấm dứt xung đột.
Châu Âu nhấn mạnh quyền tự quyết của Ukraine
Ngày 16-8, sau khi thảo luận trực tuyến với Tổng thống Donald Trump và Tổng thống Volodymyr Zelensky, lãnh đạo nhiều nước châu Âu đã đưa ra tuyên bố chung liên quan đến tình hình Ukraine.
Tuyên bố nêu rõ: “Châu Âu ủng hộ nỗ lực thúc đẩy hòa bình của Tổng thống Trump, nhưng Ukraine cần nhận được những đảm bảo an ninh vững chắc. Kiev có quyền quyết định về biên giới và lãnh thổ của mình, không ai được thay đổi bằng vũ lực. Nga cũng không có quyền can thiệp vào việc Ukraine có gia nhập EU hay NATO”.
Tham gia tuyên bố này có Thủ tướng Đức Friedrich Merz, Thủ tướng Anh Keir Starmer, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron, Thủ tướng Italia Giorgia Meloni, Tổng thống Phần Lan Alexander Stubb, Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk cùng Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen và Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa.
Bà Von der Leyen nhấn mạnh: “Châu Âu sẽ phối hợp chặt chẽ với Ukraine và Mỹ để đạt được một nền hòa bình công bằng, bền vững”. Sự đồng thuận này cho thấy châu Âu không muốn đứng ngoài các tính toán của Washington và Moscow, đồng thời tái khẳng định lập trường lâu dài rằng mọi giải pháp hòa bình phải dựa trên chủ quyền toàn vẹn lãnh thổ của Ukraine.
Nga tuyên bố kiểm soát thêm hai làng ở Donetsk
Trái ngược với các động thái ngoại giao, chiến sự tại Ukraine vẫn tiếp diễn ác liệt. Cùng ngày 16-8, Bộ Quốc phòng Nga thông báo quân đội nước này đã kiểm soát hai khu định cư Popiv Yar và Ivano-Darivka ở Donetsk, đồng thời đẩy lùi lực lượng Ukraine khỏi làng Voronoye thuộc vùng Dnepropetrovsk.
Theo phía Nga, các đơn vị đang tiếp tục tăng cường sức ép tại Nove Shakhove và Ivanivka với mục tiêu tiến sâu hơn nữa vào Donetsk. Báo cáo cho biết chỉ trong vòng 24 giờ, Ukraine đã tổn thất hơn 1.300 binh sĩ, trong khi hệ thống phòng không Nga đánh chặn thành công 5 bom dẫn đường cùng 169 máy bay không người lái.
Những con số này, dù chưa thể kiểm chứng độc lập, cho thấy Moscow tiếp tục theo đuổi chiến lược “vừa đánh vừa đàm”: duy trì áp lực quân sự để củng cố vị thế trên bàn đàm phán.
Ông Zelensky chuẩn bị hội đàm với ông Trump tại Washington
Trong bối cảnh ấy, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky tuyên bố ông sẽ sang Mỹ vào ngày 18-8 để gặp Tổng thống Donald Trump bàn thảo chi tiết về việc chấm dứt xung đột.
Ông Zelensky cho biết đã có cuộc điện đàm kéo dài một giờ với ông Trump ngay sau hội nghị Alaska, trong đó ông Trump tóm tắt các nội dung đã trao đổi với Tổng thống Putin. Sau đó, các lãnh đạo châu Âu như Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen, Tổng thư ký NATO Mark Rutte, Thủ tướng Anh Keir Starmer, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và Thủ tướng Đức Friedrich Merz cũng tham gia thảo luận thêm 30 phút.
Nhà lãnh đạo Ukraine bày tỏ ủng hộ đề xuất của ông Trump về một cuộc họp 3 bên Mỹ-Nga-Ukraine, coi đây là cơ hội để bàn trực tiếp những vấn đề trọng yếu. Ông cũng nhấn mạnh châu Âu cần hiện diện trong mọi giai đoạn của tiến trình hòa bình nhằm đảm bảo an ninh một cách đáng tin cậy.
Tuy nhiên, một số quan chức châu Âu lại lo ngại hội nghị Alaska mang tính “thắng lợi cho ông Putin”, khi Nga dường như đạt được lợi thế mà không đưa ra nhượng bộ đáng kể. Mặc dù vậy, ông Trump vẫn khẳng định hai bên đã đạt được “một số tiến triển” và “phần lớn đồng ý” về các cơ chế bảo đảm an ninh cho Ukraine, cũng như khả năng trao đổi lãnh thổ.
Từ Alaska tới Washington, từ các tuyên bố châu Âu tới chiến sự Donetsk, diễn biến cho thấy xung đột Nga-Ukraine đang bước vào giai đoạn mới: bàn đàm phán và chiến trường song hành, vừa mở ra hy vọng, vừa tiềm ẩn nhiều bất trắc.
