Mùi đất bazan

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News
(GLO)- Những cơn giông nhẹ nhàng đi qua vào buổi sáng. Nhiều cơn giông mù mịt tới tấp vào buổi chiều. Tất cả vũ trụ háo hức chờ những giọt mưa mùa mới. Khi người ta đã mệt mỏi vì mong chờ và thờ ơ cả với những cơn giông ngang qua thì bất ngờ mưa đến. Mưa lanh canh trên mái tôn. Mưa lộp bộp trên con đường đất đỏ. Mưa xối xả trước sân, ngoài ngõ. Mưa tấp rát mặt người đi đường. Tất cả sự hân hoan đón mưa bằng cảm nhận hơi nước mát lành, bằng rộn ràng các loại âm thanh và bằng hương vị đất đỏ bazan khi mưa đầu mùa mang tới.
Tây Nguyên mùa khô, nắng rất gắt. Nắng nung lửa trên con đường đất đỏ. Nắng đổ mồ hôi trên những vườn lá chuối khô xạc xào đêm không ngủ. Nắng khô vườn của mẹ, nắng cháy rẫy của cha. Nhưng mấy tháng nắng cũng không bằng những ngày nắng giáp mùa mưa. Chỉ cần một tuần, già lắm thì một tháng, cái nắng đặc biệt ấy trở về làm khô rang làng xóm. Cây cối héo khô. Người mệt mỏi rã rời. Làng xóm lặng im không chút gió. Cứ như cả vũ trụ này phải dành riêng cho nắng chuyển mùa. Nắng chuyển mùa làm khí hậu trở nên khắc nghiệt.
Nhưng nắng càng gay gắt, đất bazan càng khô quắt thì giọt nước mưa đầu tiên sẽ càng làm nổi bật cái mùi đất nồng khét chỉ có ở Tây Nguyên. Con đường nhựa đang bốc khói bởi những giọt mưa đầu tiên. Khu vườn của mẹ bụi đất nảy lên khi từng hạt mưa rớt xuống. Rẫy của ba, giọt nước mưa còn chưa chạm đất bởi cành cây chạm nhau, lá cây hứng trọn những giọt mưa đầu. Bọn trẻ con trong làng reo lên, chạy ra sân, ngửa cổ lên trời vừa hứng mưa vừa hít hà cái mùi nồng khét ấy. Trong hương khét nồng của đất như có vị chát của quả rừng, vị mặn mồ hôi vất vả của cha, vị cằn cỗi của đá suối trơ cạn. 
Minh họa: Huyền Trang
Minh họa: Huyền Trang
Có chàng thanh niên đi học xa nhà trở về cũng chạy ra ngóng giọt mưa đầu mùa. Gương mặt rạng rỡ như thỏa nỗi nhớ lâu ngày, chàng trai vừa hít hà mùi đất vừa phân bua về sự việc hồn nhiên của mình, rằng thèm lắm những hương vị quê hương, nhất là mùi đất quê mình khi đón hạt mưa đầu mùa như thế. Ai đi xa mà chẳng nhớ quê nhà, nhớ về tuổi thơ chân đất hồn nhiên. Nhớ nhất là vùng quê đất đỏ bazan này, người ta sống với nhau bằng bản năng yêu thương và rất mực thật thà. Ai bôn ba với những vất vả gian nan, với những ngột ngạt phố phường đông đúc mà chả nhớ về quê nhà với không gian phóng khoáng, gió núi bạt ngàn, thảnh thơi. Chàng trai còn gửi lại lời hứa hẹn sau này, dẫu có bận rộn bao nhiêu thì cũng sẽ sắp xếp trở về vào mỗi dịp trời đất Tây Nguyên chuyển mùa, để đón cơn mưa đầu tiên tại quê hương, để hít căng lồng ngực mùi đất nồng khét đặc trưng, để lưu mãi trong tâm cái hồn quê chân thành, sâu sắc, để nhắc nhở mình về vùng đất đỏ bazan khắc nghiệt nắng mưa, gió rít đã nuôi dưỡng sức mạnh thể chất và tâm hồn con người nơi đây rất đỗi tự hào.
Tôi không sinh ra ở Tây Nguyên, cũng không lớn lên ở đây nhưng lại gắn bó công việc và cuộc sống gia đình với nơi này. Tôi không có tuổi thơ tắm mưa, tắm cả mùi đất đỏ bazan nồng hắc như đám trẻ kia nhưng vẫn nguyên vẹn cảm xúc ngày đầu tiên hít hà mùi đất của cơn mưa đầu mùa nơi đây. Mùi khét nồng của đất đỏ bazan, mùi khét cháy trên tóc của đám trẻ làng quê nơi tôi dạy học, mùi nồng hắc của cảnh vật xung quanh con đường hàng ngày tôi đến lớp. Cảnh vật phơi nắng quá nhiều ngày. Con người chung sống với nắng rất nhiều ngày. Để rồi mưa đầu mùa làm nên trong tôi nỗi nhớ, nỗi nhớ về mùi đất đỏ chỉ riêng có ở Tây Nguyên.
THUẬN ÁNH

Có thể bạn quan tâm

Sơn mài Ái Vân: Khi trầm mặc biết reo vui

Sơn mài Ái Vân: Khi trầm mặc biết reo vui

(GLO)- Trong đời sống mỹ thuật Gia Lai những năm gần đây, nhiều họa sĩ nữ thuộc thế hệ 8x đang tìm cho mình những hướng đi riêng, mạnh dạn thể nghiệm, bứt phá trong ngôn ngữ tạo hình. Giữa không khí ấy, họa sĩ Châu Thị Ái Vân chọn một lối đi có vẻ lặng lẽ hơn.

Tác phẩm điêu khắc ánh sáng tạc chân dung cố Tổng bí thư

Gửi lòng kính trọng đến cố Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng qua tác phẩm điêu khắc ánh sáng

(GLO)- Từ một khúc gỗ thông khô khan, anh Nguyễn Văn Dũng (làng Bruk Ngol, phường Thống Nhất) đã dành gần 2 năm miệt mài nghiên cứu để tạo nên tác phẩm điêu khắc ánh sáng chân dung cố Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng, gửi gắm sự kính trọng và lòng biết ơn sâu sắc của mình.

Các nghệ nhân trình diễn cồng chiêng tại chương trình. Ảnh: Vũ Chi

Âm vang đại ngàn Chư Mố

(GLO)- Tối 26-6, trong khuôn khổ Ngày hội văn hóa-leo núi xã Ia Tul năm 2026 với chủ đề “Chư Mố-Hành trình về phía mặt trời”, UBND xã Ia Tul (tỉnh Gia Lai) tổ chức chương trình văn nghệ “Âm vang đại ngàn Chư Mố” thu hút đông đảo người dân và du khách đến tham gia, trải nghiệm.

Cuộc vui chung từ “Khoảng trời riêng”

Cuộc vui chung từ “Khoảng trời riêng”

(GLO)- Từ ngày 4 đến 10-7, tại Gallery 3B (phường Cầu Kiệu, TP. Hồ Chí Minh) sẽ diễn ra cuộc hội ngộ đầy cảm xúc của 7 họa sĩ đến từ nhiều vùng miền khác nhau trong và ngoài nước với triển lãm “Khoảng trời riêng”, trong đó có 4 nữ họa sĩ của Gia Lai.

Ươm mầm văn hóa đọc

Ươm mầm văn hóa đọc

(GLO)- Hơn 42.300 bài dự thi từ học sinh toàn tỉnh, hàng trăm trường học hưởng ứng và những ý tưởng sáng tạo về phát triển văn hóa đọc đã cho thấy sức lan tỏa mạnh mẽ của Cuộc thi Ðại sứ văn hóa đọc tỉnh Gia Lai năm 2026.

Tìm an yên giữa vườn bonsai nghệ thuật

Tìm an yên giữa vườn bonsai nghệ thuật

(GLO)- Giữa nhịp sống hiện đại, vẫn có những không gian giúp con người sống chậm lại và hòa mình với thiên nhiên. Khu vườn bonsai nghệ thuật của anh Nguyễn Đức (phường Hội Phú), với những dáng thông, tùng và hồ cá koi thơ mộng, chính là một khoảng bình yên như thế.

Gia Lai định hướng phát triển du lịch từ nền tảng văn hóa

Gia Lai định hướng phát triển du lịch từ nền tảng văn hóa

(GLO)- Chiều 2-6, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai Nguyễn Thị Thanh Lịch đã làm việc với đạo diễn Lê Quý Dương - Chủ tịch Ủy ban Festival và Hợp tác sân khấu biểu diễn quốc tế nhằm trao đổi, định hướng việc tổ chức các chương trình sân khấu, nghệ thuật biểu diễn quốc tế trên địa bàn tỉnh.

Sôi nổi workshop mỹ thuật dành cho người yêu hội họa

Sôi nổi workshop mỹ thuật dành cho người yêu hội họa

(GLO)- Điểm nhấn của chương trình Workshop Mỹ thuật năm 2026 do Khoa VH - NT, Trường Cao đẳng Kỹ thuật Công nghệ Quy Nhơn tổ chức là hoạt động vẽ tranh dành cho thiếu nhi nhân Ngày Quốc tế Thiếu nhi 1-6. Hoạt động nhằm khơi dậy niềm đam mê sáng tạo và lan tỏa tình yêu nghệ thuật trong cộng đồng

Giao hòa 2: Kết nối tiếng nói nghệ thuật đến từ 2 vùng đất

Giao hòa 2: Kết nối tiếng nói nghệ thuật đến từ 2 vùng đất

(GLO)- Với 62 tác phẩm đến từ 56 nghệ sĩ của Gia Lai và TP. Hồ Chí Minh, triển lãm “Giao hòa 2” tạo nên hành trình thị giác giàu cảm xúc. Mỗi tác phẩm là một lát cắt sáng tạo, cùng khắc họa thiên nhiên, con người, đời sống đô thị và văn hóa Việt Nam nói chung, vùng đất Gia Lai nói riêng.

Tiếp sức cho nghệ thuật truyền thống

Tiếp sức cho nghệ thuật truyền thống

(GLO)- Nghị quyết số 19/2026/NQ-HĐND được HĐND tỉnh Gia Lai thông qua ngày 24-4-2026 (có hiệu lực từ ngày 4-5-2026) với nhiều chính sách hỗ trợ cụ thể cho nghệ thuật truyền thống, được kỳ vọng tạo thêm động lực cho đội ngũ nghệ sĩ, nghệ nhân, các đoàn nghệ thuật hiện có và gầy dựng lực lượng kế cận.

Thơ Phan Trung Lý: Nhớ Quy Nhơn

Thơ Phan Trung Lý: Nhớ Quy Nhơn

(GLO)- “Nhớ Quy Nhơn” của Phan Trung Lý là dòng hoài niệm đầy cảm xúc về miền biển thi vị với sóng biển, Ghềnh Ráng, dốc Mộng Cầm và dấu xưa Hàn Mặc Tử. Bài thơ gợi lên vẻ đẹp dịu dàng, sâu lắng của Quy Nhơn - nơi cảnh sắc và thi ca như hòa vào nhau trong nỗi nhớ khôn nguôi.

Chạm vào bình yên nơi quê Bác

Chạm vào bình yên nơi quê Bác

(GLO)- Mười hai năm làm dâu xứ Nghệ, tôi không nhớ mình đã bao lần đi qua xã Kim Liên để về nhà chồng. Chỉ biết rằng, mỗi lần ngang qua biển chỉ dẫn vào Khu di tích lịch sử Kim Liên, lòng tôi lại khẽ reo lên như thấy một dấu mốc đặc biệt: “Về đến quê Bác rồi…”. 

null