(GLO)- Sau 5 năm triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021-2025, các địa phương trong tỉnh có nhiều chuyển biến rõ rệt, đời sống của đồng bào từng bước nâng cao.
Phóng viên Báo và phát thanh, truyền hình Gia Lai trao đổi với ông Trần Văn Thanh - Phó Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo, về những kết quả nổi bật và mục tiêu sắp tới.
* Thưa ông, giai đoạn 2021-2025, Chương trình mục tiêu quốc gia (MTQG) phát triển KT-XH vùng đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) và miền núi đã đạt được những kết quả nổi bật nào?
Ông Trần Văn Thanh. Ảnh: NVCC
- Giai đoạn 2021-2025, Chương trình MTQG phát triển KT-XH vùng đồng bào DTTS và miền núi (gọi tắt là Chương trình MTQG) đã tạo chuyển biến toàn diện, sâu sắc ở nông thôn, miền núi, vùng khó khăn, góp phần cơ cấu lại nền kinh tế theo hướng bền vững, giúp người dân thoát nghèo và nâng cao đời sống vật chất, tinh thần. Tổng vốn ngân sách nhà nước phân bổ để tỉnh Gia Lai thực hiện Chương trình trên 4.302 tỷ đồng.
Chính từ nguồn lực này, tỉnh và các địa phương đã hỗ trợ đất ở cho 234 hộ, nhà ở 3.070 hộ, chuyển đổi nghề 6.109 hộ; nước sinh hoạt phân tán 9.505 hộ; xây dựng 19 công trình nước sinh hoạt tập trung; đầu tư 21 dự án quy hoạch, sắp xếp, ổn định dân cư. Thực hiện khoán bảo vệ rừng 506.662 ha; hỗ trợ 513 dự án đa dạng hóa sinh kế cho 8.146 hộ; đầu tư 535 công trình giao thông nông thôn, duy tu 268 công trình cơ sở hạ tầng…
Nhờ thực hiện hiệu quả Chương trình MTQG, tỷ lệ hộ nghèo vùng đồng bào DTTS giảm hơn 4%/năm; 100% xã có đường ô tô nhựa, bê tông đến trung tâm; 100% trường học, trạm y tế xây dựng kiên cố, đầy đủ vật chất; 100% thôn, làng có nhà sinh hoạt văn hóa… tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững.
* Trong quá trình triển khai, Chương trình MTQG tác động như thế nào đến nhận thức, tinh thần vươn lên của người dân?
- Chương trình MTQG mang lại những giá trị vật chất cụ thể, tạo ra sự thay đổi rõ nét về nhận thức và tinh thần vươn lên của người dân vùng đồng bào DTTS.
Thông qua việc được tiếp cận các chính sách hỗ trợ, được tham gia trực tiếp vào quá trình triển khai các dự án, người dân từng bước thay đổi tư duy sản xuất, từ trông chờ, ỷ lại sang chủ động, tích cực hơn trong phát triển kinh tế. Nhiều hộ mạnh dạn áp dụng tiến bộ KHKT, chuyển đổi cây trồng, vật nuôi phù hợp điều kiện thực tế; biết liên kết sản xuất, tham gia các tổ hợp tác, HTX, từng bước hình thành tư duy sản xuất theo hướng hàng hóa.
Quan trọng hơn, Chương trình MTQG đã khơi dậy tinh thần tự lực, tự cường, củng cố niềm tin của đồng bào vào chính sách dân tộc, tạo nền tảng vững chắc cho phát triển bền vững thời gian tới.
Tuy nhiên, khi triển khai Chương trình MTQG vẫn gặp nhiều khó khăn. Bởi, vùng đồng bào DTTS trong tỉnh rộng, dân cư phân tán, giao thông đi lại khó khăn, khác biệt về ngôn ngữ, phong tục ảnh hưởng rất lớn tới công tác tuyên truyền, vận động.
Trong khi đó, một số địa phương triển khai các tiểu dự án, dự án chậm, giải ngân vốn chưa cao; một số dự án còn vướng về quy định, đối tượng thụ hưởng lại chưa sát thực tế.
Từ nguồn vốn Chương trình mục tiêu quốc gia, học sinh Trường Phổ thông dân tộc bán trú Canh Liên (xã Canh Liên) được học tập, sinh hoạt trong khu nội trú khang trang, sạch đẹp. Ảnh: D.Đ
* Ngày 11-12-2025, Quốc hội ban hành Nghị quyết số 257/2025/QH15 về việc tích hợp 3 Chương trình MTQG xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững, phát triển KT-XH vùng đồng bào DTTS và miền núi thành một Chương trình MTQG tổng thể, ông có đánh giá gì về vấn đề này?
- Theo tôi, việc Quốc hội ban hành Nghị quyết số 257/2025/QH15, tích hợp 3 Chương trình MTQG thành một Chương trình MTQG thực hiện trong giai đoạn 2026-2035 là bước đi chiến lược, mang tính đột phá và rất cần thiết. Trước đây, các chương trình triển khai riêng lẻ dẫn đến phân tán, chồng chéo về mục tiêu, chính sách và nguồn lực, nên hiệu quả chưa thực sự tối ưu.
Việc tích hợp giúp thống nhất mục tiêu, tập trung nguồn lực, rút ngắn khoảng cách phát triển giữa các vùng, miền, đặc biệt là vùng đồng bào DTTS và miền núi - nơi vẫn là “lõi nghèo” của cả nước.
Việc tích hợp các chương trình được thực hiện theo các quan điểm và nguyên tắc rõ ràng. Đó là, làm cho dân giàu, nước mạnh, người dân có cuộc sống ấm no, hạnh phúc; nhất là không giảm các chính sách hiện hành mà tập trung đầu tư mạnh hơn vào vùng DTTS và miền núi; ưu tiên các dự án tác động trực tiếp đến sinh kế, hạ tầng, giáo dục, y tế và đời sống người dân...
Đây là cơ hội lớn để Chương trình MTQG phát huy vai trò “đòn bẩy”, nâng cao chất lượng sống, củng cố niềm tin của đồng bào và thúc đẩy đổi mới tư duy quản lý, sử dụng hiệu quả nguồn lực đầu tư công.
* Theo ông, những bài học kinh nghiệm nào cần được kế thừa để Chương trình MTQG giai đoạn 2026-2035 đạt hiệu quả cao nhất?
- Để Chương trình MTQG giai đoạn 2026-2035 thực hiện đạt hiệu quả cao nhất, theo tôi, Chính phủ, các bộ, ngành cần hoàn thiện cơ chế, chính sách đồng bộ, sát thực tiễn; giảm thủ tục hành chính; phân bổ nguồn lực tập trung, ưu tiên các dự án tác động trực tiếp, lâu dài đến sinh kế và đời sống người dân.
Đồng thời, các địa phương được thụ hưởng chương trình cần nâng cao năng lực cán bộ cơ sở; tăng cường phối hợp giữa các ngành, phát huy vai trò chủ thể của người dân và cộng đồng trong triển khai các dự án. Đây là yếu tố then chốt để chương trình đi vào chiều sâu và đạt hiệu quả lâu dài.
Tôi kỳ vọng với chủ trương lớn của Quốc hội và sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị, Chương trình MTQG giai đoạn 2026-2035 sẽ tạo ra những chuyển biến rõ nét hơn trên các mặt phát triển ở vùng DTTS và miền núi, từng bước nâng cao chất lượng sống và càng củng cố niềm tin của nhân dân với Đảng, Nhà nước.
(GLO)- Hơn một thế kỷ trước, những lưu dân từ miền biển Bình Ðịnh lên cao nguyên khai hoang, lập làng An Mỹ - làng người Việt đầu tiên ở cửa ngõ Pleiku.
(GLO)- Sáng 5-9, Hội Chữ thập đỏ tỉnh Gia Lai phối hợp với Hội thiện nguyện Hiếu Nghĩa Tâm (Hà Nội) tổ chức chương trình trao tặng quà và học bổng cho học sinh Trường Phổ thông Dân tộc bán trú Tiểu học Lê Văn Tám (xã Krong, tỉnh Gia Lai).
(GLO)- Có những chương trình thể thao khép lại cùng tiếng còi mãn cuộc, nhưng cũng có những chương trình vượt khỏi khuôn khổ một cuộc tranh tài để trở thành không gian kết nối ký ức, văn hóa và con người. Ðêm võ đài Bình Ðịnh là một chương trình như thế.
(GLO)- Mang theo hy vọng của nhiều gia đình có con mắc dị tật khe hở môi, hàm ếch, chương trình “Phẫu thuật nụ cười” do Bệnh viện Sản - Nhi tỉnh Gia Lai phối hợp với Operation Smile Việt Nam tổ chức đã mở ra cơ hội điều trị miễn phí cho nhiều trẻ em Tây Nguyên.
(GLO)- Hướng về các xã biên giới trong Chiến dịch Thanh niên tình nguyện hè năm 2026, 11 đội hình tình nguyện chuyên ngành cấp tỉnh với khoảng 250 đoàn viên, thanh niên, cán bộ, chiến sĩ đã triển khai nhiều công trình, phần việc gắn với nhu cầu thực tế của địa phương.
(GLO)- Như một nét bút phối hòa sắc màu Đông - Tây, nghệ thuật múa trên vùng đất Gia Lai ngày càng đa dạng về ngôn ngữ biểu đạt, làm nên sức hấp dẫn riêng từ cuộc gặp gỡ bản sắc giữa biển và rừng sau hợp nhất.
(GLO)- Từ ngày 28 đến 30-7, tại phố biển Quy Nhơn, Giải vô địch các câu lạc bộ võ cổ truyền quốc gia năm 2026 đã thu hút hơn 300 vận động viên (VĐV) ở nội dung quyền thuật. Tại các sàn đấu, tinh hoa quyền thuật có dịp được tỏa sáng.
Tiểu thương lên non cao mua bán, trao đổi hàng hóa với bà con miền rừng. Tình cảm giữa họ ngày càng thắm thiết, là sợi dây kết nối đôi miền xuôi - ngược.
(GLO)- Ngày 8-5-2026, UBND tỉnh Gia Lai ban hành Kế hoạch số 179/KH-UBND về phát triển dịch vụ logistics giai đoạn 2025-2035, tầm nhìn đến năm 2050. Theo đó, Cảng Quy Nhơn giữ vai trò trung tâm kết nối Cửa khẩu quốc tế Lệ Thanh, vùng nguyên liệu Tây Nguyên với hệ thống cảng biển.
(GLO)- Không chỉ xuất hiện trong lễ hội hay những dịp đặc biệt, thổ cẩm của người Jrai, Bahnar, H’re ở Gia Lai đang từng bước hòa nhập vào đời sống hiện đại bằng diện mạo mới.
(GLO)- Ngày 16-5, đoàn công tác xã Ia Pia (tỉnh Gia Lai) do Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Từ Ngọc Thông làm trưởng đoàn đã đến thăm, trao đổi và học tập kinh nghiệm tại phường Hoài Nhơn.
(GLO)- Kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2026), hưởng ứng Ngày Quốc tế Bảo tàng (18-5) và Năm Du lịch Quốc gia 2026, Bảo tàng tỉnh Gia Lai và Bảo tàng Quang Trung đã tổ chức trưng bày ảnh chuyên đề.
(GLO)- Ở thôn 6 An Trung (xã An Vinh, tỉnh Gia Lai), nghệ nhân Đinh Xuân Hải tâm huyết gìn giữ và truyền dạy nghệ thuật biểu diễn cồng chiêng, dân ca, nhạc cụ truyền thống của đồng bào H’re.
(GLO)- Từ một “đường mòn huyền thoại” trong kháng chiến, tuyến đường Trường Sơn Đông hôm nay đã trở thành trục giao thông chiến lược, không chỉ làm thay đổi diện mạo mà còn đánh thức tiềm năng, mang đến nhiều chuyển biến tích cực cho những buôn làng giữa đại ngàn.
(GLO)- Trong bức tranh phát triển kinh tế vùng Tây Nguyên, Gia Lai đang chủ động tái định vị vai trò khu vực biên giới với Cửa khẩu quốc tế Lệ Thanh được xác định là “điểm tựa chiến lược” để mở rộng không gian phát triển và hội nhập.
(GLO)- Ở tỉnh Gia Lai hiện nay - vùng đất hội tụ nhiều tộc người và sắc thái văn hóa - việc phát huy giá trị tín ngưỡng thờ Quốc Tổ Hùng Vương trở thành sợi dây vô hình gắn kết cộng đồng, góp phần củng cố tinh thần đại đoàn kết, tạo nền tảng cho phát triển bền vững.
(GLO)- Tư tưởng “Sống chết có nhau, sướng khổ cùng nhau, no đói giúp nhau” của Chủ tịch Hồ Chí Minh đã được tạc vào bia đá tại Quảng trường Đại Đoàn Kết (phường Pleiku), đồng thời in sâu vào nếp nghĩ, cách làm của đồng bào các dân tộc Gia Lai trong suốt 80 năm qua.
(GLO) - Từ ngày 21-4 đến 24-5, Bảo tàng Lịch sử TP. Huế phối hợp cùng Bảo tàng Pleiku (tỉnh Gia Lai) tổ chức không gian trưng bày với chủ đề: “Di sản văn hóa Huế - Hội nhập, sáng tạo và phát triển”.
(GLO)- Hơn 40 năm trước, nhiều người dân huyện Hưng Hà (tỉnh Thái Bình cũ, nay là tỉnh Hưng Yên) rời quê hương vào Phú Túc lập nghiệp. Nhờ cần cù lao động, nỗ lực vươn lên, họ đã xây dựng vùng đất mới ngày càng khởi sắc.
(GLO)- Làng Stơr - ngôi làng Bahnar gắn liền với tên tuổi Anh hùng Núp trở nên rộn ràng trong Ngày hội Văn hóa các dân tộc xã Tơ Tung (tỉnh Gia Lai) lần thứ I. Đây là dịp để tôn vinh bản sắc văn hóa 17 dân tộc anh em cùng sinh sống trên địa bàn.
(GLO)- Rời miền cát trắng Phù Cát, Phù Mỹ (Bình Định cũ), nhiều hộ dân mang theo ký ức quê nhà và khát vọng đổi đời tìm đến vùng đất đỏ cao nguyên Ia Pia lập nghiệp.
(GLO)- Phát triển theo trục ngang được xem là bước đột phá của cuộc sắp xếp đơn vị hành chính, nhất là với các tỉnh miền Trung - Tây Nguyên, bao gồm cả Gia Lai.
(GLO)- Năm 2025 đi qua, để lại dấu ấn đặc biệt trong tiến trình phát triển của tỉnh Gia Lai - một năm của những quyết sách lớn, những chuyển động sâu sắc và khát vọng vươn lên mạnh mẽ.