Chủ động tích nước, ứng phó El Nino

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News

(GLO)- Trong bối cảnh El Nino có thể gây thiếu hụt nguồn nước vào cuối năm 2026 và đầu năm 2027, ngành nông nghiệp và các địa phương trong tỉnh Gia Lai đang chủ động tích nước, xây dựng phương án sử dụng tiết kiệm, điều tiết linh hoạt nguồn nước bảo đảm phục vụ sinh hoạt, sản xuất.

Theo nhận định của các cơ quan chuyên môn thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường, El Nino đã hình thành và có thể đạt cường độ rất mạnh.

Tại Gia Lai, hiện tượng này được dự báo thể hiện qua nhiệt độ cao hơn trung bình nhiều năm 0,5 - 1,50C, làm tăng tốc độ bốc hơi nước mặt hồ và nhu cầu tưới của cây trồng; lượng mưa từ tháng 9 đến tháng 12-2026 có thể thiếu hụt 25 - 50%; mùa mưa kết thúc sớm cũng làm giảm lượng nước tích được trong các hồ chứa, ảnh hưởng nguồn nước phục vụ mùa khô 2027. Có 26 xã phía Tây và 5 xã phía Đông tỉnh dọc các lưu vực sông được xác định có nguy cơ cao xảy ra thiếu nước cục bộ cho sản xuất, sinh hoạt.

Chủ động giữ nguồn nước

Ông Ngô Vĩnh Khánh - Chi cục trưởng Chi cục Thủy lợi (Sở Nông nghiệp và Môi trường) cho biết: Tổng nhu cầu sử dụng nước cho trồng trọt, chăn nuôi, sinh hoạt trên địa bàn tỉnh khoảng 1,8 - 2 tỷ m³/năm, trong khi hạ tầng thủy lợi chưa đáp ứng đầy đủ. Toàn tỉnh hiện có 282 hồ chứa, tổng dung tích hơn 753 triệu m³ (đạt 52% dung tích thiết kế), 474 đập dâng, 269 trạm bơm và khoảng 7.813 km kênh mương.

Hiện phía Đông tỉnh có 33/162 hồ cạn nước; phía Tây tỉnh có 14/120 hồ nước qua tràn, trong đó 6 hồ đầy nước. Trước nguy cơ nguồn nước giảm, Chi cục Thủy lợi đã tham mưu Sở Nông nghiệp và Môi trường đề nghị các công ty khai thác công trình thủy lợi, UBND cấp xã và DN liên quan xây dựng phương án tích nước cho từng hồ chứa, đồng thời sử dụng nước tiết kiệm, hiệu quả.

1.jpg
Hồ thủy lợi Định Bình (xã Vĩnh Thạnh) do Công ty TNHH Khai thác công trình thủy lợi Bình Định quản lý, đã sẵn sàng tích nước phục vụ sản xuất. Ảnh: Trọng Lợi

Công ty TNHH Khai thác công trình thủy lợi Bình Định đang quản lý 75 hồ chứa, 39 đập dâng, 10 trạm bơm, 1.442 km kênh mương và hơn 8.000 công trình trên kênh mương tại 52 địa phương khu vực phía Đông tỉnh. Hệ thống này phục vụ tưới tiêu cho 37.000 ha đất sản xuất (tương đương khoảng 77.236 ha/năm) và 220 ha nuôi thủy sản; cấp nước cho công nghiệp, các nhà máy nước sinh hoạt, phát điện và một số hoạt động dịch vụ.

Theo ông Hồ Nguyên Sĩ - Chủ tịch kiêm Giám đốc Công ty TNHH Khai thác công trình thủy lợi Bình Định, đơn vị xây dựng 2 kịch bản về nguồn nước. Trường hợp lượng mưa trong mùa mưa năm 2026 và dòng chảy các lưu vực sông mùa khô năm 2027 giảm 40% so với trung bình nhiều năm, diện tích có nguy cơ thiếu nước khoảng 3.882 ha; nếu giảm 20%, diện tích thiếu nước khoảng 3.199 ha. Với cả 2 kịch bản, đơn vị dự kiến dừng phát điện tại các hồ Đồng Mít, Định Bình, Núi Một để ưu tiên nguồn nước cho sản xuất.

Hiện các hồ chứa do Công ty TNHH Khai thác công trình thủy lợi Bình Định quản lý đã sẵn sàng tích nước. Đơn vị sẽ theo dõi chặt diễn biến mưa, lũ để điều tiết, tích nước phù hợp; xây dựng biểu đồ cao độ mực nước khống chế cho từng đợt tưới, yêu cầu tiết kiệm ít nhất 20% lượng nước so với mức sử dụng trước đây; nạo vét, phát dọn kênh mương nhằm hạn chế thất thoát nước.

Điều hành theo khả năng nguồn nước

Cùng với các công trình thủy lợi, các địa phương cũng chủ động khai thác hệ thống ao, hồ do mình quản lý.

21.jpg
Hồ chứa Ia Mơ Nông (xã Ia Ly) sẵn sàng tích nước phục vụ mùa khô. Ảnh: Hồng Thương

Ông Nguyễn Vũ Thái - Phó Trưởng Phòng Kinh tế xã Đak Pơ - cho biết: Xã có 17 ao, hồ với tổng diện tích 27,6 ha, có khả năng đáp ứng tưới cho khoảng 50% diện tích đất sản xuất (toàn xã có hơn 15.056 ha đất sản xuất mía, lúa, bắp, mì, rau, đậu, cây ăn quả).

Bên cạnh kiểm kê, theo dõi và điều tiết nguồn nước tại từng công trình, xã sẽ tận dụng nguồn nước để tích trữ trong khả năng an toàn; khơi thông kênh mương, xử lý các vị trí rò rỉ, tổ chức tưới luân phiên và khuyến khích người dân áp dụng tưới tiết kiệm nước. Khi xảy ra thiếu nước cục bộ, địa phương dự kiến huy động máy bơm dã chiến, đắp đập tạm, đào ao trữ nước tại nơi đủ điều kiện; vận động người dân cải tạo, nạo vét ao, hồ để tăng khả năng tích trữ nước phục vụ sản xuất.

Tại xã Phù Mỹ Bắc, 10 hồ chứa và 2 trạm bơm hiện có khoảng 11,271 triệu m³ nước, đạt hơn 83% dung tích thiết kế. Phó Trưởng Phòng Kinh tế xã Nguyễn Thành Lợi cho hay: Tỉnh đang nâng cấp 3 hồ chứa, địa phương sửa chữa 1 hồ; đồng thời phối hợp với đơn vị quản lý công trình thủy lợi kiểm tra, nạo vét, phục hồi hồ chứa, trạm bơm, giếng khoan và kênh mương. Xã sẽ kiểm soát, điều tiết nguồn nước ngay từ đầu vụ, bố trí lịch sản xuất phù hợp; hướng dẫn chuyển đổi cây trồng, áp dụng tưới tiết kiệm nước và khoanh vùng diện tích có nguy cơ thiếu nước để chủ động ứng phó.

Ông Ngô Vĩnh Khánh cho biết, tỉnh đã xây dựng phương án phòng ngừa, ứng phó hạn hán, thiếu nước do ảnh hưởng của El Nino vào cuối năm 2026 và đầu năm 2027. Theo đó, việc tích nước tại các hồ chứa được triển khai linh hoạt theo vùng; giai đoạn tích nước chính đối với hồ chứa phía Đông là từ tháng 9 - 12, phía Tây từ tháng 6 - 10.

Đối với sản xuất, nguyên tắc được đặt ra là không giao chỉ tiêu vượt khả năng cấp nước thực tế của từng công trình thủy lợi; giảm dần diện tích sản xuất theo mức độ thiếu hụt nguồn nước, ưu tiên bảo đảm nước cho diện tích đã chốt thay vì mở rộng vượt khả năng cấp nước.

Ông Khánh nhấn mạnh, thời gian tới, Chi cục Thủy lợi sẽ tham mưu Sở Nông nghiệp và Môi trường trình UBND tỉnh xây dựng phương án vận hành linh hoạt hồ chứa; theo dõi sát diễn biến thời tiết, dự báo, cảnh báo El Nino, mưa, lũ để quyết định việc tích nước sớm. Khi có dự báo mưa lũ lớn sẽ hạ mực nước hồ sớm để bảo đảm dung tích tham gia cắt giảm lũ cho hạ du.

Ngay khi các hồ chứa tích nước, Chi cục Thủy lợi sẽ tham mưu Sở Nông nghiệp và Môi trường đề nghị các đơn vị liên quan kiểm đếm nguồn nước, khoanh vùng sản xuất từng vụ và xây dựng kế hoạch cấp nước theo từng công trình quản lý.

Có thể bạn quan tâm

Xe điện bùng nổ khắp thế giới

Xe điện bùng nổ khắp thế giới

Làn sóng điện hóa phương tiện giao thông đang diễn ra với tốc độ tăng trưởng phi mã trên phạm vi toàn cầu, từ các nền kinh tế phát triển đến những thị trường đang nổi.

Thay ống hút nhựa bằng ống hút giấy: Lợi bất cập hại?

Thay ống hút nhựa bằng ống hút giấy: Lợi bất cập hại?

(GLO)- Được xem là giải pháp thân thiện với môi trường, ống hút giấy ngày càng phổ biến. Tuy nhiên, các nghiên cứu đánh giá vòng đời sản phẩm cho thấy loại ống hút này có thể tiêu tốn nhiều nước, năng lượng và gây tác động môi trường lớn hơn ống hút nhựa ở một số tiêu chí.

Việt Nam có tiềm năng lưu trữ 71 tỷ tấn CO₂: Cần đầu tư những gì?

Việt Nam có tiềm năng lưu trữ 71 tỷ tấn CO₂: Cần đầu tư những gì?

(GLO)- Tiềm năng lưu trữ carbon mở ra cơ hội phát triển ngành dịch vụ mới, góp phần giảm phát thải và thực hiện mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050. Việt Nam cần đầu tư đồng bộ từ khảo sát địa chất, công nghệ thu giữ CO₂ đến hạ tầng vận chuyển, lưu trữ và cơ chế tài chính dài hạn.

RECAF tạo động lực thúc đẩy tăng trưởng xanh ở Gia Lai

RECAF tạo động lực thúc đẩy tăng trưởng xanh ở Gia Lai

(GLO)- Với lợi thế về rừng và nông nghiệp, Gia Lai đang đẩy mạnh chuyển đổi xanh, hướng tới phát triển bền vững. Dự án RECAF với nguồn vốn 25 triệu USD được kỳ vọng góp phần giảm phát thải, bảo vệ rừng, nâng cao thu nhập và tăng khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu cho người dân.

Vì sao trồng lúa phát thải thấp giúp nông dân tăng lợi nhuận đến 9,3 triệu đồng/ha?

Vì sao trồng lúa phát thải thấp giúp nông dân tăng lợi nhuận đến 9,3 triệu đồng/ha?

(GLO)- Giảm lượng giống gieo sạ, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật và tiết kiệm nước tưới là những điểm nổi bật trong quy trình canh tác lúa chất lượng cao, phát thải thấp. Các mô hình tại Đồng bằng sông Cửu Long ghi nhận lợi nhuận tăng từ 1,5-9,3 triệu đồng/ha/vụ, giảm phát thải khí nhà kính.

“Hóa chất vĩnh cửu” trong chảo chống dính Tefal là gì, vì sao bị yêu cầu loại bỏ?

“Hóa chất vĩnh cửu” trong chảo chống dính Tefal là gì, vì sao bị yêu cầu loại bỏ?

(GLO)- 3 tổ chức môi trường và pháp lý tại Pháp yêu cầu Groupe SEB, công ty sở hữu thương hiệu chảo chống dính Tefal, công khai kế hoạch loại bỏ PTFE - vật liệu tạo lớp chống dính có độ bền cao nhưng gây lo ngại về tác động môi trường trong quá trình sản xuất và xử lý sau sử dụng.

Hội Gặp gỡ Việt Nam cam kết đồng hành cùng chuỗi đối thoại về biến đổi khí hậu vào năm 2027

Cam kết đồng hành cùng chuỗi đối thoại về biến đổi khí hậu vào năm 2027

(GLO)- Chiều 11-10, chương trình “Đối thoại Quy Nhơn về khí hậu và chuyển đổi” năm 2026 đã khép lại sau 2 ngày diễn ra. Sự kiện đã kết nối các nhà khoa học, nhà hoạch định chính sách, tổ chức tài chính và đối tác quốc tế nhằm tìm kiếm giải pháp ứng phó với biến đổi khí hậu, thúc đẩy chuyển đổi xanh.

Chuyển đổi xanh phải tạo ra động lực mới cho phát triển

Chuyển đổi xanh phải tạo ra động lực mới cho phát triển

(GLO)- Phát biểu tại Lễ khai mạc “Đối thoại Quy Nhơn về khí hậu và chuyển đổi”, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng nhấn mạnh, vấn đề không phải lựa chọn giữa tăng trưởng và hành động khí hậu, mà là làm thế nào để quá trình chuyển đổi tạo ra động lực mới cho phát triển.

Khơi thông nguồn điện gió, mở dư địa tăng trưởng

Khơi thông nguồn điện gió, mở dư địa tăng trưởng - Kỳ 1: Gỡ vướng mắc để khơi thông nguồn điện

(GLO)- Gia Lai có nhiều lợi thế để phát triển điện gió với hàng chục dự án đã vận hành và đang được triển khai. Để nguồn năng lượng này phát huy hiệu quả, tỉnh tập trung tháo gỡ điểm nghẽn về thử nghiệm, đấu nối, truyền tải và chuẩn bị các điều kiện để phát triển điện gió phù hợp với quy hoạch.

El Niño tác động thế nào đến an ninh lương thực toàn cầu?

El Niño tác động thế nào đến an ninh lương thực toàn cầu?

(GLO)- El Niño đang mạnh lên và được Tổ chức Khí tượng Thế giới (WMO) dự báo gần như chắc chắn kéo dài đến tháng 2-2027. Không chỉ làm thay đổi nhiệt độ và lượng mưa, hiện tượng khí hậu này còn đang tạo thêm sức ép lên sản xuất nông nghiệp, giá lương thực và sinh kế của hàng triệu người.

null