Đây không chỉ là nghi thức cầu an đầu năm mà còn là dịp để người dân hướng về cội nguồn, tưởng nhớ công đức vị anh hùng dân tộc Trần Hưng Đạo được tôn kính là “thiên cổ anh linh”.
Quốc công Tiết chế Hưng Đạo đại vương Trần Quốc Tuấn (Trần Hưng Đạo) là danh tướng kiệt xuất triều Trần. Ông đã lãnh đạo quân dân Đại Việt đánh bại giặc Nguyên-Mông thế kỷ XIII, giữ yên bờ cõi và để lại dấu ấn sâu đậm trong lịch sử dân tộc. Tư tưởng “khoan thư sức dân để làm kế sâu rễ bền gốc” của ông không chỉ mang giá trị quân sự mà còn là bài học trị quốc lâu dài.
Sinh thời, ông tận trung báo quốc. Khi mất, ông được nhân dân tôn thánh với tôn hiệu Đức Thánh Trần - gửi gắm niềm tin Ngài bảo hộ quốc thái dân an, trừ tà, diệt dịch bệnh.
Tín ngưỡng thờ Đức Thánh Trần từ lâu đã hòa vào đời sống tâm linh người Việt. Tại phố biển Quy Nhơn, lễ khai ấn, ban ấn Đức Thánh Trần đầu xuân trở thành sinh hoạt văn hóa quen thuộc, mang ý nghĩa mở đầu năm mới hanh thông, khẳng định đạo lý “uống nước nhớ nguồn” và hun đúc tinh thần bảo vệ chủ quyền dân tộc.
Lễ khai ấn, ban ấn Đức Thánh Trần năm nay được tổ chức trang nghiêm với các nghi thức truyền thống như: vía đản sanh, cúng giáp ấn, cúng giao thừa, dâng hương, dâng lễ phẩm và đọc văn tế.
Ông Nguyễn Bá Đạt - Phó Trưởng ban Quản lý đền, người trực tiếp thực hiện nghi thức cho biết: Công tác chuẩn bị được tiến hành chu đáo, đúng bài bản cổ truyền. Ban Tổ chức chuẩn bị gần 3.000 lá ấn để phục vụ nhân dân xin ấn từ mùng 2 Tết đến rằm tháng Giêng.
“Nghi thức khai ấn, ban ấn không chỉ để cầu tài lộc mà quan trọng hơn là cầu quốc thái dân an, con cháu học hành, sự nghiệp hanh thông. Các bước tế lễ đều thực hiện cẩn trọng để giữ gìn sự linh thiêng, uy nghiêm của Đền Thánh giữa lòng phố biển Quy Nhơn”, ông Đạt cho biết thêm.
Mỗi tấm ấn được đóng trên giấy vàng mang dòng chữ thiêng, tượng trưng cho sự chứng giám của Đức Thánh Trần đối với những ước nguyện bình an, tốt đẹp của người dân. Vì thế, việc xin ấn không chỉ mang ý nghĩa tâm linh mà còn là cách gửi gắm niềm tin, sự hướng thiện trong năm mới.
Nhiều người dân địa phương xem việc dâng hương và xin ấn đầu năm là nét đẹp văn hóa tâm linh. Bà Vũ Thị Như Ý (khu phố 20, phường Quy Nhơn) chia sẻ: “Năm nay lần đầu tiên tôi đến Đền thờ Đức Thánh Trần dâng hương xin ấn. Cầm tấm ấn trên tay thấy lòng an yên hơn. Tôi xin ấn cầu quốc thái dân an, quê hương Gia Lai phát triển mạnh giàu, gia đình tôi bình an, mạnh khỏe trong năm mới”.
Không chỉ người lớn tuổi, nhiều bạn trẻ cũng tham gia nghi lễ với tâm thế vừa cầu may đầu năm, vừa tìm hiểu truyền thống. Lần đầu tiên đến xin ấn Đức Thánh Trần, em Lê Dương Bích Ngọc - học sinh lớp 12 Trường THPT Quốc học Quy Nhơn - cho biết: “Việc đến đền thờ xin ấn giúp em hiểu hơn về lịch sử, về công lao tiền nhân và cảm nhận rõ nét giá trị văn hóa quê hương. Em cầu nguyện cho đất nước, quê hương mạnh giàu, nhân dân an lạc, gia đình bình an, bản thân mình học hành hanh thông”.
Trong không gian trầm mặc, tiếng trống, tiếng chiêng khởi lên, cùng dòng người thành kính tạo nên bầu không khí vừa linh thiêng vừa gần gũi. Lễ khai ấn, ban ấn Đức Thánh Trần vì thế không đơn thuần là hoạt động tín ngưỡng mà còn là dịp kết nối cộng đồng, nhắc nhở mỗi người về lòng yêu nước và hào khí Đông A.
Theo ông Phan Tuấn Hoàng - Phó Chủ tịch Thường trực UBND phường Quy Nhơn, năm 2026 là năm đầu tiên địa phương vận hành mô hình chính quyền hai cấp, song vẫn tiếp nối truyền thống tổ chức lễ khai ấn, ban ấn Đức Thánh Trần như một hoạt động văn hóa trọng tâm đầu xuân.
“Thông qua hình ảnh Đức Thánh Trần, chúng tôi mong muốn hun đúc niềm tự hào dân tộc; đồng thời quảng bá giá trị văn hóa, lịch sử của địa phương đến công chúng và du khách, đặc biệt năm nay tỉnh Gia Lai đăng cai tổ chức Năm Du lịch quốc gia 2026” - ông Hoàng cho biết.
Việc duy trì lễ khai ấn, ban ấn tại Đền thờ Đức Thánh Trần góp phần làm phong phú đời sống văn hóa ngày Tết, đồng thời tạo điểm nhấn tâm linh cho đô thị biển. Trong nhịp sống hiện đại, những nghi lễ truyền thống như thế tiếp tục đóng vai trò giữ gìn bản sắc, giúp người dân tìm thấy sự cân bằng tinh thần và gắn kết với quá khứ.
Đầu xuân, dòng người về đền xin ấn không chỉ mang theo lời nguyện cầu bình an, may mắn, mà còn gửi gắm lòng biết ơn tiền nhân và niềm tin vào tương lai. Chính sự tiếp nối ấy làm nên sức sống bền bỉ cho một nét đẹp văn hóa tâm linh giữa lòng phố biển.
