Cơ sở hạ tầng được đầu tư hoàn thiện, đời sống vật chất, tinh thần của người dân ngày một nâng cao. Đây là tiền đề quan trọng thúc đẩy kinh tế-xã hội phát triển mạnh mẽ trong giai đoạn mới.
Chung sức xây dựng NTM
Vào thời điểm năm 2010, khi Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM bắt đầu thực hiện, điều kiện tỉnh Gia Lai còn nhiều khó khăn. Trong số 180 xã triển khai xây dựng NTM thì có đến 43 xã đặc biệt khó khăn, 7 xã biên giới và 384 thôn, làng đặc biệt khó khăn thuộc vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
Bên cạnh đó, tỷ lệ người dân tộc thiểu số chiếm hơn 46% dân số. Trên cơ sở văn bản hướng dẫn của Trung ương về xây dựng NTM, Gia Lai đã ban hành nhiều văn bản, chỉ thị phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương, tạo sự đồng thuận từ tỉnh đến cơ sở. Đặc biệt, phong trào “Gia Lai chung sức xây dựng NTM” được các ngành, địa phương triển khai sâu rộng trong các tầng lớp nhân dân.
Qua đó, đã tạo được hiệu ứng tích cực, người dân trong tỉnh đồng tình, chung sức đóng góp kinh phí, ngày công cũng như hiến đất để xây dựng hạ tầng giao thông, thủy lợi và nhiều công trình khác theo phương châm “Nhà nước và Nhân dân cùng làm”.
Từ sự chung tay, góp sức của người dân và lồng ghép có hiệu quả các nguồn lực khác nhau, những năm qua, huyện Chư Pưh đã huy động được hàng trăm tỷ đồng, vận động người dân hiến hàng ngàn mét vuông đất để hoàn thiện hạ tầng giao thông nông thôn, xây dựng các thiết chế văn hóa. Riêng trong năm 2024, người dân đã hiến gần 14 ngàn m2 đất, tham gia hơn 500 ngày công để tu sửa, nâng cấp đường giao thông nông thôn, nội đồng và nạo vét kênh mương.
Nhờ vậy, đến nay, 100% đường trục xã, đường từ trung tâm xã nối đường huyện được nhựa hóa hoặc bê tông hóa đảm bảo ô tô đi lại thuận tiện; 100% đường trục thôn, đường liên thôn được cứng hóa; 87,1% đường làng, ngõ xóm sạch sẽ, không lầy lội vào mùa mưa; 77,15% đường nội đồng đảm bảo vận chuyển hàng hóa.
Gia đình anh Lê Công Tước (làng Tao Chor, xã Ia Hrú) là một trong những hộ tiên phong đóng góp kinh phí, hiến đất làm đường giao thông nông thôn.
Anh cho biết: “Trước đây, con đường này chỉ là đường đất, mùa mưa thì lầy lội, trơn trượt, mùa khô thì bụi mù mịt, việc đi lại của người dân gặp rất nhiều khó khăn. Ngay sau khi được chính quyền địa phương vận động, tất cả người dân trong làng đều đóng góp kinh phí, hiến đất, di dời vật kiến trúc… để đầu tư bê tông hóa tuyến đường. Nhờ đó, bộ mặt nông thôn thêm khang trang, người dân đi lại, buôn bán cũng thuận tiện hơn trước rất nhiều”.
Trước đây, con đường vào làng Bông Lar (xã Ia Băng, huyện Đak Đoa) chủ yếu là đường đất, đi lại rất khó khăn. Sau khi được chính quyền địa phương tuyên truyền, vận động làm đường bê tông theo phương châm “Nhà nước và Nhân dân cùng làm”, bà con đều đồng tình hưởng ứng. Nhiều hộ tự nguyện hiến đất, đóng góp ngày công và kinh phí để xây dựng các tuyến đường nội làng đảm bảo đi lại thông suốt.
Ông Rah Lan Lang-Bí thư Chi bộ làng Bông Lar-cho hay: “Cùng với nguồn vốn hỗ trợ của Nhà nước, người dân đóng góp hơn 100 triệu đồng để hoàn thiện mặt đường và hệ thống thoát nước, đảm bảo việc đi lại thuận tiện. Ngoài ra, bà con còn cùng nhau tham gia phát quang, dọn dẹp, di dời vật kiến trúc, cây cối để tuyến đường được triển khai nhanh chóng”.
Đối với xã đặc biệt khó khăn như Ayun (huyện Chư Sê), từ khi triển khai chương trình xây dựng NTM cũng đã có những chuyển biến tích cực. Theo ông Nguyễn Văn Hợp-Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Ayun: “Sau khi công trình thủy lợi Plei Keo đưa vào sử dụng, đời sống người dân cải thiện đáng kể, bộ mặt nông thôn khởi sắc từng ngày.
Qua rà soát, đến nay, xã đã đạt 9/19 tiêu chí NTM. Tỷ lệ hộ nghèo tuy còn cao so với mặt bằng chung của tỉnh nhưng cũng giảm đáng kể qua từng năm. Đến nay, xã còn 140 hộ nghèo (chiếm 14,86%), 187 hộ cận nghèo (chiếm 19,85%)”.
Hướng đến sự bền vững
Theo thông tin từ Văn phòng Điều phối NTM tỉnh, qua 15 năm triển khai thực hiện chương trình, người dân đã hiến 595.866 m2 đất làm đường giao thông nông thôn và các công trình phúc lợi xã hội; góp hơn 191.725 ngày công; chung sức xây dựng 604 căn nhà, sửa chữa 148 căn nhà cho hộ nghèo, cận nghèo, gia đình chính sách…
Nhờ đó, diện mạo nông thôn đã thay đổi nhanh chóng, đời sống vật chất lẫn tinh thần của người dân được nâng lên rõ rệt. Đến nay, toàn tỉnh có 3 địa phương hoàn thành nhiệm vụ xây dựng NTM (gồm TP. Pleiku và 2 thị xã An Khê, Ayun Pa), 95 xã được công nhận đạt chuẩn NTM và 182 thôn, làng được công nhận đạt chuẩn NTM theo Chỉ thị số 12-CT/TU của Ban Thường vụ Tỉnh ủy. Thực hiện Chương trình mỗi xã một sản phẩm (OCOP), đến nay, toàn tỉnh đã có 489 sản phẩm OCOP 3-5 sao, tạo sức bật mới đánh thức tiềm năng, lợi thế phát triển kinh tế nông-lâm-thủy sản ở các vùng nông thôn.
Hiện nay, chương trình xây dựng NTM đang ở giai đoạn thứ 3 (2021-2025) với mục tiêu tạo động lực cho người dân phát triển kinh tế; tiếp tục đầu tư nâng cấp cơ sở hạ tầng để đáp ứng nhu cầu của người dân.
Đồng thời, tập trung tái cơ cấu ngành nông nghiệp gắn chế biến nhằm mục đích cuối cùng là nâng cao hơn nữa đời sống vật chất, tinh thần của người dân nông thôn theo hướng thực chất, bền vững.
Theo ông Phạm Văn Thùy-Phó Trưởng phòng Nông nghiệp và Môi trường huyện Chư Pưh: “Với sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị và sự hưởng ứng của các tầng lớp nhân dân, bộ mặt nông thôn Chư Pưh ngày càng khởi sắc, đời sống người dân chuyển biến tích cực. Đến cuối năm 2024, tỷ lệ hộ nghèo của huyện giảm còn 6,8%; thu nhập bình quân đầu người đạt 58,43 triệu đồng; toàn huyện có 11 thôn, làng đạt chuẩn NTM và 6/8 xã đạt chuẩn NTM”.
Trao đổi với P.V, ông Trần Văn Văn-Phó Chánh Văn phòng Điều phối NTM tỉnh-nhấn mạnh: Vấn đề đặt ra hiện nay là phải gắn kết chặt chẽ, đồng bộ, hiệu quả hơn nữa giữa xây dựng NTM và giảm nghèo bền vững. Bên cạnh đó, tập trung phát triển nông thôn theo hướng hiện đại gắn với công cuộc công nghiệp hóa, đô thị hóa; đẩy mạnh ứng dụng khoa học và công nghệ, chuyển đổi số trong phát triển kinh tế nông thôn; kết hợp chặt chẽ giữa phát triển kinh tế với giữ vững an ninh chính trị.
