Khu vực này có địa hình đồi núi xen thung lũng, khí hậu mát mẻ. Từ trên cao, những dải muồng vàng chạy dài như những nét cọ khổng lồ, chia lô cà phê thành vô số ô màu xanh - vàng xen kẽ, tạo nên một vùng mỹ cảnh giữa thung lũng Kon Gang.
Từ cây chắn gió đến vùng mỹ cảnh
Trên cao nguyên Gia Lai, từ những năm 20 của thế kỷ trước, người Pháp đã hình thành 3 đồn điền chè lớn là Biển Hồ, Bàu Cạn và Đak Đoa. Tại các đồn điền này, cây muồng được trồng thành hàng để chắn gió, bảo vệ cây chè.
Theo thời gian, phần lớn những hàng muồng ở đồn điền chè Biển Hồ và Bàu Cạn đã bị chặt hạ. Riêng tại đồn điền chè Đak Đoa, những cây muồng vẫn được giữ gần như nguyên vẹn đến nay.
Đến giai đoạn 1998-1999, khi cà phê dần thế chỗ cây chè, ngoài những hàng muồng có trước đó vẫn được giữ nguyên vẹn, Công ty Cà phê Đak Đoa còn trồng bổ sung hàng chục nghìn cây muồng đen trên diện tích cà phê mới, tạo nên hệ thống cây chắn gió quy mô lớn.
Ông Dương Đình Kháng - Bí thư Đảng ủy, Giám đốc Công ty Cà phê Đak Đoa - cho biết: Đơn vị đang quản lý hơn 13.000 cây muồng đen trồng xen trên 333 ha cà phê. Đây cũng là vùng có số lượng muồng đen lớn nhất tỉnh Gia Lai.
“Cao nguyên có 2 mùa mưa - nắng rõ rệt. Xã Kon Gang nằm trong thung lũng nên thường chịu tác động của gió mạnh vào mùa khô. Cây muồng được trồng thành hàng giữa các luống cà phê để chắn gió, giảm thiệt hại khi mưa bão, đồng thời che bóng, giữ ẩm cho đất trong những đợt nắng hạn” - ông Kháng cho hay.
Theo ông Kháng, muồng đen là loại gỗ thuộc nhóm I, mang lại nhiều giá trị về sinh thái và sản xuất, vừa có giá trị kinh tế. Dù từng có ý kiến đề xuất chặt bớt cây muồng để mở rộng diện tích canh tác nhưng công ty vẫn quyết định giữ nguyên nhằm bảo vệ vườn cà phê và duy trì cảnh quan nông nghiệp đặc trưng.
“Trước đây, cây muồng được trồng để bảo vệ vườn chè, sau này là cây cà phê chứ không hướng đến phát triển du lịch. Thế nhưng, nhiều đoàn khách khi đến tham quan đều rất ấn tượng. Họ nói bước vào nông trường cứ ngỡ như đang ở một khu du lịch” - ông Kháng chia sẻ.
Vẽ mùa thu nơi thung lũng Kon Gang
Tầm tháng 6 đến tháng 7, khi đất trời cao nguyên bắt đầu chuyển mùa, muồng đen ở Kon Gang lại khoe sắc. Hàng vạn cây muồng đồng loạt bung hoa, tô thắm sắc núi đồi, thung lũng.
Dọc tuyến đường liên xã, lối vào vườn cây, ven suối hay dưới chân núi, đâu đâu cũng bắt gặp sắc vàng rực rỡ. Từ mặt đất đến góc nhìn trên cao, những hàng muồng nối dài giữa lô cà phê xanh thẳm như những nét cọ vẽ nên bức tranh “mùa thu vàng” đặc trưng của vùng đất Kon Gang.
Anh Trần Văn Tùng (hộ dân nhận khoán vườn cà phê của Công ty Cà phê Đak Đoa) cho biết, đây cũng là thời điểm cắt tỉa định kỳ những hàng muồng để bảo đảm lượng ánh sáng cho vườn cà phê.
Anh Tùng cũng như nhiều thế hệ gắn bó với công ty xem những hàng muồng vàng không chỉ là một loại cây trồng mà như một phần ký ức thân thương với quê hương.
“Mùa hoa muồng thường kéo dài đến hết tháng 7, đầu tháng 8. Mỗi mùa hoa nở, rất đông người dân địa phương và khách vãng lai dừng lại chụp hình. Vùng đất này như đẹp hơn nhờ có những hàng muồng vàng” - anh Tùng bộc bạch.
Là nhiếp ảnh gia du lịch thường xuyên tổ chức các chuyến “photo tour” khám phá cảnh sắc Gia Lai và các tỉnh, thành trong nước, chị Trần Thụy Chiêu Ly (ở phường Pleiku) chia sẻ: Vào thời điểm giao mùa, hàng vạn cây muồng như được ấp ủ tinh túy của trời đất đồng loạt bung hoa vàng cả một vùng trời, tạo nên vẻ đẹp rất riêng của cao nguyên.
Nếu được quy hoạch, kết nối với các tuyến tham quan nông nghiệp, suối, buôn làng và dịch vụ lưu trú cộng đồng, nơi đây hoàn toàn có thể trở thành điểm đến hấp dẫn cho du khách yêu thiên nhiên, nhiếp ảnh và trải nghiệm văn hóa bản địa.
