(GLO)- Phần chất vấn và trả lời chất vấn tại phiên họp thứ 22 Ủy ban Thường vụ Quốc hội trong ngày đầu tuần đã được dư luận đánh giá cao khi có những phát biểu rất cương quyết, nhìn nhận rõ thực trạng công tác xây dựng, trình các dự án luật của một số bộ, ngành thời gian qua. Trong đó, vấn đề nên hay không đánh thuế cao, hoặc tịch thu những tài sản không giải trình được nguồn gốc của cán bộ, công chức thuộc đối tượng phải kê khai tài sản đang gây ra nhiều luồng ý kiến khác nhau.
Một trong những bộ trưởng trả lời chất vấn các vị Thường vụ Quốc hội được chú ý nhất là Bộ trưởng Bộ Tư pháp Lê Thành Long về các vấn đề nóng bỏng hiện nay liên quan đến Dự án Luật Phòng-chống tham nhũng sửa đổi. Nói như ông Long thì đây là dự án luật rất khó cho cơ quan soạn thảo cũng như Quốc hội. Bởi lẽ, còn quá nhiều ý kiến khác nhau.
![]() |
| Ảnh internet |
Đặt trong bối cảnh cuộc đấu tranh phòng-chống tham nhũng đang được Đảng ta đẩy mạnh, với hàng loạt vụ án lớn đang xét xử, hàng loạt vấn đề liên quan đến việc xử lý, thu hồi tài sản tham nhũng rất khó khăn do những kẽ hở của pháp luật, cũng như sự trốn tránh, luồn lách của các đối tượng trong diện kê khai tài sản lâu nay, thì việc “than khó” của người đứng đầu ngành Tư pháp là hoàn toàn hiểu được.
Báo cáo về công tác phòng-chống tham nhũng do Chính phủ gửi Quốc hội tại kỳ họp tháng 11 năm ngoái cho biết: Thu hồi tài sản tham nhũng năm 2016 chỉ đạt 38,3%. Một số vụ án nổi cộm như vụ Huỳnh Thị Huyền Như, Công ty Cho thuê Tài chính 2... số tiền thi hành án lên đến cả chục ngàn tỷ đồng nhưng số tiền thu hồi chưa đến 10%. Năm 2007 chỉ thu hồi được 29% về số lượng tiền, 50% về đất đai, tài sản. Nguyên nhân do các vụ án tham nhũng thường do nhiều đối tượng có tổ chức thực hiện trong thời gian khá lâu mới bị phát hiện. Một số vụ án tham nhũng thường được phát hiện sau thanh tra, kiểm tra, kiểm toán trong một thời gian dài, đối tượng biết trước hành vi phạm tội bị xử lý nên tìm cách tẩu tán tài sản. Một số tài sản chuyển trái phép ra nước ngoài nên hết sức khó khăn khi thu hồi.
Dư luận rất bức xúc trước tình trạng giàu lên bất thường của một số cán bộ. Những trang trại, biệt phủ nguy nga tráng lệ của lãnh đạo các địa phương được phát hiện ngày càng nhiều, nhưng lại được lý giải không đủ sức thuyết phục người nghe. Tuy nhiên, cơ quan chức năng cũng chưa thể chứng minh được đó là tang vật của các vụ án tham nhũng. Những khối tài sản “khủng” không rõ nguồn gốc ấy như cái gai trước mắt, thách thức nỗ lực phòng-chống tham nhũng của Đảng do Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đề xướng và chỉ đạo.
Vì thế, việc đề nghị đánh thuế 45% đối với tài sản không chứng minh được nguồn gốc được xem là giải pháp nhằm thu hồi tài sản cho đất nước. Tuy nhiên, khi trả lời chất vấn Ủy ban Thường vụ Quốc hội ngày 19-3, Bộ trưởng Tư pháp Lê Thành Long đề xuất thêm là “với tài sản không chứng minh được nguồn gốc thì tịch thu”. Đó là câu nói được nhiều người cho là rất hay, tuy thực thi nó là không hề đơn giản. Bà Lê Thị Nga-Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp của Quốc hội cho rằng “tịch thu” là khó khả thi. Còn Viện trưởng Viện Nghiên cứu Lập pháp Quốc hội Nguyễn Đình Quyền và Luật sư Trương Trọng Nghĩa (Đoàn đại biểu Quốc hội TP. Hồ Chí Minh) thì chưa đồng tình và cho rằng, thu thuế cao mà không làm rõ nguồn gốc những tài sản ấy là vi phạm Luật Phòng-chống rửa tiền.
Viện dẫn Công ước Phòng-chống tham nhũng của quốc tế và chuyện của nước láng giềng Trung Quốc, ông Long cho rằng, họ xử lý theo hướng những tài sản chứng minh được thì ổn, không chứng minh được thì tịch thu hoặc hình sự. “Ở Trung Quốc thì những tài sản này sẽ tịch thu hoặc khởi tố hình sự ngay”-ông Long cho biết thêm. Với nước ta, tịch thu ngay lập tức chưa được, không khả thi nên quan điểm của Bộ Tư pháp là “đối với tài sản không chứng minh nguồn gốc thì phải thực hiện trình tự tố tụng tư pháp dân sự đưa ra tòa xem xét giống như đưa ra tòa các trường hợp chiếm hữu tài sản không có căn cứ”.
Những khối tài sản “khủng” trong các vụ án tham nhũng vẫn “lơ lửng” giữa hợp pháp và không (hoặc chưa) hợp pháp đang thách thức tính hiệu quả cuộc đấu tranh phòng-chống tham nhũng của Đảng. Nỗ lực thu hồi tài sản cho quốc gia là trách nhiệm của các cơ quan bảo vệ pháp luật. Tuy nhiên, trong khi luật pháp chưa hoàn thiện, vội vàng đánh thuế 45% đối với những tài sản bất minh, khác nào hợp pháp hóa những khối tài sản này.
Chậm mà chắc. Hãy cứ để cho họ là chủ “tạm quyền”. Bởi “chạy đi đâu cho thoát”, nếu đó là tài sản do tham nhũng mà có!
Nguyễn Vân
