Chi cục Hải quan khu vực XIV chú trọng kiểm soát địa bàn, trao đổi thông tin, kịp thời nhận diện nguy cơ, góp phần thực hiện mục tiêu xây dựng tỉnh Gia Lai không ma túy vào năm 2030.
Siết chặt kiểm soát trên các tuyến trọng điểm
Sau khi sáp nhập tỉnh Gia Lai cũ và Bình Định, tỉnh Gia Lai có không gian phát triển kinh tế trải dài từ biên giới giáp Campuchia đến các cảng biển duyên hải miền Trung. Cùng với những thuận lợi trong phát triển thương mại và dịch vụ logistics, địa bàn rộng, nhiều tuyến giao thông kết nối cũng đặt ra không ít thách thức đối với công tác phòng, chống tội phạm ma túy.
Đối với Chi cục Hải quan khu vực XIV, việc kiểm soát ma túy không chỉ tập trung tại các cửa khẩu mà còn gắn với hoạt động vận chuyển hàng hóa từ biên giới vào nội địa và qua cảng biển.
Tại Cửa khẩu quốc tế Lệ Thanh, lực lượng Hải quan tăng cường kiểm tra, giám sát hàng hóa, phương tiện vận tải và hành lý của hành khách xuất nhập cảnh. Trong khi đó, tại Cảng Quy Nhơn, công tác kiểm soát tập trung vào các lô hàng xuất nhập khẩu có dấu hiệu rủi ro, nhất là hóa chất, tiền chất và những mặt hàng có nguy cơ bị lợi dụng để vận chuyển trái phép chất ma túy.
Theo báo cáo của Chi cục Hải quan khu vực XIV, từ ngày 15-12-2025 đến 14-9-2026, tình hình buôn bán, vận chuyển trái phép chất ma túy và tiền chất trên địa bàn Gia Lai thuộc phạm vi quản lý hải quan cơ bản ổn định, chưa phát sinh diễn biến phức tạp.
Trong thời gian này, đơn vị chưa phát hiện các lô hàng xuất khẩu, nhập khẩu, tạm nhập - tái xuất chất ma túy, thuốc gây nghiện, thuốc hướng thần và tiền chất làm thủ tục hải quan; đồng thời chưa phát sinh vụ việc bắt giữ, xử lý vi phạm hành chính hoặc hình sự liên quan đến ma túy.
Tuy nhiên, theo đánh giá của đơn vị, nguy cơ tội phạm ma túy lợi dụng hoạt động xuất nhập khẩu, vận chuyển hàng hóa qua biên giới vẫn tiềm ẩn. Đáng chú ý là thủ đoạn sử dụng pháp nhân doanh nghiệp hợp pháp, khai báo không chính xác tên hàng, thành phần hóa chất hoặc lợi dụng dịch vụ logistics để che giấu nguồn gốc, mục đích sử dụng hàng hóa.
Trước tình hình đó, Chi cục Hải quan khu vực XIV đã chỉ đạo các đơn vị trực thuộc tăng cường thu thập thông tin, rà soát doanh nghiệp, phân tích hồ sơ, kiểm tra thực tế và giám sát những lô hàng có dấu hiệu rủi ro. Việc kiểm soát được thực hiện có trọng tâm, trọng điểm, bảo đảm phòng ngừa vi phạm nhưng không gây cản trở hoạt động xuất nhập khẩu hợp pháp.
Thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TU ngày 27-11-2025, Kết luận số 228-KL/TU ngày 14-7-2026 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy Gia Lai và Kế hoạch số 168/KH-UBND ngày 30-4-2026 của UBND tỉnh, Chi cục đã chủ động triển khai các nhiệm vụ thuộc chức năng, thẩm quyền, góp phần thực hiện mục tiêu xây dựng xã, phường không ma túy, tiến tới Gia Lai trở thành tỉnh không ma túy vào năm 2030.
Tăng cường phối hợp, chủ động phòng ngừa từ xa
Xác định phòng, chống ma túy là nhiệm vụ thường xuyên, Chi cục Hải quan khu vực XIV chú trọng phối hợp với các lực lượng chức năng nhằm nâng cao hiệu quả nắm tình hình, phát hiện và ngăn chặn hành vi vi phạm.
Đơn vị duy trì trao đổi thông tin với Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy (Công an tỉnh Gia Lai), Bộ đội Biên phòng tỉnh, Đội Kiểm soát chống buôn lậu số 2 và Đội Kiểm soát chống buôn lậu ma túy khu vực miền Trung thuộc Chi cục Điều tra chống buôn lậu.
Nội dung phối hợp tập trung vào thông tin về các đối tượng, đường dây nghi vấn, phương thức, thủ đoạn hoạt động của tội phạm ma túy và những tuyến vận chuyển hàng hóa có nguy cơ cao. Qua đó, các lực lượng chủ động đánh giá tình hình, xác định địa bàn trọng điểm để triển khai biện pháp nghiệp vụ phù hợp.
Đáng chú ý, Chi cục đã phối hợp với Tổ Công tác liên ngành tỉnh Gia Lai trong kiểm soát các hoạt động hợp pháp liên quan đến ma túy; tham gia xây dựng báo cáo, đánh giá nguy cơ lợi dụng hoạt động sản xuất, kinh doanh, xuất nhập khẩu hóa chất, tiền chất để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật.
Bên cạnh phối hợp trong nước, hoạt động trao đổi thông tin với cơ quan chức năng Campuchia cũng được duy trì.
Tại cặp Cửa khẩu quốc tế Lệ Thanh - Oyadav, lực lượng Hải quan hai bên tiếp tục thực hiện các nội dung hợp tác đã ký kết, trao đổi thông tin về hoạt động xuất nhập khẩu, phương thức, thủ đoạn buôn lậu và vận chuyển trái phép hàng hóa, chất ma túy qua biên giới.
Hải quan Cửa khẩu quốc tế Lệ Thanh và Đội Kiểm soát Hải quan cũng triển khai các nội dung theo Quy chế hoạt động của Văn phòng BLO tỉnh Gia Lai. Hoạt động phối hợp góp phần tăng cường khả năng nắm bắt thông tin, cảnh báo sớm các nguy cơ phát sinh trên tuyến biên giới giáp tỉnh Ratanakiri (Campuchia).
Dù vậy, công tác kiểm soát vẫn còn khó khăn do địa bàn biên giới rộng, địa hình rừng núi phức tạp, nhiều đường ngang, lối tắt; lực lượng chuyên trách còn mỏng, trong khi phương thức hoạt động của tội phạm ngày càng tinh vi. Việc trao đổi thông tin với phía Campuchia đôi lúc còn gặp trở ngại về ngôn ngữ và quy trình nghiệp vụ.
Để nâng cao hiệu quả phòng, chống ma túy, Chi cục Hải quan khu vực XIV đề xuất tăng cường chia sẻ thông tin giữa các lực lượng, thiết lập kênh liên lạc nhanh, bảo mật giữa các đầu mối chức năng; đồng thời đẩy mạnh tập huấn nhận diện ma túy mới, tiền chất và thủ đoạn lợi dụng hoạt động xuất nhập khẩu, thương mại điện tử, chuyển phát nhanh.
Đặc biệt, đơn vị chú trọng xây dựng cơ chế cảnh báo sớm, kết nối thông tin kiểm soát từ biên giới, nội địa đến cảng biển. Khi phát hiện dấu hiệu nghi vấn tại một địa bàn, thông tin cần được trao đổi kịp thời để các lực lượng chủ động phối hợp kiểm tra, ngăn chặn.
Với đặc thù địa bàn Gia Lai sau sáp nhập, việc phát huy sức mạnh phối hợp liên ngành, tăng cường hợp tác xuyên biên giới và chủ động kiểm soát các tuyến vận chuyển hàng hóa có ý nghĩa quan trọng trong phòng ngừa tội phạm ma túy.
Những giải pháp này không chỉ góp phần bảo đảm an ninh, trật tự trên địa bàn mà còn tạo môi trường an toàn cho hoạt động xuất nhập khẩu, thương mại và logistics, đồng hành cùng tỉnh Gia Lai thực hiện mục tiêu xây dựng địa bàn không ma túy vào năm 2030.