Kỷ niệm 80 năm Ngày Bác Hồ gửi thư cho Đại hội các dân tộc thiểu số miền Nam tại Pleiku (19/4/1946 - 19/4/2026), tỉnh Gia Lai tổ chức Ngày hội Văn hóa các dân tộc tỉnh lần thứ I (ngày 24 và 25-4), gắn với chuỗi hoạt động của Năm Du lịch Quốc gia 2026. Không chỉ là sự kiện văn hóa, đây còn là dịp để nhìn lại và tiếp nối một thông điệp lớn đã đi cùng lịch sử vùng đất này suốt 80 năm qua.
Cách đây 80 năm, tại Pleiku đã diễn ra Đại hội các dân tộc thiểu số miền Nam (ngày 19-4-1946). Từ Hà Nội, Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi thư cho Đại hội. Bức thư chỉ vỏn vẹn 280 chữ nhưng chứa đựng tư tưởng cốt lõi về đại đoàn kết dân tộc: “Đồng bào Kinh hay Thổ, Mường hay Mán, Gia Rai hay Ê Đê, Xê Đăng hay Ba Na và các dân tộc thiểu số khác đều là con cháu Việt Nam, đều là anh em ruột thịt. Chúng ta sống chết có nhau, sướng khổ cùng nhau, no đói giúp nhau”. Thư Bác gửi tới Đại hội khi ấy không chỉ là văn kiện lịch sử mà còn là lời hiệu triệu từ trái tim.
Tư tưởng “Sống chết có nhau, sướng khổ cùng nhau, no đói giúp nhau” của Người đã được tạc vào bia đá tại Quảng trường Đại Đoàn Kết (phường Pleiku), đồng thời in sâu vào nếp nghĩ, cách làm của đồng bào các dân tộc Gia Lai.
Khi văn hóa là nhịp cầu kết nối
Năm 2026, tỉnh Gia Lai long trọng tổ chức chuỗi sự kiện tại nơi nhận thư Bác, gắn với Năm Du lịch quốc gia, điểm nhấn là Ngày hội Văn hóa các dân tộc tỉnh lần thứ I. Người dân từ khắp các buôn làng xa xôi sẽ tụ hội về Quảng trường Đại Đoàn Kết để sum họp đúng như ý nguyện của Người; văn hóa trở thành nhịp cầu kết nối các dân tộc anh em.
Hàng loạt hoạt động ý nghĩa được tổ chức dịp này, từ tọa đàm kỷ niệm 80 năm nhận thư Bác, triển lãm tranh ảnh về mối quan hệ gắn bó giữa Bác Hồ với đồng bào các dân tộc, biểu dương người uy tín, tiêu biểu trong đồng bào dân tộc thiểu số, đến những đêm hội giao lưu văn hóa rực rỡ sắc màu. Đây là dịp để những giá trị di sản được đánh thức, hòa quyện vào dòng chảy du lịch hiện đại.
Ông Bữi-Già làng Kon Mah (xã Ia Khươl), đội trưởng đội cồng chiêng làng, chia sẻ về sự chuẩn bị của dân làng. Lần này, đoàn nghệ nhân làng Kon Mah mang đến Ngày hội những nghi thức truyền thống như tái hiện lễ mừng giọt nước, trình diễn đi cà kheo, hóa trang truyền thống và ẩm thực Bahnar.
Theo già Bữi, những dịp lễ hội, những đêm cồng chiêng, những lần dựng nhà, làm rẫy… từ lâu đã là cách để người Bahnar gắn kết với nhau. Trong không gian của Ngày hội Văn hóa các dân tộc tỉnh lần thứ I, những điều tưởng như quen thuộc ấy lại được nối dài khi người Bahnar gặp người Jrai, người Kinh, người Mông… trong cùng một vòng xoang.
Già làng Bữi nhấn mạnh: “Cùng uống chung ché rượu, cùng giữ tiếng chiêng… thì người ta tự thấy gần nhau thôi, dù không cùng một làng. Người Bahnar mình quan niệm sống phải hòa thuận. Đến với ngày hội, gặp gỡ nhiều dân tộc anh em khác, mình càng thấy gắn bó hơn, đúng như lời Bác dạy năm xưa”.
Ở một góc nhìn khác, ông Đinh Cư - Phó Chủ tịch UBND xã Vĩnh Sơn cho rằng điểm đặc biệt của Ngày hội năm nay không chỉ nằm ở quy mô mà còn ở bối cảnh mới - khi các cộng đồng có nhiều cơ hội giao lưu, kết nối hơn. Các nghệ nhân mang theo bản sắc của mình đến đây không chỉ để biểu diễn mà còn để học hỏi, để tìm thấy sự đồng điệu trong khác biệt.
“So với những lần tham gia các sự kiện văn hóa trước đây, lần này đoàn nghệ nhân Bahnar Kriêm của xã Vĩnh Sơn tham gia với một tâm thế mới. Ở tỉnh Gia Lai mới, chúng tôi được giao lưu với nhiều dân tộc anh em hơn, đặc biệt lại là nơi đón nhận thư Bác cách đây 80 năm. Điều này giúp mỗi người nhận thức sâu sắc hơn về tình đoàn kết dân tộc” - ông Cư cho biết.
Là thế hệ thứ ba của người Mông từ phía Bắc vào sinh sống tại xã Ya Hội, anh Lý Văn Thắng vẫn nhớ những câu chuyện cha mẹ kể: Những ngày đầu đến vùng đất mới, người Bahnar đã chia sẻ từng hạt muối, hạt gạo, giúp họ vượt qua giai đoạn khó khăn nhất.
“Chúng tôi luôn mang ơn người anh em Bahnar và sống gắn bó với nhau trên mảnh đất này suốt nhiều thập kỷ qua. Ngày hội lần này là dịp để gặp gỡ thêm nhiều dân tộc khác, để hiểu nhau hơn, để thế hệ trẻ nhìn thấy sức mạnh văn hóa kết nối các dân tộc như anh em ruột thịt" - anh Thắng nói.
Viết tiếp chương mới cho du lịch di sản
Việc gắn kết kỷ niệm 80 năm Ngày Bác Hồ gửi thư cho Đại hội các dân tộc thiểu số miền Nam họp tại Pleiku với tổ chức sự kiện trong Năm Du lịch quốc gia - Gia Lai 2026 còn mang một thông điệp chiến lược: Văn hóa và tinh thần đoàn kết chính là nội lực để phát triển.
Gia Lai không chỉ nhìn lại lịch sử để tự hào mà còn lấy đó làm động lực để mở cửa đón bạn bè quốc tế. Những di tích lịch sử, những “báu vật nhân văn sống” đang trở thành “sứ giả” đưa hình ảnh Gia Lai vươn xa. Bức thư của Bác năm xưa giờ đây không chỉ nằm trên đá mà đang sống động trong khát vọng vươn lên của một vùng đất đoàn kết, giàu bản sắc và đầy tiềm năng.
Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Thị Thanh Lịch, giá trị lớn nhất từ bức thư của Bác Hồ chính là tư tưởng đại đoàn kết - coi các dân tộc đều là anh em ruột thịt, cùng chung một vận mệnh.
Gia Lai lấy đoàn kết dân tộc làm nền tảng cho mọi chiến lược phát triển - coi đây là “tài sản mềm” quý giá nhất của tỉnh. Cùng với đó là phát triển kinh tế vùng đồng bào dân tộc thiểu số, bảo tồn văn hóa gắn với du lịch, xây dựng đội ngũ cán bộ tại chỗ và bảo đảm mọi cộng đồng đều được thụ hưởng thành quả phát triển”.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Thị Thanh Lịch
Trong bối cảnh tỉnh Gia Lai mới được hình thành, tinh thần ấy càng được kế thừa một cách sống động hơn bao giờ hết. Phó Chủ tịch UBND tỉnh nhấn mạnh: “Đa dạng là sức mạnh - đoàn kết là nền tảng - văn hóa là động lực - con người là trung tâm” - đó không chỉ là định hướng phát triển mà còn là cách Gia Lai lựa chọn để đi tiếp từ nền tảng lịch sử của mình.
80 năm một hành trình, bức thư của Bác vẫn vẹn nguyên giá trị thời đại, là sức mạnh nội sinh để Gia Lai tự tin vững bước trên con đường phát triển và hội nhập.
Nhìn từ chiều sâu của Ngày hội Văn hóa các dân tộc tỉnh lần thứ I, có thể thấy sự kiện góp phần bồi đắp sợi chỉ xuyên suốt ấy: Đại đoàn kết là giá trị sống được vun bồi qua nhiều thế hệ. Khi cộng đồng các dân tộc cùng gặp gỡ, cùng góp những sắc màu riêng cho không gian văn hóa chung sẽ tạo nên “lực đẩy mềm” cho phát triển, giúp Gia Lai hôm nay và mai sau dung hòa giữa đa dạng và thống nhất, giữa bảo tồn và đổi mới.
Trong bối cảnh mới, khi yêu cầu hội nhập ngày càng rõ nét, tinh thần đại đoàn kết càng trở thành nền tảng quan trọng để mở rộng hợp tác, thu hút nguồn lực và lan tỏa hình ảnh địa phương.
Từ đó, mỗi giá trị di sản văn hóa của từng dân tộc không còn đứng riêng lẻ mà hội tụ thành sức mạnh chung, nâng đỡ cho hành trình phát triển ngày càng bền vững của tỉnh Gia Lai hôm nay.
