Bài thơ của vua Tự Ðức gửi tặng nhà soạn tuồng Ðào Tấn

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News

Tại phòng trưng bày nghệ thuật tuồng của Nhà hát Nghệ thuật truyền thống tỉnh hiện đang lưu giữ nhiều bút tích của nhà soạn tuồng Đào Tấn, nhưng có lẽ ấn tượng nhất là bản sao chụp bài thơ của vua Tự Đức gửi tặng Đào Tấn do nhà nghiên cứu tuồng Vũ Ngọc Liễn ra Huế sưu tầm gửi tặng lại.

Không những được biết đến là một nhà soạn tuồng, Đào Tấn còn nổi tiếng là một vị quan thanh liêm và công bằng. Khi còn làm quan dưới ba triều vua Tự Đức, Đồng Khánh, Thành Thái, ông được các vua tin cậy; nhất là vua Tự Đức - một vị vua yêu thích thơ văn, mê tuồng. Tự Đức đã cho lập ra một Ban hiệu thơ ở Huế, là ban chuyên sáng tác tuồng, do chính vua Tự Đức làm chủ và Đào Tấn được thọ hàm Kiểm tịch sung vào Ban hiệu thơ.

Bản sao chụp bài thơ vua Tự Đức viết tặng Đào Tấn. Ảnh: NGỌC NHUẬN

Bản sao chụp bài thơ vua Tự Đức viết tặng Đào Tấn. Ảnh: NGỌC NHUẬN

Trong một buổi lễ cầu mưa vào ngày 29 tháng Giêng năm Tự Đức thứ 36 (1883), vua Tự Đức đã cảm khái viết tặng quan Phủ doãn Thừa Thiên Đào Tấn một bài thơ. Nguyên tác như sau: “Ngự chế/Hành hạnh tái ngộ vũ, thị Thừa Thiên Phủ doãn Đào Đăng Tấn (Đào Tấn)/ Tạc quy ngộ vũ thượng dư lương/ Xích lỗ kim khan lục tiệm hoàng/ Điền tẩu tài ưu hòa sạ cái/ Thiên ân dĩ tạc trạch kỳ bàng/ Mạc luân hảo sự tùy chu dị/ Thả hỷ nghi nông thuận tự thường/ Kinh doãn hộ tùy đồng kiến úy/ Thần nhân hà đạo vĩnh vô mang” (Tạm dịch nghĩa: “Thơ vua làm. Vua ngự tới, lại gặp trời mưa, chỉ bảo cho quan Phủ doãn Thừa Thiên là Đào Đăng Tấn. Về lúc ban đêm gặp mưa, vẫn còn thấy lạnh. Muối nay đã thấy màu xanh sắp thành màu vàng. Cụ già làm vườn vừa lo rằng lúa vừa mới tưới xong. Thì ơn của trời đã rưới xuống chan chứa. Chớ bàn việc tốt, mà hãy cứ để nó trôi theo thuyền đi nơi khác. Hãy vui vì nông nghiệp gặp điều tốt, thuận theo lẽ thường. Quan Phủ doãn ở kinh đô đi theo hộ giá và cùng an ủi. Lẽ nào giữa thần và người lại nói rằng mọi việc mãi mãi không cấp bách”.

Qua bài thơ trên có thể thấy rằng giữa Đào Tấn và vua Tự Đức có mối tâm giao, giữa bề tôi và vua dường như không có chút chi bận lòng nhau. Bởi vậy, dưới thời Tự Đức, Đào Tấn được vua ban tặng các danh hiệu “thanh, thận, cần” (trong sạch, thận trọng, chuyên cần) và “bất úy cường ngự” (không sợ uy vua).         

NGỌC NHUẬN

Có thể bạn quan tâm

Ơn Người từ một triển lãm

Ơn Người từ một triển lãm

(GLO)- Những bức ảnh về cuộc đời và sự nghiệp của Chủ tịch Hồ Chí Minh được chọn lọc, trưng bày tại Bảo tàng Pleiku đã thu hút công chúng trong dịp Quốc khánh năm nay, như một lời khẳng định: “Miền Nam nhớ mãi ơn Người”.

Mùa khai trường trong ký ức

Mùa khai trường trong ký ức

Chỉ đợi một làn gió nhẹ lướt qua, không khí ngày khai trường lại rộn rã tràn về trên từng góc phố. Rời xa mái trường dấu yêu đã mấy chục năm, tôi tưởng mình đã đủ già dặn để đứng ngoài những nôn nao của đám trẻ.

Chương trình nghệ thuật “Gia Lai - Khúc ca ngày mới”

Chương trình nghệ thuật “Gia Lai - Khúc ca ngày mới”

(GLO)- Tối 5-9, tại Trường Cao đẳng Kỹ thuật Công nghệ Quy Nhơn, Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh Gia Lai phối hợp với nhà trường tổ chức chương trình nghệ thuật “Gia Lai - Khúc ca ngày mới”, với sự tham gia của các nhạc sĩ, ca sĩ thuộc Chi hội Âm nhạc tỉnh và Chi hội Nhạc sĩ Việt Nam tại Gia Lai.

Món quà lớn mang tên "Tự do"

Món quà lớn mang tên "Tự do"

(GLO)- Tôi được sinh ra khi đất nước đã hòa bình, lớn lên với những bước chân tự do trên dải đất hình chữ S. Với tôi, tự do từng là một điều rất đỗi bình thường. Chỉ đến khi nghe ba kể về chiến tranh, tôi mới hiểu, tự do là món quà được trao bằng tuổi trẻ, máu xương của bao thế hệ.

Những anh hùng bước ra từ câu hát

Những anh hùng bước ra từ câu hát

(GLO)- Có 3 người anh hùng thuộc 3 dân tộc khác nhau nhưng lịch sử và âm nhạc đã đưa họ cùng bước vào một không gian ký ức của Gia Lai, đó là Anh hùng Núp (dân tộc Bahnar), A Sanh (dân tộc Jrai) và Bùi Ngọc Đủ (dân tộc Kinh).

Trao giải cuộc thi “Đại sứ văn hóa đọc” và “Giới thiệu sách trực tuyến” tỉnh Gia Lai năm 2026

Trao giải cuộc thi “Đại sứ văn hóa đọc” và “Giới thiệu sách trực tuyến” tỉnh Gia Lai năm 2026

(GLO)- Chiều 14-8, tại Trung tâm Hội nghị Pleiku Palace (phường Pleiku), Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch, Sở GD&ĐT, Hội Nông dân và Hội LHPN tỉnh Gia Lai phối hợp tổ chức Lễ tổng kết và trao giải cuộc thi “Đại sứ văn hóa đọc” và “Giới thiệu sách trực tuyến” năm 2026.

Triển lãm Mỹ thuật khu vực V - Nam miền Trung và Tây Nguyên 2026: Dấu ấn nghệ sĩ Gia Lai

Triển lãm Mỹ thuật khu vực V - Nam miền Trung và Tây Nguyên lần thứ 30: Dấu ấn nghệ sĩ Gia Lai

(GLO)- Triển lãm Mỹ thuật khu vực V - Nam miền Trung và Tây Nguyên lần thứ 30 - năm 2026 diễn ra từ ngày 6 đến 15-8 đã để lại nhiều ấn tượng. Trong sắc màu chung ấy, các nghệ sĩ Gia Lai thể hiện được dấu ấn qua những tác phẩm giàu sức sáng tạo, đạt kết quả nổi bật.

null