Tuổi trẻ Ayun Pa bảo tồn chiêng cổ

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News
(GLO)- Thông qua việc thành lập các câu lạc bộ (CLB) cồng chiêng và tích cực tham gia các chương trình nghệ thuật, tuổi trẻ thị xã Ayun Pa (tỉnh Gia Lai) đã góp phần không nhỏ vào việc bảo tồn di sản cồng chiêng, đồng thời lan tỏa tình yêu văn hóa truyền thống trong cộng đồng.

Bảo tồn di sản

Hơn 10 năm qua, anh Nay Bưng-Bí thư Đoàn xã Ia Rtô luôn trăn trở, tìm cách bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc mình. Theo anh Bưng, với sự phát triển của mạng xã hội như hiện nay, giới trẻ sẽ bị cuốn theo các thể loại âm nhạc hiện đại, các trò chơi giải trí trên internet. Vậy, làm cách nào để kéo lớp trẻ trở về với văn hóa truyền thống, cho họ thấy được cái hay, cái đẹp, sức hấp dẫn của văn hóa cồng chiêng. Và, tháng 3 vừa qua, Đội cồng chiêng Arap cổ của xã Ia Rtô được thành lập với 21 thành viên. Anh Bưng được bầu làm đội trưởng.

Ngay sau khi thành lập, các thành viên trong đội đã có cơ hội trình diễn cồng chiêng tại lễ bế mạc Giải Đua xe đạp quần chúng thị xã Ayun Pa mở rộng lần thứ II-2023 và Ngày hội toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc năm 2023.

Nghệ nhân Ksor Tuân truyền dạy cách đánh cồng chiêng cho các thành viên tham gia Dự án “Giữ gìn và tiếp nối những giá trị văn hóa Jrai tại xã Ia Rbol”. Ảnh: V.C

Nghệ nhân Ksor Tuân truyền dạy cách đánh cồng chiêng cho các thành viên tham gia Dự án “Giữ gìn và tiếp nối những giá trị văn hóa Jrai tại xã Ia Rbol”. Ảnh: V.C

Đến nay, đội đã có 40 thành viên. Với mục đích kế thừa, ngoài những thành viên lớn tuổi, Đội cồng chiêng Arap cổ còn có sự tham gia của đoàn viên, thanh niên và các em nhỏ. Những nghệ nhân lớn tuổi truyền dạy cho thế hệ trẻ, người biết nhiều truyền dạy cho người chưa biết tạo không khí cởi mở trong mỗi buổi sinh hoạt. Niềm vui lớn nhất với các thành viên là được cấp 1 bộ cồng chiêng cổ phục vụ cho việc tập luyện.

Là thành viên nhỏ tuổi nhất, em Nay Gia Phúc (SN 2012) luôn hào hứng mỗi khi được tham gia trình diễn cùng cả đội. “Em cảm thấy vô cùng tự hào khi được mặc trang phục truyền thống và trình diễn cồng chiêng trên sân khấu. Em mơ ước mình trở thành một người đánh chiêng giỏi như các nghệ nhân trong làng và có thể chỉ lại cho các bạn cùng trang lứa”-Phúc bộc bạch.

Còn anh Ksor Vui (buôn Ama Djơng, phường Đoàn Kết) thì chia sẻ: “Cồng chiêng gắn bó với mình từ nhỏ. Ngay từ những ngày đầu cắp sách đến trường, mình đã được đi theo cha, ông cùng các già làng đánh chiêng trong các lễ hội truyền thống. Gia đình mình là một trong số ít hộ ở buôn Ama Djơng còn lưu giữ được bộ cồng chiêng cổ. Mình đang công tác tại Công an thị xã Ayun Pa. Mặc dù công việc khá bận nhưng mỗi khi có thời gian, mình lại tham gia đi biểu diễn hay cổ vũ các thành viên CLB với mong muốn lan tỏa tình yêu văn hóa truyền thống đến với mọi người”.

Lan tỏa tình yêu trong cộng đồng

Là lực lượng kế cận, đóng vai trò chủ thể trong việc bảo tồn di sản văn hóa của dân tộc, tuổi trẻ thị xã Ayun Pa đã tổ chức nhiều hoạt động ý nghĩa, tiêu biểu là vận động thành lập các CLB cồng chiêng tại trường học và các xã, phường. Hiện nay, 7/8 xã, phường tại thị xã có CLB cồng chiêng. Đặc biệt, năm 2023, Thị Đoàn ra mắt CLB cồng chiêng “nhí” tại Trường THCS Đinh Tiên Hoàng (xã Ia Rbol). Trung bình mỗi quý, Thị Đoàn tổ chức 1 buổi sinh hoạt cồng chiêng, phục dựng lại một số lễ hội truyền thống của đồng bào dân tộc tại chỗ và các tiết mục do đoàn viên, thanh niên là thành viên các CLB xã, phường trình diễn.

Lễ ra mắt Đội cồng chiêng Arap cổ xã Ia Rtô. Ảnh: Vũ Chi

Lễ ra mắt Đội cồng chiêng Arap cổ xã Ia Rtô. Ảnh: Vũ Chi

Anh Nguyễn Đức Huy-Bí thư Thị Đoàn-chia sẻ: Năm 2021, Dự án “Giữ gìn và tiếp nối những giá trị văn hóa dân tộc Jrai tại xã Ia Rbol” của chị Ksor HNhi (xã Ia Rbol) được Hội đồng Anh phối hợp với Viện Văn hóa Nghệ thuật Quốc gia Việt Nam lựa chọn tài trợ thực hiện đã tạo sức lan tỏa rất lớn về niềm tự hào, tình yêu với văn hóa truyền thống trong giới trẻ. Từ chỗ có nguy cơ mai một, giờ đây hàng tuần, buôn làng đều vang vọng tiếng cồng chiêng. Đoàn viên, thanh niên say sưa tập luyện, quay clip để giới thiệu, quảng bá nét đẹp văn hóa truyền thống của đồng bào mình ra thế giới. Hy vọng thời gian tới, với sự chung tay của các cấp, các ngành, tuổi trẻ thị xã có nhiều cơ hội được các nghệ nhân truyền dạy để các bạn hiểu thêm về vai trò, chỗ đứng của mình trong dòng chảy văn hóa, từ đó có ý thức giữ gìn và phát triển di sản của chính dân tộc mình.

Theo thống kê, thị xã Ayun Pa hiện còn 115 bộ cồng chiêng, trong đó có 597 chiêng bằng và 1.212 chiêng núm cùng 10 đội cồng chiêng thường xuyên hoạt động. Chia sẻ về những kế hoạch nhằm bảo tồn văn hóa cồng chiêng, đặc biệt là chiêng cổ tại vùng đất được coi là một trong những cái nôi của văn hóa Tây Nguyên, Trưởng phòng Văn hóa-Thông tin thị xã Đặng Thị Thanh Vân cho hay: Những năm qua, thị xã Ayun Pa luôn quan tâm đến công tác sưu tầm, bảo tồn, phát huy di sản văn hóa, nghệ thuật của cộng đồng các dân tộc tại địa phương; đồng thời, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, triển khai các nội dung Luật Di sản nhằm nâng cao nhận thức của cán bộ, đảng viên và các tầng lớp nhân dân, nhất là đồng bào dân tộc thiểu số về ý nghĩa và tầm quan trọng của công tác bảo tồn di sản. Bên cạnh đó, thị xã còn tích cực phục dựng các lễ hội tiêu biểu của người Jrai như lễ cúng cầu mưa, lễ cúng bến nước, lễ cưới truyền thống của người Jrai, từ đó tuyên truyền, giáo dục nâng cao ý thức giữ gìn văn hóa truyền thống của thế hệ trẻ.

“Một trong những bước đột phá trong công tác bảo tồn di sản tại thị xã thời gian gần đây có thể kể đến việc tổ chức trình diễn cồng chiêng đường phố hàng quý. Chương trình nhận được sự hưởng ứng nhiệt tình từ các CLB cồng chiêng tại các xã, phường, đặc biệt là các bạn trẻ, qua đó góp phần đưa văn hóa cồng chiêng đến gần hơn với công chúng, tạo sức lan tỏa trong cộng đồng”-bà Vân nhấn mạnh.

Có thể bạn quan tâm

Nét đẹp cúng Quý xuân ở đình An Mỹ

Nét đẹp cúng Quý xuân ở đình An Mỹ

(GLO)- Cứ đến ngày 10 tháng 2 hàng năm, người dân phường An Phú (tỉnh Gia Lai) lại tổ chức Lễ cúng Đình làng An Mỹ. Đây là nét đẹp trong đời sống tín ngưỡng của người dân, thể hiện lòng biết ơn các bậc tiền hiền, hậu hiền khai hoang lập đất và cầu cho quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa.

Các thung lũng ở Quy Nhơn xưa

Các thung lũng ở Quy Nhơn xưa

(GLO)- Trong cuốn "Du ký Trung kỳ theo đường cái quan", Camille Paris - nhà khảo cổ người Pháp từng tham gia xây dựng đường điện báo tại Trung Kỳ giai đoạn 1885-1889 đã nhắc đến 2 thung lũng nổi tiếng của Quy Nhơn xưa: thung lũng Công và thung lũng Gà.

Lễ cúng Quý Xuân tại tổ đình An Khê

Lễ cúng Quý Xuân tại tổ đình An Khê

(GLO)- Sáng 28-3 (tức mùng 10 tháng 2 âm lịch), tại đình An Khê (phường An Khê, tỉnh Gia Lai), Ban Nghi lễ đình tổ chức lễ cúng Quý Xuân trong không gian linh thiêng, rộn ràng tiếng chiêng, trống giữa tiết trời đẹp nhất của mùa xuân.

Di tích Plei Ơi chào đón du khách

Di tích Plei Ơi chào đón du khách

(GLO)- Khu di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia Plei Ơi - điểm đến mang giá trị tâm linh, lịch sử gắn với truyền thuyết Vua Lửa của đồng bào Jrai ở xã Chư A Thai - vừa được đầu tư đồng bộ, khang trang, sẵn sàng chào đón du khách trong Năm Du lịch quốc gia - Gia Lai 2026.

Lặng lẽ tìm về ký ức nghề xưa

Lặng lẽ tìm về ký ức nghề xưa

(GLO)- Cuối năm 2025, cuốn sách Nghề dệt truyền thống tỉnh Bình Định (từ thế kỷ XIX đến nay) của ThS. Hoàng Bình ra mắt bạn đọc như một công trình biên khảo công phu về một nghề thủ công từng gắn bó mật thiết với đời sống người dân đất Võ.

Bộ chiêng của các thủ lĩnh Jrai trở thành bảo vật quốc gia

Bộ chiêng Kơ Đơ trở thành bảo vật quốc gia

(GLO)- Bộ cồng chiêng Kơ Đơ (niên đại đầu thế kỷ XX) vừa được công nhận là bảo vật quốc gia. Không chỉ là nhạc cụ cổ, chiêng Kơ Đơ còn là hiện vật gắn với những thủ lĩnh Jrai xưa, phản ánh cấu trúc xã hội, đời sống tín ngưỡng và nghệ thuật âm nhạc độc đáo của cư dân Tây Nguyên.

Những mùa xuân huy hoàng trên kinh thành

Những mùa xuân huy hoàng trên kinh thành Hoàng Đế

(GLO)- Thành Hoàng Đế thuộc huyện An Nhơn, tỉnh Bình Định (cũ) là di tích duy nhất còn lại của vương triều Tây Sơn. Đây là một công trình kiến trúc thành cổ khá đặc biệt, sau 6 lần khai quật khảo cổ phục vụ nghiên cứu và trùng tu, đến nay vẫn còn nhiều bí ẩn...

Giai thoại về ba con ngựa nổi tiếng trong lịch sử

Giai thoại về ba con ngựa nổi tiếng trong lịch sử

(GLO)- Trong dòng chảy lịch sử, không chỉ có những bậc anh hùng làm nên huyền thoại, mà còn có những chiến mã góp phần tạo nên kỳ tích. Trong những thời khắc sinh tử, có 3 con ngựa nổi tiếng đã đi vào sử sách như biểu tượng của lòng trung nghĩa và sức mạnh phi thường.

Chất thuần khiết nâng tầm thổ cẩm

Chất thuần khiết nâng tầm thổ cẩm

(GLO)- Với việc hợp chuẩn OCOP, nhiều sản phẩm thổ cẩm Bahnar, Jrai ở Gia Lai bắt đầu định vị được thương hiệu. Quá trình này có công rất lớn của nhiều phụ nữ, nghệ nhân đã dồn tâm huyết từng bước đưa thổ cẩm truyền thống ra thị trường.

Tiến sĩ Lê Quang Lâm cùng câu chuyện tù và Jrai

Tiến sĩ Lê Quang Lâm cùng câu chuyện tù và Jrai

(GLO)- Hiểu về văn hóa Tây Nguyên bắt đầu từ những hiện vật dân tộc học, đó cũng là một trong những cách tiếp cận của TS. Lê Quang Lâm (phường Diên Hồng, tỉnh Gia Lai) khi nghiên cứu về văn hóa của người Jrai. Trong hàng nghìn hiện vật mà ông dày công sưu tầm, có bộ sưu tập tù và Jrai độc đáo.

Giọt nước - Mạch nguồn văn hóa Jrai

Giọt nước - Mạch nguồn văn hóa Jrai

(GLO)- Ở Tây Nguyên, những bước chân đầu ngày của người Jrai hướng về giọt nước của làng. Nguồn nước trong lành từ đó đã đi cùng các buôn làng qua bao mùa rẫy, bao thế hệ; đồng thời lưu giữ những lớp trầm tích văn hóa, tín ngưỡng và nếp sinh hoạt cộng đồng từ ngàn xưa.

null