Sau 40 năm đổi mới, khu vực FDI đã góp phần quan trọng vào tăng trưởng và hội nhập của nền kinh tế. Tuy nhiên, không phải dự án nào cũng tạo giá trị gia tăng cao.
Trước đây, hiệu quả trong thu hút FDI thường được đo bằng số dự án và tổng vốn đăng ký. Nhưng trong bối cảnh cạnh tranh hiện nay, đó không còn là thước đo duy nhất.
Điều đáng quan tâm hơn là mỗi dự án mang đến bao nhiêu công nghệ mới và đóng góp như thế nào vào năng lực cạnh tranh của địa phương. Giá trị của FDI vì thế không nằm ở con số vốn đăng ký mà ở khả năng tạo sức lan tỏa cho cả nền kinh tế. Đây cũng là lý do thu hút FDI hiện không còn là cuộc đua về số lượng hay quy mô vốn, mà là cuộc cạnh tranh về chất lượng dòng vốn.
Đối với Gia Lai, yêu cầu này càng trở nên cấp thiết khi bước vào giai đoạn phát triển mới với không gian kinh tế rộng lớn sau hợp nhất. Lợi thế kết nối giữa Tây Nguyên và Duyên hải Nam Trung Bộ cùng tiềm năng về năng lượng tái tạo, nông nghiệp công nghệ cao và logistics mở ra nhiều cơ hội đón dòng vốn đầu tư thế hệ mới.
Theo thống kê, đến tháng 6-2026, toàn tỉnh có 113 dự án FDI với tổng vốn đăng ký khoảng 2,7 tỷ USD. Riêng năm 2025, tỉnh thu hút khoảng 1,4 tỷ USD, chiếm 22,3% tổng vốn đầu tư toàn tỉnh.
Dẫu vậy, số lượng dự án công nghệ cao vẫn còn khiêm tốn; mức độ liên kết giữa doanh nghiệp FDI với doanh nghiệp địa phương, tỷ lệ nội địa hóa và chuyển giao công nghệ chưa đạt kỳ vọng. Hạ tầng logistics, hạ tầng số, quỹ đất sạch và nguồn nhân lực kỹ thuật cao vẫn là những điểm nghẽn cần tiếp tục tháo gỡ.
Nhận diện rõ những hạn chế đó, Gia Lai đang thay đổi cách tiếp cận trong thu hút đầu tư. Thay vì “trải thảm đỏ” cho mọi dự án, tỉnh chủ động sàng lọc, ưu tiên các nhà đầu tư có công nghệ hiện đại, thân thiện môi trường và tạo giá trị gia tăng cao.
Mục tiêu không chỉ là tăng vốn đăng ký mà còn thúc đẩy đổi mới công nghệ, phát triển chuỗi chế biến sâu và nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp địa phương.
Cùng với đó, tỉnh tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, tháo gỡ các điểm nghẽn về đất đai, hạ tầng, nhân lực… Việc giao chỉ tiêu thu hút FDI cho từng đơn vị gắn với mục tiêu tăng trưởng 2 con số cũng thể hiện quyết tâm nâng cao hiệu quả sử dụng dòng vốn.
Thu hút FDI không còn là cuộc chạy đua xem ai đón được nhiều doanh nghiệp hơn, mà là khả năng bắt tay đúng đối tác để cùng phát triển lâu dài. Vì vậy, việc chuyển trọng tâm từ thu hút FDI theo số lượng sang lựa chọn các dự án chất lượng cao không chỉ phù hợp với tinh thần Nghị quyết số 10-NQ/TW mà còn là yêu cầu tất yếu để nâng cao chất lượng tăng trưởng.
Khi mỗi dự án mang theo công nghệ, tri thức, phương thức quản trị hiện đại và khả năng kết nối với chuỗi giá trị toàn cầu, FDI sẽ trở thành động lực quan trọng giúp Gia Lai phát huy lợi thế của không gian phát triển mới, xây dựng nền kinh tế có sức cạnh tranh cao và phát triển bền vững.
