Từ đầu tháng 7-2025, dịch tả heo Châu Phi tiếp tục diễn biến phức tạp trên cả nước, gây thiệt hại lớn cho ngành chăn nuôi. Đáng lo ngại, đã xuất hiện chủng vi rút mới (lai giữa genotype I và II), trong khi vắc xin hiện nay chỉ có hiệu quả với chủng genotype II, khiến công tác kiểm soát dịch càng khó khăn, tiềm ẩn nhiều rủi ro.
Tại tỉnh Gia Lai, từ cuối tháng 6-2025 đến nay đã ghi nhận 21 ổ dịch tại 48 hộ chăn nuôi thuộc 36 thôn, làng của 21/135 xã, phường; tổng số heo chết, tiêu hủy là 984 con. Với diễn biến thời tiết bất thường, mật độ chăn nuôi nhỏ lẻ còn phổ biến, nguy cơ dịch bệnh tiếp tục bùng phát, lây lan nhanh trên diện rộng, đe dọa trực tiếp đến sản xuất, thu nhập và an toàn thực phẩm trên địa bàn tỉnh.
Công tác phòng, chống dịch là nhiệm vụ trọng tâm, cấp bách
Để bảo vệ sản xuất, ổn định đời sống nhân dân và nhanh chóng kiểm soát dịch bệnh, Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu thủ trưởng các sở, ngành và Chủ tịch UBND các xã, phường nghiêm túc triển khai đầy đủ, hiệu quả chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại các công điện cũng như thông báo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Tỉnh ủy, UBND tỉnh liên quan về việc tập trung chỉ đạo triển khai quyết liệt các biện pháp phòng, chống dịch tả heo châu Phi trên địa bàn tỉnh.
Công tác phòng, chống dịch tả heo châu Phi phải được xác định là nhiệm vụ trọng tâm, cấp bách, cần được thực hiện thường xuyên, liên tục, có trách nhiệm và khoa học. Tuyệt đối không để xảy ra tình trạng chủ quan, lơ là hoặc xử lý hình thức; phải thường xuyên đánh giá đúng thực trạng, dự báo nguy cơ, từ đó đưa ra giải pháp phù hợp, hiệu quả và kịp thời.
Phòng, chống dịch phải bắt đầu từ khâu chăn nuôi, lấy phòng dịch là chính, an toàn sinh học là nền tảng, kết hợp với giám sát chủ động, phát hiện sớm các ổ dịch, xử lý dứt điểm, không để dịch tái phát và lây lan trên diện rộng. Công tác chống dịch cần gắn với mục tiêu ổn định sản xuất, bảo vệ thị trường và ổn định đời sống nhân dân. Đề cao trách nhiệm của chủ vật nuôi, chính quyền cơ sở và lực lượng thú y, coi đây là lực lượng tuyến đầu trong việc ngăn chặn, giám sát, báo cáo và xử lý dịch bệnh.
Phải có sự phân công trách nhiệm rõ ràng và phối hợp chặt chẽ, đồng bộ giữa các cấp, các ngành từ tỉnh đến cơ sở. Người đứng đầu các địa phương, đơn vị phải chịu trách nhiệm cao nhất trong công tác phòng, chống dịch trên địa bàn quản lý.
Tổ chức đợt vệ sinh, tiêu độc khử trùng từ tháng 8 đến tháng 9-2025
Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu Chủ tịch UBND các xã, phường chịu trách nhiệm toàn diện trước Chủ tịch UBND tỉnh nếu thiếu trách nhiệm trong lãnh đạo, chỉ đạo để xảy ra dịch bệnh phát sinh trên diện rộng, gây thiệt hại lớn trên địa bàn quản lý.
Đẩy mạnh tuyên truyền để người dân không giấu dịch, không bán chạy, vứt xác heo chết ra môi trường; hướng dẫn chăn nuôi an toàn sinh học. Tổ chức đợt vệ sinh, tiêu độc khử trùng định kỳ tại khu vực chăn nuôi, chợ buôn bán, điểm giết mổ và các ổ dịch cũ, nhất là trong thời gian từ tháng 8 đến tháng 9-2025.
Đồng thời, kiểm soát chặt chẽ việc tái đàn sau khi dịch bệnh đã được khống chế; chỉ cho phép người chăn nuôi tái đàn khi đã bảo đảm đủ điều kiện an toàn dịch bệnh theo quy định. Hướng dẫn kỹ thuật cho hộ chăn nuôi, nhất là chăn nuôi nhỏ lẻ, thực hiện vệ sinh, tiêu độc, khử trùng chuồng trại, áp dụng biện pháp an toàn sinh học trước khi đưa đàn mới vào nuôi.
Tăng cường giám sát, xử lý nghiêm các trường hợp vận chuyển, giết mổ, tiêu thụ heo bệnh. Đối với các xã biên giới, phải kiểm soát chặt chẽ việc buôn bán, vận chuyển heo và sản phẩm từ heo qua biên giới...
Sở Nông nghiệp và Môi trường có nhiệm vụ chủ trì, phối hợp với các cơ quan truyền thông để tuyên truyền sâu rộng về các biện pháp phòng dịch và nguy cơ từ chủng vi rút mới. Tăng cường kiểm tra, giám sát công tác phòng, chống dịch tại các địa phương, nhất là các vùng đang có dịch và vùng nguy cơ cao. Siết chặt công tác kiểm dịch tại các trạm, chốt kiểm dịch đầu mối giao thông và giám sát chặt chẽ các cơ sở giết mổ để phát hiện sớm nguồn lây.
Công an tỉnh tổ chức, bố trí lực lượng Cảnh sát giao thông phối hợp chặt chẽ với lực lượng thú y trực 24/24 tại các trạm, chốt kiểm dịch động vật. Chỉ đạo các lực lượng chức năng, công an xã phối hợp xử lý nghiêm các trường hợp mua bán, vận chuyển, vứt xác động vật chết làm lây lan dịch bệnh.
Sở Công Thương có trách nhiệm chỉ đạo lực lượng Quản lý thị trường tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm các trường hợp kinh doanh vật tư nông nghiệp giả, kém chất lượng và các sản phẩm động vật không rõ nguồn gốc, không đảm bảo an toàn thực phẩm...
Bên cạnh đó, Chủ tịch UBND tỉnh cũng yêu cầu Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh và các tổ chức chính trị-xã hội của tỉnh phát huy vai trò giám sát, vận động đoàn viên, hội viên và nhân dân tích cực tham gia công tác tuyên truyền, thực hiện nghiêm các biện pháp phòng dịch, hỗ trợ giám sát cộng đồng, cùng chung tay kiểm soát và khống chế dịch bệnh...
