Phát hiện di tích đền thờ đá thiêng của người Champa tại Bình Định

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News
Ngày 10.12, tại TP.Quy Nhơn, Bảo tàng tỉnh Bình Định và Viện Khảo cổ học Việt Nam tổ chức báo cáo sơ bộ kết quả khai quật phế tích Châu Thành (P.Nhơn Thành, TX.An Nhơn, Bình Định).

Lớp kiến trúc thứ nhất tại phế tích Châu Thành là kiến trúc đền thờ đá thiêng, có niên đại từ thế kỷ thứ 3 VĂN ĐÊ
Lớp kiến trúc thứ nhất tại phế tích Châu Thành là kiến trúc đền thờ đá thiêng, có niên đại từ thế kỷ thứ 3 VĂN ĐÊ
Theo báo cáo, qua khai quật gần 164,5 m2 (gồm 1 hố chính và 2 hố thám sát) tại phế tích Châu Thành đã xuất lộ 4 lớp kiến trúc của 4 thời đại khác nhau, trong đó có 3 lớp dưới thuộc văn hóa Champa và lớp trên cùng là của người Việt.
Cụ thể, nằm dưới cùng là lớp kiến trúc hoàn chỉnh, với bề mặt hình chữ nhật quay về hướng đông cho thấy đây là kiến trúc đền thờ. Chính giữa lòng lớp kiến trúc này là tảng đá cao 1,7 m, rộng 1,25 m, được xác định là tảng đá thiêng trong tục thờ cúng của người Champa. Tục thờ đá là tín ngưỡng lâu đời, phổ biến ở các dân tộc Đông Nam Á. Sự hội nhập giữa tục thờ đá và Ấn Độ giáo là điểm khởi đầu đặc sắc của văn hóa Champa. Các lớp kiến trúc thứ 2, thứ 3 và thứ 4 kế thừa lớp kiến trúc thứ nhất, được xây dựng nhiều hơn, quy mô lớn hơn và được xây dựng trong nhiều thời kỳ lịch sử.
Từ các lớp kiến trúc và hiện vật gốm, sứ, ngói, gạch… thu được, TS Lê Đình Phụng (cố vấn khoa học của Viện Khảo cổ học VN), người chủ trì đợt khai quật phế tích Châu Thành, đưa ra nhận định là phế tích này phát triển liên tục, kéo dài bởi người Champa từ thế kỷ thứ 3 đến thế kỷ thứ 15 và sau này là người Việt vào thế kỷ thứ 18 (thời các chúa Nguyễn).
Cũng theo TS Lê Đình Phụng, qua những di tích và di vật được phát hiện tại phế tích Châu Thành và thành Cha (ở xã Nhơn Lộc, TX.An Nhơn) trong các đợt khảo cổ gần đây đều có niên đại sớm, cho thấy dấu ấn của người Champa trên vùng đất Bình Định xuất hiện sớm hơn và có khả năng đây là vùng đất cội nguồn khởi dựng ban đầu của nhà nước Champa.
Theo Hoàng Trọng (TNO)

Có thể bạn quan tâm

Chất thuần khiết nâng tầm thổ cẩm

Chất thuần khiết nâng tầm thổ cẩm

(GLO)- Với việc hợp chuẩn OCOP, nhiều sản phẩm thổ cẩm Bahnar, Jrai ở Gia Lai bắt đầu định vị được thương hiệu. Quá trình này có công rất lớn của nhiều phụ nữ, nghệ nhân đã dồn tâm huyết từng bước đưa thổ cẩm truyền thống ra thị trường.

Tiến sĩ Lê Quang Lâm cùng câu chuyện tù và Jrai

Tiến sĩ Lê Quang Lâm cùng câu chuyện tù và Jrai

(GLO)- Hiểu về văn hóa Tây Nguyên bắt đầu từ những hiện vật dân tộc học, đó cũng là một trong những cách tiếp cận của TS. Lê Quang Lâm (phường Diên Hồng, tỉnh Gia Lai) khi nghiên cứu về văn hóa của người Jrai. Trong hàng nghìn hiện vật mà ông dày công sưu tầm, có bộ sưu tập tù và Jrai độc đáo.

Suy nghĩ từ những lò gốm cổ

Suy nghĩ từ những lò gốm cổ dọc sông Côn

(GLO)- Dọc theo dòng sông Côn huyền thoại, tuyến giao thương quan trọng từng nối vùng cao nguyên với cửa biển Thị Nại, nếu không để ý kỹ, người ta rất dễ đi ngang qua những gò đất tưởng như bình thường. Nhưng dưới lớp đất trầm mặc ấy là dấu tích của một thời Champa rực rỡ.

Giọt nước - Mạch nguồn văn hóa Jrai

Giọt nước - Mạch nguồn văn hóa Jrai

(GLO)- Ở Tây Nguyên, những bước chân đầu ngày của người Jrai hướng về giọt nước của làng. Nguồn nước trong lành từ đó đã đi cùng các buôn làng qua bao mùa rẫy, bao thế hệ; đồng thời lưu giữ những lớp trầm tích văn hóa, tín ngưỡng và nếp sinh hoạt cộng đồng từ ngàn xưa.

Đi con đường ít người đi…

Đi con đường ít người đi…

(GLO)- Giữa nhịp sống hiện đại gấp gáp, có những người chọn lặng lẽ đi ngược dòng thời gian, lần theo dấu vết chữ nghĩa xưa để phục dựng hồn cốt văn hóa một vùng đất. Tiến sĩ Võ Minh Hải-Phó trưởng Khoa Khoa học Xã hội và Nhân văn (Trường ĐH Quy Nhơn), nhà nghiên cứu Hán Nôm - là một người như thế.

Tái hiện lễ ăn hỏi truyền thống của dân tộc Jrai tại làng Ơp, phường Pleiku, tỉnh Gia Lai nhằm phát triển du lịch

Phục dựng lễ ăn hỏi truyền thống của người Jrai gắn với phát triển du lịch cộng đồng

(GLO)- Giữa làng Ơp (phường Pleiku, tỉnh Gia Lai), lễ ăn hỏi truyền thống của người Jrai được phục dựng với đầy đủ nghi thức. Hoạt động này góp phần bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa địa phương, đồng thời mở ra hướng phát triển du lịch cộng đồng, tạo thêm sinh kế, nâng cao đời sống người dân.

Gìn giữ và phát huy giá trị di sản Hán Nôm

Cần phối hợp liên ngành để gìn giữ và phát huy giá trị di sản Hán Nôm

(GLO)- Từ những sắc phong, gia phả, văn tế, địa bạ đến hoành phi, câu đối…, di sản Hán Nôm đang lưu giữ trên vùng đất Gia Lai là lớp trầm tích đặc biệt của lịch sử và văn hóa. Việc nhận diện giá trị, gìn giữ kho tư liệu này sẽ gợi mở con đường bảo tồn, phát huy giá trị di sản trong đời sống.

Giữ thói quen treo lịch Tết

Giữ thói quen treo lịch Tết

Những ngày cuối năm dương lịch 2025 đang cạn dần. Trên phố, không khí Giáng sinh và Tết Dương lịch đã tràn ngập. Thế nhưng, có một hình ảnh quen thuộc của mùa cuối năm dường như đang lùi lại rất chậm: Cảnh người dân đi mua lịch Tết.

null